Ustawa określa uprawnienia osoby, której przyznano Kartę Polaka, zwanej dalej „posiadaczem Karty Polaka”, zasady przyznawania, utraty ważności i unieważniania Karty Polaka oraz właściwość i tryb postępowania organów w tych sprawach.
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka
Dz.U. 2007 poz. 1280
Zobacz w ISAP →Przykładowe pytania:
Rozdział 1. Przepisy ogólne
1.Karta Polaka może być przyznana osobie, która deklaruje
przynależność do Narodu Polskiego i spełni łącznie następujące warunki:
1)wykaże swój związek z polskością przez przynajmniej podstawową znajomość
języka polskiego, który uważa za język ojczysty, oraz znajomość i kultywowanie
polskich tradycji i zwyczajów;
2)w obecności konsula Rzeczypospolitej Polskiej, zwanego dalej „konsulem”, lub
w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 – wojewody, albo wyznaczonego
przez niego pracownika, złoży pisemną deklarację przynależności do Narodu
Polskiego;
3)wykaże, że jest narodowości polskiej lub co najmniej jedno z jej rodziców lub
dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej, albo przedstawi
zaświadczenie organizacji polskiej lub polonijnej potwierdzające aktywne
zaangażowanie w działalność na rzecz języka i kultury polskiej lub polskiej
mniejszości narodowej przez okres co najmniej ostatnich trzech lat;
4)złoży oświadczenie, że ona lub jej wstępni nie repatriowali się lub nie zostali
repatriowani z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo Polskiej
Rzeczypospolitej Ludowej, na podstawie umów repatriacyjnych zawartych w
latach 1944–1957 przez Rzeczpospolitą Polską albo przez Polską Rzeczpospolitą
Ludową z Białoruską Socjalistyczną Republiką Radziecką, Ukraińską
Socjalistyczną Republiką Radziecką, Litewską Socjalistyczną Republiką
Radziecką i Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich, do jednego z
państw będących stroną tych umów.
2.Karta Polaka może być przyznana osobie:
1)nieposiadającej w dniu złożenia wniosku o wydanie Karty Polaka oraz w dniu
przyznania Karty Polaka obywatelstwa polskiego lub
2)nieposiadającej zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, lub
3)posiadającej status bezpaństwowca.
3.Karta Polaka może być także przyznana osobie, której polskie pochodzenie
zostało stwierdzone zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 listopada 2000 r.
o repatriacji (Dz. U. z 2022 r. poz. 1105 oraz z 2025 r. poz. 620, 921 i
1794), pod
warunkiem wykazania się znajomością języka polskiego w stopniu co najmniej
podstawowym. Przepisy art. 13 ust. 7 i 8 stosuje się odpowiednio
4.(uchylony)
1.Karta Polaka jest dokumentem potwierdzającym przynależność do
Narodu Polskiego.
2.Karta Polaka poświadcza uprawnienia wynikające z niniejszej ustawy.
1.Do postępowań w sprawach uregulowanych w ustawie stosuje się
przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2025 r. poz.
1691), jeżeli niniejsza ustawa nie stanowi inaczej
2.Do postępowań w sprawach należących do właściwości konsulów stosuje się
przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. – Prawo konsularne (Dz. U. z 2023 r. poz.
1329 oraz z 2025 r. poz. 1006 i
1171)
Rozdział 2. Uprawnienia posiadacza Karty Polaka
Posiadacz Karty Polaka jest zwolniony z opłat konsularnych za przyjęcie i rozpatrzenie wniosku o wydanie wizy krajowej w celu korzystania z uprawnień wynikających z posiadania Karty Polaka.
Posiadacz Karty Polaka jest zwolniony z opłat konsularnych za przyjęcie wniosku i opracowanie dokumentacji w sprawie o nadanie obywatelstwa polskiego.
