Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
§ 1.W razie przeniesienia własności rzeczy ruchomej, która jest obciążona prawem osoby trzeciej, prawo to wygasa z chwilą wydania rzeczy nabywcy, chyba że ten działa w złej wierze. Przepis paragrafu drugiego artykułu poprzedzającego stosuje się odpowiednio.
§ 2.Przepisu § 1 nie stosuje się do rzeczy wpisanej do krajowego rejestru utraconych dóbr kultury.
Art. 170 kodeksu cywilnego zawiera regulacje dotyczące skutków przeniesienia własności rzeczy ruchomej obciążonej prawem osoby trzeciej. Zgodnie z § 1 tego artykułu, prawo, które obciąża tę rzecz, wygasa z chwilą jej wydania nabywcy, pod warunkiem, że nabywca działa w dobrej wierze. Oznacza to, iż jeśli nabywca nie wiedział i nie mógł się dowiedzieć o prawie osoby trzeciej, może korzystać z rzeczy wolnej od tego obciążenia, mimo iż formalnie ono istnieje. Odniesienie do przepisu paragrafu drugiego artykułu 169 KC wskazuje na dodatkowe zasady dotyczące obowiązku zwrotu rzeczy osobie trzeciej w określonych warunkach. Przepis ma zastosowanie zawsze, gdy następuje przeniesienie własności rzeczy ruchomej, która jest obciążona prawem osoby trzeciej, na przykład zastawem lub użytkowaniem. Kluczowa jest tutaj dobra lub zła wiara nabywcy w momencie wydania rzeczy. Przepis chroni nabywcę w dobrej wierze przed ograniczeniami wynikającymi z obciążeń, które obciążały rzecz przed przeniesieniem jej własności, zapewniając mu pewność i bezpieczeństwo obrotu. Jednak gdy nabywca działa w złej wierze, prawo obciążające rzecz nie wygasa i nabywca może być odpowiedzialny wobec uprawnionego. Istnieje istotny wyjątek zawarty w § 2 artykułu 170 KC, który wyłącza stosowanie tej zasady do rzeczy wpisanych do krajowego rejestru utraconych dóbr kultury. W takim przypadku prawo osoby trzeciej dotyczące utraconego dobra kultury nie wygasa mimo wydania rzeczy nabywcy, co służy ochronie dóbr kultury narodowej przed utratą lub nieuprawnionym obrotem. Przykładowo, jeśli osoba kupuje od innej, która jest właścicielem rzeczy obciążonej zastawem, a nabywca nie zna tego obciążenia i jest w dobrej wierze, to z chwilą wydania rzeczy prawo zastawu wygasa względem nabywcy. W praktyce oznacza to, że nabywca otrzymuje rzecz wolną od zastawu i może nią swobodnie dysponować. Jednak jeśli nabywca wiedział o zastawie lub działał świadomie na szkodę wierzyciela zastawu (zła wiara), prawo zastawu pozostaje skuteczne. W przypadku gdyby rzecz była zabytkiem wpisanym do rejestru utraconych dóbr kultury, jednakże, prawo to nie wygasa nawet gdy nabywca działa w dobrej wierze. Częstym nieporozumieniem przy stosowaniu art. 170 KC jest błędne przekonanie, że wydanie rzeczy zawsze usuwa wszelkie obciążenia. Tymczasem wygaśnięcie prawa obciążającego następuje tylko, gdy nabywca jest w dobrej wierze. Innym błędem jest nieprawidłowe rozumienie wyjątków, szczególnie dotyczących rzeczy wpisanych do rejestru utraconych dóbr kultury, gdzie zasada wygaszenia nie ma zastosowania. Niedopatrzenie tych wyjątków może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i materialnych. Dlatego przy stosowaniu art. 170 KC warto dokładnie ocenić stan faktyczny i charakter obciążenia. W indywidualnych sprawach zawsze wskazane jest zasięgnięcie porady prawnej, aby prawidłowo ocenić skutki prawne przeniesienia własności rzeczy ruchomej obciążonej prawem osoby trzeciej.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza to, że po przekazaniu rzeczy nabywcy, który działa w dobrej wierze, prawo obciążające tę rzecz przestaje obowiązywać względem nabywcy.
Przepis nie ma zastosowania do rzeczy wpisanych do krajowego rejestru utraconych dóbr kultury, czyli specjalnej ochrony dla zabytków i dóbr kultury.
Zła wiara oznacza, że nabywca wiedział o prawie obciążającym rzecz lub świadomie zaniechał sprawdzenia tego stanu.
Nie, prawa te wygasają tylko wtedy, gdy nabywca działa w dobrej wierze; w przypadku złej wiary prawa pozostają skuteczne.
Aby chronić dobra narodowe i zapobiec nieuprawnionemu obrotowi zabytkami, ochrona taka jest utrzymywana mimo przeniesienia własności.
Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.
Zapytaj AI