Art. 357 Kodeksu karnego określa odpowiedzialność karną żołnierza, który w czasie służby lub po jej wyznaczeniu dopuszcza się stanu nietrzeźwości lub odurzenia innym środkiem. Przepis wskazuje, że taki czyn jest zagrożony karą ograniczenia wolności, aresztu wojskowego lub pozbawienia wolności do lat dwóch. Norma ta ma na celu utrzymanie dyscypliny i gotowości bojowej wojska, eliminując zachowania, które mogłyby zagrozić bezpieczeństwu i sprawności działań wojskowych. W konsekwencji ustawa przewiduje sankcje blokujące możliwość normatywnego popełniania takich czynów przez osoby pełniące służbę wojskową.
Przepis stosuje się wyłącznie wobec żołnierzy będących w służbie lub po jej wyznaczeniu, co oznacza, że dotyczy momentu, w którym osoba została powołana do wykonywania obowiązków wojskowych lub jest w trakcie ich realizacji. Przepis obejmuje zarówno stan nietrzeźwości, czyli obecność alkoholu we krwi powyżej określonego przez prawo poziomu, jak i odurzenie środkami innymi niż alkohol, co może obejmować różne środki odurzające lub psychotropowe. Ważne jest, że postępowanie karne nie wszczyna się automatycznie, lecz wymaga wniosku dowódcy jednostki wojskowej, co ogranicza zakres ścigania do sytuacji, w których władze wojskowe uznają takie działanie za istotnie naruszające porządek i dyscyplinę.
Przykładem zastosowania art. 357 KK może być sytuacja, gdy żołnierz przed wyjściem na służbę lub w jej trakcie zostaje zauważony przez dowódcę w stanie nietrzeźwości. Dowódca, podejmując decyzję o wniesieniu wniosku o ściganie, uruchamia procedurę karną wobec żołnierza, który może zostać ukarany ograniczeniem wolności, aresztem wojskowym lub karą pozbawienia wolności do dwóch lat. W praktyce taki przypadek służy utrzymaniu dyscypliny i odstrasza od podejmowania ryzyka związanego z wykonywaniem obowiązków pod wpływem środków odurzających.
Często popełnianym błędem przy stosowaniu art. 357 KK jest niewłaściwe rozumienie chwili, w której przepis ma zastosowanie – samo spożycie alkoholu poza służbą, ale bez bycia wyznaczonym do niej, nie stanowi podstawy do odpowiedzialności karnej z tego artykułu. Kolejnym nieporozumieniem jest pomijanie wymogu wniesienia wniosku przez dowódcę jednostki jako niezbędnego elementu wszczęcia postępowania. Ponadto, nie każdy stan odurzenia poza alkoholem jest wystarczająco udokumentowany, co utrudnia skuteczne ściganie. Z tych względów, w razie wątpliwości lub potrzeby wyjaśnień dotyczących konkretnych przypadków stosowania art. 357 KK, zaleca się konsultację z profesjonalnym prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.