1.Posiadacz Karty Polaka ma prawo do:
1)wykonywania pracy na zasadach określonych w ustawie z dnia 20 marca 2025 r.
o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 621 i 1794);
2)podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej na takich samych
zasadach jak obywatele polscy na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 marca
2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, 1795 i 1826) oraz
w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców
zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r. poz. 89, 619, 621 i 1794);
3)kształcenia w szkole doktorskiej, podejmowania i odbywania studiów oraz
innych form kształcenia, a także uczestniczenia w działalności naukowej na
zasadach określonych w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie
wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, z późn. zm.1));
4)korzystania z form kształcenia na zasadach określonych w ustawie z dnia 14
grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 1043, 1160 i 1837)
oraz ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2025 r.
poz. 881 i 1019);
5)korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej w stanach nagłych, w zakresie
określonym w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461,
1537 i 1739 oraz z 2026 r. poz. 26), chyba że umowa międzynarodowa, której
Rzeczpospolita Polska jest stroną, przewiduje zasady bardziej korzystne;
6)ulgi 37 % przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego
kolejowego w pociągach osobowych, pospiesznych i ekspresowych, na
podstawie biletów jednorazowych, na zasadach określonych w ustawie z dnia
20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami
publicznego transportu zbiorowego (Dz. U. z 2024 r. poz. 380);
7)bezpłatnego wstępu do muzeów państwowych;
8)pomocy konsula, w ramach jego kompetencji i z zastosowaniem i
poszanowaniem zwyczajów i prawa międzynarodowego, w sytuacji zagrożenia
życia lub bezpieczeństwa.
2.Posiadacz Karty Polaka lub osoba, której stwierdzono pochodzenie polskie
zgodnie z ustawą o repatriacji, korzysta z pierwszeństwa przy ubieganiu się o pomoc
finansową udzielaną osobom fizycznym ze środków budżetu państwa lub budżetów
samorządów terytorialnych przeznaczonych na wspieranie Polaków za granicą.
3.Posiadacz Karty Polaka podejmujący kształcenie, o którym mowa w ust. 1 pkt
3, zachowuje prawo do ubiegania się o stypendia i inną pomoc przewidzianą dla
cudzoziemców w odrębnych przepisach.
4.Przepis ust. 1 pkt 5 nie ma zastosowania do osób uprawnionych do świadczeń
opieki zdrowotnej na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia
społecznego.
1.Przyznanie Karty Polaka nie oznacza nabycia polskiego obywatelstwa
ani stwierdzenia polskiego pochodzenia w rozumieniu odrębnych przepisów.
2.Karta Polaka nie jest dokumentem uprawniającym do przekraczania granicy
ani do osiedlenia się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Koszty świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5, są finansowane z budżetu państwa, z części, której dysponentem jest minister właściwy do spraw zdrowia, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
1.Osobie, która złoży wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały z
powołaniem się na okoliczność, o której mowa w art. 195 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia
12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2025 r. poz. 1079 i
1794), na jej
wniosek, może być przyznane świadczenie pieniężne przeznaczone na częściowe
pokrycie kosztów zagospodarowania i bieżącego utrzymania w Rzeczypospolitej
Polskiej, zwane dalej „świadczeniem pieniężnym”. Świadczenie pieniężne przyznaje
się na okres do 9 miesięcy
2.Wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego składa się do wojewody, do
którego został złożony wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, o którym
mowa w ust. 1.
3.Pierwszy wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego składa się w terminie
do 3 miesięcy od daty złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, o
którym mowa w ust. 1. Pierwszy wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego
złożony po upływie tego terminu pozostawia się bez rozpoznania.
4.Kolejny wniosek o świadczenie pieniężne złożony przez osobę, której
przyznano świadczenie pieniężne w łącznym wymiarze 9 miesięcy, pozostawia się bez
rozpoznania.
1.Świadczenie pieniężne przyznaje w drodze decyzji wojewoda
właściwy do przyjęcia wniosku o przyznanie świadczenia.
2.Wypłaty świadczenia pieniężnego dokonuje w okresach miesięcznych starosta
wskazany przez wojewodę w decyzji przyznającej świadczenie pieniężne jako
właściwy ze względu na miejsce pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
osoby uprawnionej do świadczenia pieniężnego.
3.Zadanie starosty, o którym mowa w ust. 2, jest zadaniem zleconym z zakresu
administracji rządowej.
4.Organem wyższego stopnia w stosunku do wojewody w rozumieniu ustawy z
dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego w sprawach, o
których mowa w ust. 1, jest minister właściwy do spraw wewnętrznych.
1.Świadczenie pieniężne ustala się w kwocie stanowiącej:
1)w okresie pierwszych 3 miesięcy – równowartość 50 % minimalnego
wynagrodzenia za pracę, obowiązującego w roku złożenia wniosku o przyznanie
świadczenia pieniężnego – na wnioskodawcę i jego małżonka oraz równowartość
50 % tej kwoty na każde małoletnie dziecko pozostające pod władzą rodzicielską
wnioskodawcy lub jego małżonka;
2)w okresie od 4. do 9. miesiąca – odpowiednio 60 % kwot określonych w pkt 1.
2.Przy ustalaniu wysokości świadczenia pieniężnego uwzględnia się wyłącznie
członków rodziny wnioskodawcy, określonych w ust. 1 pkt 1, którzy przebywają
razem z nim na terenie Rzeczypospolitej Polskiej.
3.Świadczenia pieniężnego nie wlicza się do dochodu, o którym mowa w art. 8
ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1214
i 1302 oraz z 2026 r. poz.
26)
4.Świadczenie pieniężne nie przysługuje osobie, która została objęta tym
świadczeniem jako członek rodziny wnioskodawcy, a następnie złożyła wniosek o
udzielenie zezwolenia na pobyt stały, o którym mowa w art. 8a ust. 1.
1.W przypadku zmiany miejsca pobytu przez wnioskodawcę lub
członków rodziny określonych w art. 8c ust. 1 pkt 1 na inne znajdujące się na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, właściwy do wypłaty świadczenia pozostaje
starosta wskazany przez wojewodę w decyzji o przyznaniu świadczenia pieniężnego.
2.W przypadku wydania decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt
stały następuje z mocy prawa zawieszenie wypłaty świadczenia pieniężnego.
3.W przypadku, gdy decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt stały
stanie się ostateczna następuje z mocy prawa utrata świadczenia pieniężnego.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, wzór formularza wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego oraz sposób przyznawania pomocy, biorąc pod uwagę sprawność postępowania oraz możliwość kontroli zasadności przyznanych świadczeń pieniężnych.
Rozdział 3. Rada do Spraw Polaków poza Granicami Kraju
1.(uchylony)
2.Rada do Spraw Polaków poza Granicami Kraju, zwana dalej „Radą”, jest
organem administracji publicznej rozpatrującym odwołania od decyzji, o których
mowa w art. 12, art. 19 i art. 20.
3.Rada jest organem wyższego stopnia w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca
1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
4.Rada jest także organem właściwym w sprawach wznowienia postępowania,
uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności wydanych przez siebie decyzji lub
postanowień.
5.Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)wewnętrzną organizację i tryb pracy Rady, w tym tryb podejmowania decyzji,
2)tryb wyboru, uprawnienia i obowiązki przewodniczącego Rady, wysokość
wynagrodzenia przewodniczącego i członków Rady oraz sposób pokrywania
pozostałych wydatków związanych z pracami Rady
– uwzględniając zakres zadań Rady oraz konieczność ich sprawnego i terminowego
wykonywania.
6.Obsługę administracyjną i kancelaryjną Rady wykonuje urząd obsługujący
ministra właściwego do spraw zagranicznych w szczególności poprzez:
1)zbieranie i opracowywanie materiałów w sprawach należących do zakresu
działania Rady;
2)prowadzenie rejestru odwołań od decyzji konsulów lub wojewodów w sprawach
odmowy przyznania oraz unieważnienia Karty Polaka;
3)wykonywanie innych czynności związanych z działalnością Rady, w tym
czynności technicznych i kancelaryjno--biurowych.
7.Działalność Rady jest finansowana z budżetu państwa, z rozdziału
dotyczącego Rady do Spraw Polaków poza Granicami Kraju, z części – Sprawy
zagraniczne.
8.(uchylony)
1.W skład Rady wchodzi 9 członków powoływanych przez Prezesa
Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych na
pięcioletnią kadencję spośród osób wyróżniających się wiedzą i doświadczeniem
z zakresu spraw dotyczących Polonii i Polaków za granicą. Co najmniej połowa
członków Rady powinna posiadać wyższe wykształcenie prawnicze.
2.Członkiem Rady może być osoba posiadająca obywatelstwo polskie i
korzystająca z pełni praw publicznych oraz niekarana za przestępstwo popełnione
umyślnie, ścigane z oskarżenia publicznego.
1.Prezes Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw
zagranicznych może odwołać członka Rady przed upływem kadencji.
2.Prezes Rady Ministrów odwołuje członka Rady w przypadku prawomocnego
skazania za przestępstwo popełnione umyślnie, ścigane z oskarżenia publicznego.
3.W przypadku odwołania członka Rady lub jego śmierci Prezes Rady
Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych uzupełnia skład
Rady powołując, na miejsce opróżnione, nowego członka Rady na okres do końca
kadencji.
