Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 593.

§ 1.Prawo odkupu może być zastrzeżone na czas nieprzenoszący lat pięciu; termin dłuższy ulega skróceniu do lat pięciu.

§ 2.Prawo odkupu wykonywa się przez oświadczenie sprzedawcy złożone kupującemu. Jeżeli zawarcie umowy sprzedaży wymagało zachowania szczególnej formy, oświadczenie o wykonaniu prawa odkupu powinno być złożone w tej samej formie.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 593 Kodeksu cywilnego reguluje prawo odkupu, szczególny rodzaj uprawnienia sprzedawcy do powrotu do własności rzeczy sprzedanej. Przepis w paragrafie 1 wskazuje, że prawo odkupu może być zastrzeżone na okres krótszy niż pięć lat, ale nie dłuższy. Jeśli umowa przewiduje okres dłuższy niż pięć lat, to automatycznie zostaje on skrócony do maksymalnie pięciu lat. Oznacza to, że spór na temat czasu trwania tego uprawnienia w umowie nie może skutkować przekroczeniem pięcioletniego okresu ważności prawa odkupu. W praktyce zabezpiecza to interes kupującego przed nadmiernie długim obciążeniem prawnym.

Paragraf 2 prawa wskazuje sposób wykonywania prawa odkupu. Sprzedawca, chcąc skorzystać z tego uprawnienia, musi złożyć oświadczenie kupującemu, co oznacza jasne, jednoznaczne wyrażenie woli powrotu do własności rzeczy sprzedanej. Jeżeli zawarcie umowy sprzedaży wymagało szczególnej formy, np. formy aktu notarialnego, przedstawione oświadczenie musi zachować tę samą formę. Zapis ten chroni strony i zapewnia formalną pewność obrotu prawnego, zapobiegając ewentualnym sporom dotyczącym nieważności oświadczenia wykonującego prawo odkupu.

Przykładowo, jeśli właściciel nieruchomości sprzedał ją z zastrzeżeniem w umowie prawa odkupu na okres siedmiu lat, to według art. 593 §1 uprawnienie to zostanie ograniczone do pięciu lat. Po upływie tego czasu sprzedawca nie będzie mógł żądać powrotu nieruchomości. Jeśli natomiast przeniesienie własności odbyło się w formie aktu notarialnego, oświadczenie sprzedawcy o wykonaniu prawa odkupu będzie również musiało zostać złożone w formie aktu notarialnego, co zapewni jego ważność.

Często spotykanym błędem jest próba zachowania prawa odkupu na dłuższy okres niż pięć lat, co jest bezskuteczne prawnie. Ponadto sprzedawcy zapominają, że oświadczenie o wykonaniu prawa odkupu musi być złożone w formie odpowiadającej formie pierwotnej umowy sprzedaży. Brak zachowania formy skutkuje brakiem ważności tego oświadczenia. Innym nieporozumieniem jest mylenie prawa odkupu z przyrzeczeniem odkupu lub z prawem pierwokupu, które mają odmienne regulacje prawne. Art. 593 KC pozwala na jasne określenie i ograniczenie prawa odkupu, co chroni obu uczestników umowy sprzedaży. W indywidualnych sprawach realizowania tego prawa wskazana jest konsultacja z prawnikiem, który uwzględni wszystkie okoliczności konkretnego przypadku.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest prawo odkupu według art. 593 KC?

Prawo odkupu to uprawnienie sprzedawcy do odzyskania rzeczy sprzedanej w określonym czasie, regulowane jest m.in. przez art. 593 KC, który ustala jego warunki.

Na jaki maksymalny czas można zastrzec prawo odkupu?

Zgodnie z art. 593 §1 KC prawo odkupu można zastrzec na okres nieprzekraczający pięciu lat; dłuższy termin jest skracany do pięciu lat.

Jak należy wykonać prawo odkupu?

Prawo odkupu wykonuje się przez oświadczenie sprzedawcy złożone kupującemu, a jeśli umowa wymagała szczególnej formy, oświadczenie musi mieć taką samą formę.

Co się stanie, jeśli sprzedawca złoży oświadczenie bez wymaganej formy?

Brak zachowania formy przewidzianej dla oświadczenia o wykonaniu prawa odkupu może spowodować nieważność tego oświadczenia.

Czy prawo odkupu jest tożsame z prawem pierwokupu?

Nie, prawo odkupu i prawo pierwokupu to odmienne instytucje prawne o różnych skutkach i podstawach prawnych.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI