Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 477⁹.

§ 1.Odwołania od decyzji organów rentowych lub orzeczeń wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności lub decyzji wydanych przez ten zespół, wnosi się na piśmie do organu lub zespołu, który wydał decyzję lub orzeczenie, lub do protokołu sporządzonego przez ten organ lub zespół, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji lub orzeczenia.

§ 2.Organ rentowy lub wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności niezwłocznie, niepóźniej niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym otrzymał odwołanie, przekazuje je wraz z aktami sprawy do sądu. Organ ten lub zespół, jeżeli uzna odwołanie w całości za słuszne, może zmienić lub uchylić zaskarżoną decyzję lub orzeczenie. W tym przypadku odwołaniu nie nadaje się dalszego biegu.

§ 2¹.Jeżeli w odwołaniu od decyzji organu rentowego wskazano nowe okoliczności dotyczące niezdolności do pracy lub niezdolności do samodzielnej egzystencji albo stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, które powstały po dniu wydania orzeczenia przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, od którego nie wniesiono sprzeciwu, lub orzeczenia komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, organ rentowy nie przekazuje odwołania do sądu, lecz kieruje do lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do ponownego rozpatrzenia. Organ rentowy uchyla decyzję, rozpatruje nowe okoliczności i wydaje decyzję, od której przysługuje odwołanie do sądu. Przepis ten stosuje się także wówczas, gdy nie można ustalić daty powstania wskazanych w odwołaniu nowych okoliczności.

§ 3².(uchylony)

§ 3³.Przepis § 3¹ stosuje się odpowiednio w sprawach o świadczenia z ubezpieczenia społecznego rolników.

§ 4.Jeżeli organ rentowy lub wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności nie wydał decyzji lub orzeczenia w terminie dwóch miesięcy od dnia zgłoszenia roszczenia w sposób przepisany, odwołanie można wnieść w każdym czasie po upływie tego terminu.

§ 5.Ubezpieczony lub osoba odwołująca się od orzeczenia wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub decyzji wydanej przez ten zespół, może również wnieść odwołanie – z wyłączeniem odwołania, o którym mowa w § 4 – do protokołu w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy albo w sądzie właś- ciwym dla miejsca zamieszkania ubezpieczonego lub osoby odwołującej się od orzeczenia wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub decyzji wydanej przez ten zespół.

§ 6.Sąd, do którego wniesiono odwołanie, niezwłocznie przekazuje protokół organowi lub zespołowi, który wydał zaskarżoną decyzję lub orzeczenie, chyba że sąd ten jest właściwy do jego rozpoznania. W takim przypadku przewodniczący niezwłocznie zażąda akt sprawy i nada bieg odwołaniu, przesyłając odpis protokołu organowi lub zespołowi, który wydał zaskarżoną decyzję lub orzeczenie.

§ 7.Jeżeli organ rentowy lub wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności, pomimo upływu terminu nie przekazał odwołania wraz z aktami sprawy do sądu, ubezpieczony albo osoba odwołująca się od orzeczenia zespołu może wnieść ponaglenie. Do postępowania wszczętego na skutek ponaglenia stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz.

1691)

Wyjaśnienie przepisu

Art. 4779 Kodeksu postępowania cywilnego określa szczegółowe zasady dotyczące składania oraz procedury rozpoznawania odwołań od decyzji organów rentowych i wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności. Przepis wskazuje, że odwołania muszą być składane na piśmie, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji lub orzeczenia, co wyznacza ramy czasowe mające na celu zapewnienie sprawnego toku postępowania. Organ lub zespół wydający decyzję ma obowiązek niezwłocznego przekazania odwołania wraz z aktami do sądu, ale może też zmienić lub uchylić decyzję, jeśli uzna je za całkowicie słuszne, co zamyka dalsze postępowanie odwoławcze.

Przepis stosuje się, gdy osoba zainteresowana odwołuje się od decyzji dotyczących m.in. niezdolności do pracy, samodzielnej egzystencji lub stałego uszczerbku na zdrowiu, a także jeśli wniesione odwołanie wskazuje nowe okoliczności powstałe po wydaniu orzeczenia przez lekarza orzecznika ZUS. W takich przypadkach organ rentowy ma obowiązek skierować sprawę do ponownego rozpatrzenia, a następnie wydać nową decyzję, od której przysługuje dalsze odwołanie do sądu.

W codziennej praktyce, np. ubezpieczony, który otrzymał decyzję od ZUS o odmowie świadczenia, może w miesiąc od jej doręczenia złożyć odwołanie na piśmie do tego organu. Jeśli pojawiły się nowe fakty dotyczące jego stanu zdrowia po wydaniu orzeczenia lekarza orzecznika, ZUS skieruje sprawę do ponownego rozpatrzenia, a jeśli nie, to przekaże dokumenty do sądu. Istotne jest również, aby odwołanie nie było złożone po terminie – wtedy sąd może je odrzucić, chyba że upływ terminu był nieznaczny i niezależny od odwołującego.

Częstym błędem jest złożenie odwołania poza przewidzianym terminem lub oparcie go wyłącznie na zastrzeżeniach dotyczących orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, bez wniesienia sprzeciwu do komisji lekarskiej. Również brak świadomości, że w określonych sytuacjach można skierować odwołanie nie tylko do organu, który wydał decyzję, ale także do protokołu w sądzie właściwym miejscowo, prowadzi do problemów proceduralnych. Ponadto odwołania, które zawierają nowe okoliczności powstałe po wydaniu orzeczenia, wymagają szczególnej uwagi i często skierowania do ponownego rozpatrzenia.

W związku z złożonością i szczegółowością tych regulacji, w każdej indywidualnej sprawie dotyczącej odwołań w postępowaniu rentowym warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże właściwie zinterpretować przepisy i terminowo złożyć odpowiednie dokumenty.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

W jakim terminie można złożyć odwołanie od decyzji organu rentowego?

Odwołanie należy złożyć na piśmie w terminie miesiąca od doręczenia decyzji lub orzeczenia.

Czy organ rentowy może zmienić decyzję po otrzymaniu odwołania?

Tak, organ lub zespół może zmienić lub uchylić decyzję, jeśli uzna odwołanie za słuszne, co kończy dalsze postępowanie.

Co się dzieje, gdy w odwołaniu wskazano nowe okoliczności po orzeczeniu lekarza ZUS?

Organ rentowy kieruje sprawę do lekarza orzecznika do ponownego rozpatrzenia i wydaje nową decyzję.

Czy sąd może odrzucić odwołanie z powodu przekroczenia terminu?

Tak, z wyjątkiem sytuacji, gdy przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się.

Gdzie jeszcze można złożyć odwołanie poza organem, który wydał decyzję?

Ubezpieczony może także wnieść odwołanie do protokołu w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy lub dla miejsca zamieszkania.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI

← Wróć do pełnej ustawy