Rozdział 4. Przyznawanie i unieważnianie Karty Polaka
1.Przyznanie Karty Polaka i przedłużenie jej ważności następuje w
drodze decyzji, na pisemny wniosek, odpowiednio osoby ubiegającej się o jej wydanie
albo przedłużenie, zwanej dalej „wnioskodawcą”, lub jej przedstawiciela ustawowego.
2.Organem właściwym w sprawie przyznania Karty Polaka lub przedłużenia jej
ważności jest konsul właściwy ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy
lub w przypadku, o którym mowa w ust. 4, wskazany wojewoda.
3.Czynności wykonywane w związku ze złożeniem przez wnioskodawcę
wniosku o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności oraz wydaniem
decyzji w tych sprawach są wolne od wszelkich opłat, w tym opłat konsularnych.
4.Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, wyznaczyć wojewodę jako
organ właściwy w zakresie przyjmowania wniosków o przyznanie lub przedłużenie
ważności Karty Polaka oraz wydania decyzji w tych sprawach, a także wskazać
państwo pochodzenia osób mogących skorzystać z tej właściwości, biorąc pod uwagę
konieczność zapewnienia szybkiego i sprawnego dostępu osób zainteresowanych
otrzymaniem Karty Polaka.
1.Wniosek o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności
zawiera następujące dane:
1)imię i nazwisko;
2)datę i miejsce urodzenia;
3)płeć;
4)adres zamieszkania za granicą;
5)obywatelstwo albo status bezpaństwowca;
6)narodowość;
7)obywatelstwo i narodowość rodziców, dziadków lub pradziadków, jeżeli ich
dane zostały wskazane przez osobę ubiegającą się o przyznanie Karty Polaka.
2.Wnioskodawca ma obowiązek przedstawić dokumenty i inne dowody
potwierdzające spełnianie warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 i 2.
3.Dokumentami i dowodami, o których mowa w ust. 2, mogą być w
szczególności:
1)polskie dokumenty tożsamości;
2)akty stanu cywilnego lub ich odpisy, metryki chrztu, świadectwa szkolne lub inne
dokumenty potwierdzające związek z polskością;
3)dokumenty potwierdzające odbycie służby wojskowej w polskich formacjach
wojskowych;
4)dokumenty potwierdzające fakt deportacji lub uwięzienia, zawierające wpis
informujący o polskim pochodzeniu;
5)dokumenty o rehabilitacji osoby deportowanej, zawierające wpis informujący o
polskim pochodzeniu;
6)zagraniczne dowody tożsamości zawierające informacje na temat narodowości
polskiej ich posiadacza;
7)zaświadczenie organizacji polskiej lub polonijnej potwierdzające aktywne
zaangażowanie w działalność na rzecz języka i kultury polskiej lub polskiej
mniejszości narodowej;
8)prawomocna decyzja w sprawie stwierdzenia polskiego pochodzenia, wydana
zgodnie z przepisami ustawy o repatriacji;
9)Karta Polaka rodzica lub jednego z dziadków wnioskodawcy.
4.Minister właściwy do spraw zagranicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia,
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” wykaz
organizacji polskich lub polonijnych uprawnionych do wystawiania zaświadczeń, o
których mowa w ust. 3 pkt 7.
5.W przypadku osób, o których mowa w art. 2 ust. 3, właściwy organ wydaje
decyzję o przyznaniu Karty Polaka na podstawie decyzji, o której mowa w ust. 3 pkt
8.
6.W odniesieniu do wnioskodawcy szczególnie zasłużonego dla
Rzeczypospolitej Polskiej konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 –
wojewoda, może wydać decyzję o przyznaniu Karty Polaka bez konieczności
przedstawiania przez wnioskodawcę dokumentów, o których mowa w ust. 3.
7.Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie Karty Polaka wykazuje posiadanie
znajomości języka polskiego przez przedłożenie poświadczenia, o którym mowa w
art. 11a ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2024 r. poz.
1556 oraz z 2025 r. poz. 622 i
1564), świadectwa ukończenia szkoły lub studiów
w Rzeczypospolitej Polskiej lub świadectwa ukończenia szkoły za granicą z
wykładowym językiem polskim
8.W odniesieniu do wnioskodawców, którzy nie wykazali posiadania
znajomości języka polskiego w trybie przewidzianym w ust. 7, oceny znajomości
języka polskiego dokonuje podczas rozmowy konsul, a w przypadku, o którym mowa
w art. 12 ust. 4 – wojewoda.
Do wniosku o przyznanie Karty Polaka wnioskodawca dołącza kopię ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość.
(uchylony)
1.Małoletniemu przyznaje się Kartę Polaka na wniosek rodziców, gdy:
1)oboje rodzice posiadają Kartę Polaka;
2)jeden z rodziców posiada Kartę Polaka – za zgodą drugiego z rodziców wyrażoną
w oświadczeniu złożonym przed konsulem lub notariuszem, a w przypadku, o
którym mowa w art. 12 ust. 4 – wojewodą, chyba że drugiemu z rodziców nie
przysługuje władza rodzicielska.
2.Przyznanie Karty Polaka małoletniemu, który ukończył 16 lat, może nastąpić
jedynie za jego zgodą.
3.W przypadku śmierci jednego z rodziców, który spełniał warunki, o których
mowa w art. 2 ust. 1 pkt 3, w części dotyczącej polskiej narodowości, Karta Polaka
może być przyznana małoletniemu na wniosek żyjącego rodzica w przypadku
wykazania, że małoletni spełnia warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 3, w części
dotyczącej polskiej narodowości. W przypadku śmierci obojga rodziców, z których
przynajmniej jeden spełniał warunki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 3, w części
dotyczącej polskiej narodowości, Karta Polaka może zostać przyznana małoletniemu
na wniosek przedstawiciela ustawowego w przypadku wykazania, że małoletni spełnia
warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 3, w części dotyczącej polskiej narodowości.
4.Jeżeli rodzic małoletniego posiadał Kartę Polaka, ale utraciła ona ważność z
powodu uzyskania pozwolenia na pobyt stały, przepis ust. 1 stosuje się tak, jakby
rodzic posiadał kartę.
5.Wniosek o wydanie Karty Polaka małoletniemu może być dołączony do
wniosku o wydanie Karty Polaka rodzicowi, przy czym wszczęcie postępowania o
przyznanie Karty Polaka małoletniemu następuje z dniem przyznania Karty Polaka
rodzicowi. Przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio.
1.Karta Polaka jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej przyznania, z
zastrzeżeniem ust. 2a i 3.
2.Jeżeli posiadacz Karty Polaka złoży wniosek o przedłużenie jej ważności,
ważność Karty Polaka jest przedłużana na okres kolejnych 10 lat. Wniosek może
zostać złożony nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu jej ważności.
2a.Karta Polaka przyznana osobie, która ukończyła 65 lat, jest ważna na czas
nieoznaczony.
3.Karta Polaka przyznana małoletniemu jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej
przyznania, jednak nie dłużej niż do dnia, w którym upływa rok od dnia uzyskania
przez niego pełnoletności.
4.Jeżeli po osiągnięciu pełnoletności, najpóźniej na 3 miesiące przed terminem,
o którym mowa w ust. 3, posiadacz Karty Polaka złoży wniosek o przedłużenie jej
ważności oraz podpisze deklarację przynależności do Narodu Polskiego, o której
mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, ważność Karty Polaka jest przedłużana na okres kolejnych
10 lat.
5.(uchylony)
6.Jeżeli w okresie ważności Karty Polaka nastąpiła zmiana danych jej
posiadacza uwidocznionych w tej Karcie, na wniosek posiadacza lub jego
przedstawiciela ustawowego, na podstawie przedłożonych dokumentów stanu
cywilnego, właściwy konsul, a w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 –
wojewoda, wydaje Kartę Polaka z uwzględnieniem zmienionych danych.
7.Nowa Karta Polaka wydawana w związku ze zmianą danych lub duplikat
Karty Polaka wydawane są na okres 10 lat; przepisy ust. 2a i 3 stosuje się
odpowiednio.
1.Kartę Polaka osobie, której ją przyznano, wydaje konsul a w
przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 – wojewoda, albo inna wyznaczona przez
niego osoba.
2.Jeżeli jest to możliwe, wręczenie Karty Polaka następuje w sposób uroczysty.
3.Korzystanie z uprawnień, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3–5, wymaga
okazywania Karty Polaka oraz ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość jej
posiadacza.
4.W przypadku zagubienia lub zniszczenia Karty Polaka właściwy konsul lub
wojewoda, na wniosek jej posiadacza, wydaje duplikat Karty Polaka.
Konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 – wojewoda, wydaje decyzję o odmowie przyznania Karty Polaka w przypadku, gdy:
1)wnioskodawca nie spełnia warunków określonych w art. 2, z zastrzeżeniem art.
13 ust. 6;
2)w postępowaniu o przyznanie Karty Polaka wnioskodawca złożył wniosek lub
dołączył do niego dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub
fałszywe informacje, jak również gdy oświadczył nieprawdę lub zataił prawdę
albo, w celu użycia jako autentycznego, podrobił lub przerobił dokument albo
takiego dokumentu jako autentycznego użył;
3)wnioskodawca lub jego wstępni repatriowali się lub zostali repatriowani z
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej,
na podstawie umów repatriacyjnych zawartych w latach 1944–1957 przez
Rzeczpospolitą Polską albo przez Polską Rzeczpospolitą Ludową z Białoruską
Socjalistyczną Republiką Radziecką, Ukraińską Socjalistyczną Republiką
Radziecką, Litewską Socjalistyczną Republiką Radziecką i Związkiem
Socjalistycznych Republik Radzieckich, do jednego z państw będących stroną
tych umów;
4)wnioskodawca nabył obywatelstwo polskie albo uzyskał zezwolenie na pobyt
stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
5)przemawiają za tym względy obronności, bezpieczeństwa albo ochrony
porządku publicznego Rzeczypospolitej Polskiej;
6)wnioskodawca działał lub działa na szkodę Rzeczypospolitej Polskiej, a
zwłaszcza jej niepodległości i suwerenności, lub uczestniczył lub uczestniczy w
łamaniu praw człowieka.
1.Po wprowadzeniu przez właściwego konsula lub w przypadku,
o którym mowa w art. 12 ust. 4 – wojewodę, wniosku o przyznanie Karty Polaka lub
przedłużenie jej ważności do rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1, Szef Agencji
Bezpieczeństwa Wewnętrznego przedstawia informację, czy wobec wnioskodawcy
zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 19 pkt 5 lub 6.
2.Właściwy konsul lub – w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 –
wojewoda może, niezależnie od trybu określonego w ust. 1, zwrócić się do Szefa
Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a w razie potrzeby także do innych organów
administracji publicznej, o przedstawienie informacji, czy wobec wnioskodawcy
zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 19 pkt 5 lub 6, wskazując okoliczności
istotne w sprawie.
3.Właściwe organy przedstawiają informacje, o których mowa w ust. 1 i 2,
w terminie 30 dni od dnia wprowadzenia wniosku o przyznanie Karty Polaka lub
przedłużenie jej ważności do rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1.
Nieprzedstawienie informacji w tym terminie uznaje się za równoważne z brakiem
okoliczności, o których mowa w art. 19 pkt 5 i 6.
4.Właściwy konsul lub – w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 –
wojewoda wydaje decyzję o przyznaniu albo odmowie przyznania Karty Polaka lub
decyzję o przedłużeniu ważności Karty Polaka albo odmowie przedłużenia jej
ważności nie później niż w terminie 30 dni od dnia przedstawienia przez właściwe
organy informacji, o której mowa w ust. 1 i 2, albo upływu terminu określonego
w ust. 3.
1.Konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 – wojewoda,
w drodze decyzji, z urzędu unieważnia Kartę Polaka w przypadku:
1)gdy po otrzymaniu Karty Polaka jej posiadacz zachowuje się w sposób
uwłaczający Rzeczypospolitej Polskiej lub Polakom;
2)gdy zachodzi jedna z przesłanek określonych w art. 19 pkt 2, 5 lub 6;
3)zrzeczenia się Karty Polaka;
4)gdy na podstawie art. 17 ust. 6 wydał nową Kartę Polaka zawierającą zmienione
dane.
1a.Jeżeli posiadacz Karty Polaka nabył obywatelstwo polskie albo uzyskał
zezwolenie na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, posiadana przez
niego Karta Polaka traci ważność z mocy prawa z dniem wydania dokumentu
potwierdzającego nabycie obywatelstwa polskiego albo uzyskania zezwolenia na
pobyt stały.
2.W przypadku, o którym mowa w ust. 1, posiadacz Karty Polaka niezwłocznie
zwraca Kartę Polaka konsulowi albo wojewodzie, który ją wydał.
