Art. 505⁵.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 505(5) Kodeksu postępowania cywilnego został uchylony, co oznacza, że w obecnym stanie prawnym nie zawiera on żadnej treści normatywnej. Ustawodawca zdecydował o usunięciu tej jednostki redakcyjnej z tekstu ustawy, pozostawiając jednak samą numerację w strukturze kodeksu. Taka technika legislacyjna jest stosowana po to, aby nie zaburzać dotychczasowej numeracji pozostałych przepisów i aby odesłania zawarte w innych ustawach oraz w dokumentach procesowych nie stały się mylące. Uchylony przepis nie może być zatem samodzielną podstawą jakiegokolwiek żądania, zarzutu ani rozstrzygnięcia sądu. Artykuł ten jest umiejscowiony w dziale poświęconym postępowaniu uproszczonemu, czyli w grupie przepisów regulujących uproszczony tryb rozpoznawania spraw cywilnych o mniejszym stopniu skomplikowania.

Kiedy przepis ma zastosowanie

W obecnym brzmieniu art. 505(5) KPC nie ma zastosowania do żadnej sprawy wszczętej po dniu, w którym uchylenie weszło w życie. Znaczenie tego przepisu może być rozważane wyłącznie historycznie, na przykład przy analizie starszych orzeczeń, komentarzy lub pism procesowych, które powstały w czasie, gdy norma jeszcze obowiązywała. Osoby prowadzące sprawę w postępowaniu uproszczonym powinny sięgać do pozostałych, aktualnie obowiązujących przepisów tego działu, a w zakresie nieuregulowanym - do ogólnych przepisów o procesie. Warto pamiętać, że przy zmianach procedury cywilnej ustawodawca zwykle zamieszcza przepisy przejściowe, które wskazują, według jakich reguł toczą się sprawy wszczęte wcześniej. Ustalenie właściwego stanu prawnego wymaga więc sprawdzenia daty wszczęcia postępowania.

Przykład

Przedsiębiorca przygotowuje pozew o zapłatę niewielkiej kwoty z tytułu niezapłaconej faktury i korzysta ze wzoru pisma znalezionego w internecie, w którym powołano się na art. 505(5) KPC. Po sprawdzeniu aktualnego tekstu kodeksu okazuje się, że przepis ten został uchylony, a powołanie się na niego byłoby po prostu bezprzedmiotowe. Przedsiębiorca usuwa nieaktualne odesłanie i opiera pismo na obowiązujących przepisach o postępowaniu uproszczonym oraz na przepisach ogólnych o pozwie. Dzięki temu unika sytuacji, w której sąd wzywałby go do wyjaśnienia lub uzupełnienia treści pisma procesowego.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro numer artykułu nadal widnieje w kodeksie, to przepis obowiązuje w jakiejś zmienionej formie. Tymczasem oznaczenie "(uchylony)" oznacza całkowity brak treści normatywnej, a nie odesłanie do innej regulacji. Drugim błędem jest korzystanie z nieaktualnych wzorów pism i publikacji, które powielają dawne brzmienie przepisów procesowych. Trzecie nieporozumienie polega na założeniu, że uchylenie przepisu automatycznie unieważnia czynności dokonane wcześniej na jego podstawie - o skutkach zmiany decydują przepisy przejściowe. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, który ustali, jakie przepisy znajdą zastosowanie do konkretnego postępowania.