Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 834.

Jeżeli do wypadku doszło po upływie lat trzech od zawarcia umowy ubezpieczenia na życie, ubezpieczyciel nie może podnieść zarzutu, że przy zawieraniu umowy podano wiadomości nieprawdziwe, w szczególności że zatajona została choroba osoby ubezpieczonej. Umowa lub ogólne warunki ubezpieczenia mogą skrócić powyższy termin.

Wyjaśnienie przepisu

Przepis art. 834 Kodeksu cywilnego dotyczy umów ubezpieczenia na życie i określa, że po upływie trzech lat od zawarcia tej umowy ubezpieczyciel nie może podnieść zarzutu polegającego na podaniu nieprawdziwych informacji lub zatajeniu choroby osoby ubezpieczonej. Oznacza to, że po tym terminie ubezpieczyciel traci prawo do kwestionowania prawdziwości danych przekazanych podczas zawierania umowy w zakresie, który mógłby prowadzić do odmowy wypłaty świadczenia bądź rozwiązania umowy. Przepis stanowi zabezpieczenie interesów osoby ubezpieczonej, chroniąc ją przed ewentualnymi roszczeniami ubezpieczyciela wynikającymi z zarzutu zatajenia informacji po określonym czasie. Warto zauważyć, że umowa ubezpieczenia lub ogólne warunki ubezpieczenia mogą przewidywać skrócenie tego trzyletniego terminu, co oznacza, że strony mają możliwość ustalenia krótszej ochrony przed podnoszeniem takich zarzutów.

Przepis ten ma zastosowanie w sytuacjach, gdy dochodzi do sporu między ubezpieczającym lub ubezpieczonym a ubezpieczycielem dotyczącym prawdziwości przekazanych informacji, zwłaszcza w przypadku chorób lub innych okoliczności mających wpływ na ocenę ryzyka ubezpieczeniowego. Ograniczenie czasu, po którym można podnosić zarzuty, ma szczególne znaczenie, bo chroni posiadacza polisy przed długotrwałym ryzykiem odmowy wypłaty lub odstąpienia od umowy z powodu zatajonych okoliczności, które mogły być niezamierzone lub trudne do ujawnienia na wczesnym etapie ubezpieczenia. Przepis ten działa jako mechanizm stabilizujący relacje między stronami umowy po pewnym czasie od jej zawarcia.

Przykładowo, jeżeli osoba zawarła umowę ubezpieczenia na życie i w trakcie trwania umowy wyzdrowiała lub wykryto u niej chorobę, a po trzech latach od zawarcia umowy pojawiły się wątpliwości co do prawdziwości przekazanych informacji, ubezpieczyciel nie będzie mógł już skutecznie kwestionować umowy z powodu zatajonej choroby. Wyjątkiem będzie sytuacja, gdy w umowie lub ogólnych warunkach zostało przewidziane skrócenie tego terminu, co wymaga zwrócenia szczególnej uwagi na zapisy umowy ubezpieczenia przed jej zawarciem.

Do częstych nieporozumień przy stosowaniu art. 834 KC należy mylenie terminu trzech lat z terminami przedawnienia roszczeń ubezpieczeniowych, które mogą być różne. Ponadto zdarza się, że ubezpieczający nie zdają sobie sprawy z faktu, że warunki umowy mogą modyfikować ten okres ochronny, w efekcie czego dochodzi do konfliktów z ubezpieczycielem. W praktyce też zdarza się, że strony nie rozumieją, iż ochrona ta chroni tylko przed podnoszeniem zarzutu nieprawdziwych danych, a nie przed innymi podstawami roszczeń czy rozwiązania umowy.

Podsumowując, art. 834 KC chroni osobę ubezpieczoną, wyznaczając trzymiesięczny (naprawdę: trzyletni) okres, po którym ubezpieczyciel nie może kwestionować podanych informacji. W indywidualnych sprawach, w których istnieje wątpliwość co do zakresu zastosowania tego przepisu lub treści umowy ubezpieczenia, wskazane jest skonsultowanie się z prawnikiem w celu właściwej interpretacji i zabezpieczenia swoich praw.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co to znaczy, że ubezpieczyciel nie może podnieść zarzutu po trzech latach?

Oznacza to, że po upływie trzech lat od zawarcia umowy ubezpieczenia na życie ubezpieczyciel nie może kwestionować prawdziwości podanych informacji, np. zatajenia choroby.

Czy termin trzyletni można skrócić?

Tak, umowa ubezpieczenia lub jej ogólne warunki mogą przewidywać krótszy termin, w którym ubezpieczyciel może podnosić zarzuty.

Czy to znaczy, że ubezpieczyciel nie może w ogóle wypłacić odszkodowania po trzech latach?

Nie, przepis dotyczy tylko zarzutu nieprawdziwych danych; inne podstawy wypłaty lub odmowy ubezpieczenia pozostają bez zmian.

Czy ochrona ta obowiązuje od momentu zawarcia umowy?

Tak, liczy się czas od zawarcia umowy ubezpieczenia na życie, po trzech latach pole ochronne wchodzi w życie.

Co w przypadku gdy ktoś nieświadomie podał nieprawdziwe informacje?

Po upływie trzech lat ubezpieczyciel nie może podnieść zarzutu nawet jeśli nieprawdziwe informacje były nieświadomie podane, jeśli nie ma skróconego terminu.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI