Art. 900.

Art. 900 Kodeksu cywilnego określa podstawową formę odwołania darowizny. Zgodnie z tym przepisem, odwołanie darowizny następuje przez złożenie oświadczenia na piśmie, skierowanego do osoby obdarowanej. Oznacza to, że aby skutecznie cofnąć darowiznę, darczyńca musi sporządzić dokument zawierający oświadczenie o odwołaniu i przekazać go obdarowanemu. Forma pisemna stanowi istotny wymóg formalny, którego niedopełnienie skutkuje brakiem skuteczności odwołania. Przepis ten wyraźnie wskazuje, że samo odwołanie nie może mieć charakteru ustnego lub domniemanego, lecz musi mieć formę jasnego i udokumentowanego oświadczenia.

Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy darczyńca decyduje się wycofać wcześniej udzieloną darowiznę. Może to nastąpić na przykład wtedy, gdy darczyńca zmienia zdanie albo gdy pojawiają się przesłanki do odwołania darowizny przewidziane w innych regulacjach prawa, takie jak np. rażąca niewdzięczność obdarowanego. Kluczowe jest jednak, by samo odwołanie zostało dokonane zgodnie z wymogiem formy pisemnej i skierowane bezpośrednio do obdarowanego. Brak takiej formy powoduje, że czynność prawna jest nieskuteczna wobec obdarowanego i darowizna pozostaje ważna.

W życiu codziennym przepis ten można zobrazować następująco: osoba A przekazała jako darowiznę mieszkanie osobie B. Po pewnym czasie osoba A postanawia cofnąć darowiznę z powodu zmian osobistych lub innych powodów. Aby odwołanie było skuteczne, osoba A musi sporządzić pisemne oświadczenie wyrażające wolę cofnięcia darowizny i dostarczyć je osobie B. Jeśli osoba A jedynie ustnie poinformuje osobę B, że zamierza odwołać darowiznę, to takie działanie nie wywołuje skutków prawnych – darowizna pozostaje skuteczna.

Częstym nieporozumieniem dotyczącym art. 900 KC jest przekonanie, że odwołanie darowizny może nastąpić ustnie lub na dowolną inną formę. Jednak bez zachowania formy pisemnej odwołanie jest nieskuteczne. Innym błędem jest mylenie złożenia oświadczenia obdarowanemu z innymi działaniami, jak np. publikacja oświadczenia lub zmiana testamentu – to nie zastępuje wymogu pisemnego oświadczenia skierowanego bezpośrednio na ręce obdarowanego. Ponadto przepis nie wskazuje terminu, w jakim odwołanie musi nastąpić, jednak konieczne jest, by zostało skutecznie przekazane, aby mogło wywołać skutki prawne.

Podsumowując, art. 900 Kodeksu cywilnego precyzuje, że skuteczne odwołanie darowizny wymaga pisemnego oświadczenia skierowanego do obdarowanego, co ma na celu klarowność i pewność obrotu prawnego. W indywidualnych przypadkach warto poszukać porady prawnika, aby upewnić się co do skuteczności i formalnego wymogu dotyczacego odwołania darowizny.