3.W przypadku, o którym mowa w ust. 1a, posiadacz Karty Polaka zwraca Kartę
Polaka wojewodzie właściwemu ze względu na miejsce pobytu, nie później niż w
terminie 14 dni od dnia, w którym:
1)doręczono mu dokument potwierdzający nabycie obywatelstwa polskiego albo
2)decyzja o uzyskaniu zezwolenia na pobyt stały stała się ostateczna.
1.Organem odwoławczym od decyzji, o których mowa w art. 12, art. 19
i art. 20, jest Rada.
2.Odwołanie wnosi się za pośrednictwem konsula, a w przypadku, o którym
mowa w art. 12 ust. 4 – wojewody, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)wzór wniosku o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności,
2)wzór Karty Polaka
– uwzględniając dane, które muszą być zawarte we wniosku oraz dane i informacje,
jakie powinny być zawarte w Karcie Polaka, a także biorąc pod uwagę, że zapisu
imienia i nazwiska w Karcie Polaka dokonuje się zgodnie z dokumentem tożsamości
wnioskodawcy, chyba że we wniosku wnioskodawca oświadczy, że chce aby te dane
były zapisane również w języku polskim.
Rozdział 5. Rejestry i ewidencje
1.Konsul i wojewoda prowadzą, każdy w zakresie swojej właściwości,
rejestr złożonych wniosków o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności,
decyzji wydanych w tych sprawach, przyznanych i unieważnionych Kart Polaka oraz
Kart Polaka, które utraciły ważność z mocy prawa.
2.Rejestr, o którym mowa w ust. 1, zawiera informację o wydanych decyzjach
oraz następujące dane osób, którym przyznano albo odmówiono przyznania Karty
Polaka, których Kartę Polaka unieważniono albo w przypadku których Karta Polaka
utraciła ważność z mocy prawa:
1)imię i nazwisko;
2)datę i miejsce urodzenia;
3)płeć;
4)adres zamieszkania za granicą;
5)obywatelstwo albo status bezpaństwowca;
6)narodowość;
7)obywatelstwo i narodowość rodziców, dziadków lub pradziadków, jeżeli ich
dane zostały wskazane przez osobę ubiegającą się o przyznanie Karty Polaka.
2a.Wojewoda oraz minister właściwy do spraw wewnętrznych prowadzą w
systemie teleinformatycznym, każdy w zakresie swojej właściwości, rejestr złożonych
wniosków o przyznanie świadczenia pieniężnego oraz decyzji i postanowień
wydanych w tych sprawach.
2b.Rejestr, o którym mowa w ust. 2a, zawiera informację o wydanych decyzjach,
postanowieniach, okresach, na jaki przyznano świadczenie, miesięcznej wysokości
świadczenia pieniężnego oraz następujące dane osób, które złożyły wniosek o
przyznanie świadczenia pieniężnego, i członków ich rodzin objętych wnioskiem:
1)imię (imiona) i nazwisko;
2)nazwisko rodowe;
3)nazwisko poprzednie;
4)płeć;
5)data urodzenia;
6)miejsce i kraj urodzenia;
7)obywatelstwo;
8)miejsce zamieszkania za granicą;
9)miejsce zamierzonego osiedlenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2c.Dane przechowywane w rejestrze, o którym mowa w ust. 2a, udostępnia się
organom administracji publicznej, sądom, prokuraturom, Policji, Straży Granicznej,
Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
Agencji Wywiadu oraz organom Krajowej Administracji Skarbowej, w zakresie
niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań.
2d.Do sposobu i trybu udostępniania danych zawartych w rejestrze, o którym
mowa w ust. 2a, stosuje się odpowiednio przepisy art. 452–456 ustawy z dnia 12
grudnia 2013 r. o cudzoziemcach oraz przepisy wydane na podstawie art. 457 i art. 458
tej ustawy.
3.Minister właściwy do spraw zagranicznych prowadzi centralny rejestr
przyznanych oraz unieważnionych Kart Polaka oraz Kart Polaka, które utraciły
ważność z mocy prawa. Centralny rejestr zawiera dane, o których mowa w ust. 2.
4.Konsul i wojewoda, o którym mowa w art. 12 ust. 4, przekazują ministrowi
właściwemu do spraw zagranicznych dane, o których mowa w ust. 2.
1.Dane z rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1, są udostępniane za
pośrednictwem urządzeń teleinformatycznych, bez konieczności składania pisemnych
wniosków, ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, Szefowi Agencji
Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefowi Agencji Wywiadu, konsulom oraz organom
Policji i Straży Granicznej, w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań
ustawowych tych organów.
1a.Dane z rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1, są udostępniane za
pośrednictwem urządzeń teleinformatycznych, bez konieczności składania pisemnych
wniosków, także ministrowi właściwemu do spraw gospodarki w zakresie niezbędnym
do prowadzenia Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.
2.Minister właściwy do spraw zagranicznych, w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw administracji publicznej, określi, w drodze rozporządzenia,
sposób prowadzenia rejestrów, o których mowa w art. 23 ust. 1, i centralnego rejestru,
o którym mowa w art. 23 ust. 3, sposób przetwarzania danych w nich zawartych, a
także sposób przekazywania przez konsula i wojewodę, o którym mowa w art. 12 ust.
4, danych do centralnego rejestru, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia
bezpieczeństwa przekazywania danych.
3.Ustala się dziesięcioletni okres przechowywania danych w rejestrach.
Rozdział 5a. Finansowanie wypłaty świadczeń pieniężnych z budżetu państwa
1.Wypłata świadczeń pieniężnych finansowana jest z rezerwy celowej
budżetu państwa.
2.Dysponentem rezerwy celowej, o której mowa w ust. 1, jest minister właściwy
do spraw wewnętrznych.
1.Świadczenia pieniężne są wypłacane w danym roku budżetowym do
wysokości kwoty rezerwy celowej, o której mowa w art. 24a ust. 1.
2.Starosta składa do wojewody wniosek o udzielenie dotacji na wypłatę
świadczeń pieniężnych.
1.Minister właściwy do spraw wewnętrznych monitoruje
wykorzystanie limitu środków zaplanowanych w ustawie budżetowej na wypłatę
świadczeń pieniężnych.
2.W przypadku gdy łączna kwota wynikająca z wniosków o przyznanie
świadczenia pieniężnego z terminem wypłaty w danym roku osiągnie równowartość
75 % kwoty zaplanowanej w ustawie budżetowej na wypłatę świadczeń pieniężnych,
minister właściwy do spraw wewnętrznych ogłasza w Biuletynie Informacji
Publicznej informację o wstrzymaniu rozpatrywania wniosków o przyznanie
świadczenia pieniężnego z terminem wypłaty przypadającym na dany rok, do czasu
zabezpieczenia w ustawie budżetowej środków na ich wypłatę, a wojewodowie
wstrzymują rozpatrywanie takich wniosków, począwszy od dnia następującego po
dniu ogłoszenia informacji przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.
3.Starostowie są obowiązani do przekazywania wojewodom informacji o
poziomie wykorzystania dotacji na wypłatę świadczeń pieniężnych, w terminie
określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 24d.
4.Wojewodowie są obowiązani do przekazywania ministrowi właściwemu do
spraw wewnętrznych informacji o koniecznej do zabezpieczenia wypłaty świadczeń
pieniężnych kwocie wynikającej z wniosków o przyznanie świadczenia pieniężnego
oraz o poziomie wykorzystania dotacji przez starostów, w terminie określonym w
przepisach wydanych na podstawie art. 24d.
5.Minister właściwy do spraw wewnętrznych ogłasza w Biuletynie Informacji
Publicznej informację o poziomie wykorzystania kwoty zaplanowanej w ustawie
budżetowej na wypłatę świadczeń pieniężnych według stanu na koniec każdego
miesiąca.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)szczegółowy tryb podziału rezerwy celowej na wypłatę świadczeń pieniężnych
oraz przekazywania środków na pokrycie wydatków związanych z udzielaniem
tych świadczeń,
2)termin składania wniosków o dotacje, o których mowa w art. 24b ust. 2,
3)wzór wniosku o udzielenie dotacji, o którym mowa w art. 24b ust. 2,
4)termin przekazywania informacji, o których mowa w art. 24c ust. 3 i 4
– uwzględniając konieczność efektywnego wykorzystania środków rezerwy celowej
oraz rozliczania przez jednostki samorządu terytorialnego otrzymanych w formie
dotacji środków budżetowych.
Rozdział 6. Zmiany w przepisach obowiązujących i przepisy końcowe
(pominięte)
(uchylony)
(pominięty)
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia2).
Orzeczenia powiązane z tą ustawą
Wybrane orzeczenia sądów, w których zastosowano przepisy tej ustawy.
Masz pytanie dotyczące tej ustawy?
Skorzystaj z naszego asystenta AI, który pomoże Ci zrozumieć przepisy.
Zapytaj AI o tę ustawę