Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.

Art. 207.

§ 1.Kto znęca się fizycznie lub psychicznie nad osobą najbliższą lub nad inną osobą pozostającą w stałym lub przemijającym stosunku zależności od sprawcy, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

§ 1a.Kto znęca się fizycznie lub psychicznie nad osobą nieporadną ze względu na jej wiek, stan psychiczny lub fizyczny, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

§ 2.Jeżeli czyn określony w § 1 lub 1a połączony jest ze stosowaniem szczególnego okrucieństwa, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

§ 3.Jeżeli następstwem czynu określonego w § 1–2 jest targnięcie się pokrzywdzonego na własne życie, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 15.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 207 Kodeksu karnego dotyczy przestępstwa polegającego na znęcaniu się nad inną osobą. Przepis rozróżnia różne grupy ofiar i formy znęcania, określając za nie różne wymiar kar. W paragrafie 1 normatyw wyraźnie wskazuje, że znęcanie się fizyczne lub psychiczne nad osobą najbliższą albo osobą pozostającą w stosunku zależności (zarówno stałym, jak i przemijającym) stanowi przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Paragraf 1a rozszerza ochronę na osoby nieporadne ze względu na ich wiek lub stan psychiczny bądź fizyczny, za co grozi surowsza kara – od 6 miesięcy do 8 lat pozbawienia wolności. W przypadku gdy znęcaniu towarzyszy szczególne okrucieństwo, § 2 nakłada karę od roku do 10 lat więzienia. Najpoważniejszą formą jest sytuacja określona w § 3, w której przestępstwo powoduje, że pokrzywdzony próbuje odebrać sobie życie; wówczas wymiar kary wzrasta do 2-15 lat pozbawienia wolności.

Przepis stosuje się w sytuacjach, gdy dochodzi do uporczywego działania sprawcy mającego na celu zadanie cierpienia fizycznego lub psychicznego osobie, która jest najbliższym członkiem rodziny albo inną osobą zależną. Ważne jest, by stosunek zależności istniał, co oznacza, że ofiara jest w pewien sposób podległa sprawcy (np. domownik, osoba pod opieką). Również osoby nieporadne, na przykład dzieci, osoby starsze lub mające choroby psychiczne, podlegają ochronie szczególnej. Konieczne jest udowodnienie, że zachowanie sprawcy miało charakter trwały i dotkliwy dla ofiary.

Przykładem zastosowania przepisu może być sytuacja, gdy rodzic przewlekle stosuje przemoc psychiczną i fizyczną wobec swojego dziecka, którego zdrowie z tego powodu ulega pogorszeniu. Ponadto, jeżeli to działanie wiąże się z użyciem szczególnej przemocy lub okrucieństwa, np. zadawaniem dodatkowych cierpień, kara może być wyższa. Gdy ofiara takiego zachowania podejmuje próbę samobójczą, wymiar kary dla sprawcy zwiększa się zgodnie z § 3. W praktyce oznacza to, że sąd ocenia wszystkie okoliczności i stopień szkodliwości czynu, aby wymierzyć odpowiednią karę.

Do najczęstszych błędów przy stosowaniu art. 207 KK należy niewłaściwe rozpoznanie stosunku zależności lub nieporadności osoby pokrzywdzonej. Często też nie jest jasno określone, czy znęcanie miało charakter stały, co jest warunkiem karalności. Ponadto istnieje ryzyko nieprawidłowego oceny, kiedy zachowanie kwalifikuje się jako szczególne okrucieństwo. Warto pamiętać, że przepis wymaga dokładnej analizy wszystkich okoliczności danej sprawy. W przypadku konkretnej sytuacji zaleca się skonsultować z prawnikiem, który pomoże prawidłowo ocenić podstawy odpowiedzialności karnej według art. 207 KK.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto jest osobą najbliższą w rozumieniu art. 207 KK?

Osoba najbliższa to m.in. członkowie rodziny, tacy jak małżonek, dzieci, rodzice czy inni krewni pozostający w bliskim stosunku z sprawcą.

Co oznacza stosunek zależności od sprawcy?

Stosunek zależności to sytuacja, gdy osoba jest podległa sprawcy z powodu stałej lub tymczasowej relacji, na przykład pracownik wobec przełożonego lub podopieczny wobec opiekuna.

Jakie formy znęcania się obejmuje przepis?

Przepis obejmuje zarówno fizyczne znęcanie, jak i psychiczne, czyli np. przemoc ciała, groźby, poniżanie lub inne działania powodujące cierpienie.

Co to jest szczególne okrucieństwo w kontekście tego przepisu?

Szczególne okrucieństwo to wyjątkowo brutalny sposób znęcania się, który powoduje nadmierne cierpienia, wykraczające poza zwykłe znęcanie.

Jakie konsekwencje grożą, jeśli ofiara próbuje odebrać sobie życie?

Jeżeli znęcanie spowodowało próbę samobójczą, sprawca może zostać skazany na karę pozbawienia wolności od dwóch do piętnastu lat.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI