Art. 7646 Kodeksu cywilnego przyjmuje normy dotyczące ograniczenia działalności konkurencyjnej agenta handlowego po ustaniu umowy agencyjnej. Zgodnie z tym przepisem, strony umowy mogą w formie pisemnej, pod rygorem nieważności, zawrzeć postanowienie ograniczające działalność konkurenta agenta na określony czas po rozwiązaniu umowy. Ograniczenie to musi dotyczyć konkretnych grup klientów lub obszarów geograficznych, gdzie agent działał, a także określać rodzaj towarów lub usług stanowiących przedmiot umowy. Przepis precyzuje, że tego typu ograniczenie nie może przekraczać okresu dwóch lat od rozwiązania umowy. Dalszym elementem normy jest obowiązek dającego zlecenie wypłacenia agentowi odpowiedniego wynagrodzenia za okres obowiązywania ograniczenia, z zastrzeżeniem wyjątków dotyczących odpowiedzialności agenta lub odmiennych ustaleń umownych. W sytuacji gdy umowa nie określa wysokości wynagrodzenia za ograniczenie działalności konkurencyjnej, kwotę ustala się adekwatnie do korzyści osiągniętych przez dającego zlecenie oraz strat agenta w związku z ograniczeniem jego możliwości zarobkowych.
Przepis Art. 7646 ma zastosowanie wyłącznie w kontekście umów agencyjnych, gdzie zachodzi ryzyko kompetycji agenta z kontrahentem po zakończeniu współpracy. Warunkiem wprowadzenia ograniczenia jest więc spisanie odpowiedniej klauzuli w formie pisemnej oraz określenie zakresu czasowego, terytorialnego i rzeczowego ograniczenia aktywności konkurencyjnej agenta. Przepis zabezpiecza interesy dającego zlecenie, jednocześnie chroniąc agenta, gwarantując mu adekwatne wynagrodzenie za utracone możliwości działania na rynku w zakresie objętym ograniczeniem.
W praktyce zastosowanie tego przepisu znajdzie sytuacja, gdy przedsiębiorstwo zawiera umowę agencyjną i chce po jej rozwiązaniu zabezpieczyć się przed działalnością handlową agenta na określonym obszarze i w stosunku do określonych klientów lub towarów przez czas do dwóch lat. Na przykład, firma X zatrudnia agenta Y do obsługi rynku lokalnego w zakresie dystrybucji sprzętu elektronicznego. Po wygaśnięciu umowy strony sporządzają pisemny dodatek ograniczający działalność agenta na dwóch lata po zakończeniu współpracy, w określonym regionie i wobec klientów, których agent obsługiwał, z zapewnieniem wypłaty wynagrodzenia za ten okres.
Do często popełnianych błędów przy stosowaniu Art. 7646 należy brak pisemnej formy ograniczenia działalności konkurencyjnej, co skutkuje nieważnością postanowienia. Ponadto zdarza się przekraczanie maksymalnego okresu dwóch lat ograniczenia lub nieprecyzyjne wskazanie obszaru geograficznego i grupy klientów, co podważa ważność klauzuli. Kolejnym problemem może być brak odpowiedniego wynagrodzenia za czas trwania ograniczenia, co jest obowiązkiem dającego zlecenie, jeśli nie umówiono inaczej i agent nie ponosi winy za rozwiązanie umowy. Art. 7646 KC wyraźnie chroni równowagę interesów obu stron, jednak w indywidualnej sytuacji zalecana jest konsultacja z prawnikiem w celu prawidłowego ustalenia warunków ograniczenia działalności konkurencyjnej agenta.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.