Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 4492.

Producent odpowiada za szkodę na mieniu tylko wówczas, gdy rzecz zniszczona lub uszkodzona należy do rzeczy zwykle przeznaczanych do osobistego użytku i w taki przede wszystkim sposób korzystał z niej poszkodowany.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 4492 Kodeksu cywilnego określa warunki odpowiedzialności producenta za szkodę powstałą na mieniu. Zgodnie z treścią przepisu, producent ponosi odpowiedzialność tylko wtedy, gdy uszkodzeniu lub zniszczeniu uległa rzecz, która jest przeznaczona do osobistego użytku i została przez poszkodowanego używana w ten właśnie sposób. Odpowiedzialność za szkodę na mieniu jest więc ograniczona do sytuacji, gdy przedmiot szkody jest typowo wykorzystywany indywidualnie, a sposób korzystania nie odbiega od zwyczajowego użytkowania. Przepis wprowadza wyraźną granicę odpowiedzialności producenta, ekskluzywnie odnosi się do rzeczy o charakterze osobistym i użytkowanych w sposób przewidziany dla takiego mienia.

Przepis ma zastosowanie głównie w sytuacjach, gdy osoba poszkodowana doznała szkody majątkowej wskutek wadliwego działania produktu przeznaczonego do użytku osobistego, np. sprzętu elektronicznego, odzieży, narzędzi czy innych rzeczy codziennego użytku. Ustawodawca zastrzega jednak, że odpowiedzialność producenta za szkodę pojawia się tylko wtedy, gdy użytkowanie rzeczy było zgodne z jej przeznaczeniem do użytku osobistego i sposobem korzystania typowym dla tego rodzaju przedmiotu. Jeśli przedmiot użytku został wykorzystany w sposób nietypowy lub do celów innych niż osobiste, producent nie ponosi odpowiedzialności na mocy tego przepisu.

Przykładem zastosowania art. 4492 KC może być sytuacja, gdy konsument kupuje smartwatch, który zepsuł się podczas normalnego użytkowania do codziennego noszenia i monitorowania zdrowia. Jeżeli wskutek awarii zegarka doszło do zniszczenia innej jego części (np. pasek, ekran), poszkodowany może żądać od producenta naprawienia szkody na mieniu, gdyż korzystał z przedmiotu zgodnie z jego osobistym przeznaczeniem. Natomiast jeśli taki sam sprzęt byłby wykorzystywany w sposób przemysłowy lub do użytku komercyjnego, odpowiedzialność producenta zgodnie z tym przepisem może nie wystąpić.

W praktyce często pojawiają się niejasności, czy dany przedmiot rzeczywiście służył do użytku osobistego i czy sposób korzystania można uznać za zwykły. Nierzadko strony sporu różnie interpretują, czy poszkodowany użytkował rzecz w sposób odpowiedni. Częstym błędem jest również rozszerzanie zakresu odpowiedzialności producenta na szkody dotyczące rzeczy używanych zawodowo lub w celach komercyjnych. Art. 4492 KC wyraźnie ogranicza odpowiedzialność do rzecz zwykłych dla użytku osobistego, co ma duże znaczenie w praktyce. W związku z tym w indywidualnych przypadkach warto zasięgnąć porady prawnika, aby dokładnie określić zakres odpowiedzialności producenta i ewentualne uprawnienia poszkodowanego.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy producent odpowiada za szkodę na mieniu zgodnie z art. 4492 KC?

Producent odpowiada, gdy uszkodzona rzecz jest przeznaczona do osobistego użytku i była użytkowana przez poszkodowanego w sposób zwyczajny.

Czy odpowiedzialność obejmuje szkody na przedmiotach używanych zawodowo?

Nie, przepis dotyczy tylko rzeczy zwykle przeznaczonych do osobistego użytku, nie obejmuje przedmiotów wykorzystywanych zawodowo.

Co oznacza 'zwykły sposób korzystania' z rzeczy?

To korzystanie z rzeczy zgodnie z jej typowym przeznaczeniem i charakterem, bez nietypowego lub nadmiernego użytkowania.

Czy producent odpowiada za szkodę, jeśli rzecz została użyta inaczej niż do użytku osobistego?

Nie, odpowiedzialność producenta według art. 4492 KC nie występuje, gdy przedmiot był użytkowany w sposób odbiegający od osobistego przeznaczenia.

Czy mogę dochodzić roszczeń od producenta za używaną rzecz sądząc po art. 4492 KC?

Przepis określa warunki odpowiedzialności, ale w konkretnych sprawach zaleca się konsultację z prawnikiem.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI