Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
Jeżeli komornik przerywa zajęcie, powinien stosownie do okoliczności poczynić kroki zapobiegające usunięciu ruchomości jeszcze niezajętych.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Art. 849 KPC dotyczy sytuacji, w której komornik nie kończy czynności zajęcia ruchomości podczas jednej wizyty, lecz ją przerywa. Przepis nakłada wówczas na komornika obowiązek podjęcia kroków zapobiegających usunięciu tych ruchomości, które nie zostały jeszcze zajęte. Norma ma charakter otwarty: ustawodawca nie wskazuje zamkniętej listy środków, lecz nakazuje działać "stosownie do okoliczności", czyli dobrać sposób zabezpieczenia adekwatny do sytuacji zastanej w miejscu czynności. Chodzi o to, aby przerwa w czynnościach nie stała się dla dłużnika okazją do wyzbycia się majątku, z którego wierzyciel ma być zaspokojony. Przepis jest więc elementem szerszego mechanizmu ochrony skuteczności egzekucji z ruchomości.
Art. 849 KPC znajduje zastosowanie wtedy, gdy zajęcie zostało rozpoczęte, ale z jakiegoś powodu nie może być doprowadzone do końca za jednym razem. Przyczyną może być rozmiar majątku, pora dnia, konieczność sprowadzenia dodatkowych osób lub środków transportu, potrzeba udziału biegłego czy inne obiektywne okoliczności utrudniające dokończenie czynności. Obowiązek dotyczy wyłącznie ruchomości jeszcze niezajętych, ponieważ te już zajęte podlegają odrębnym regułom dotyczącym dozoru i skutków zajęcia. Wybór konkretnego środka należy do komornika i powinien być proporcjonalny: ma zabezpieczać interes wierzyciela, ale nie obciążać dłużnika ponad rzeczywistą potrzebę. Ocena "okoliczności" jest dokonywana na miejscu i powinna być udokumentowana w protokole czynności.
Komornik przybywa do warsztatu dłużnika i zastaje kilkadziesiąt maszyn oraz duży zapas narzędzi. Rozpoczyna spisywanie i zajmuje część przedmiotów, ale ze względu na porę i liczbę rzeczy przerywa czynność, zapowiadając jej kontynuację. Ponieważ pozostała jeszcze znaczna liczba niezajętych ruchomości, komornik stosownie do okoliczności podejmuje działania zabezpieczające, tak aby rzeczy te nie zostały w międzyczasie wywiezione lub ukryte. Dzięki temu przy kolejnej wizycie możliwe jest dokończenie zajęcia w oparciu o rzeczywisty stan majątku.
Pierwszym błędem jest przekonanie, że przerwanie zajęcia oznacza jego zakończenie lub umorzenie czynności - przeciwnie, art. 849 KPC zakłada, że czynność będzie kontynuowana. Drugim jest założenie, że skoro rzecz nie została jeszcze zajęta, dłużnik może nią swobodnie rozporządzać; przepis służy właśnie temu, by takim działaniom zapobiec. Trzecim nieporozumieniem jest oczekiwanie, że przepis wskazuje jeden konkretny środek zabezpieczenia - w rzeczywistości daje komornikowi margines oceny i nakazuje dopasowanie środka do sytuacji. Zdarza się też mylenie tego obowiązku z ustanowieniem dozoru nad rzeczami już zajętymi, co jest odrębną instytucją. W indywidualnej sprawie, zwłaszcza gdy powstaje spór co do zakresu i sposobu zabezpieczenia, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza, że komornik rozpoczął zajmowanie ruchomości, ale nie dokończył tej czynności podczas jednej wizyty i zamierza ją kontynuować. Nie jest to zakończenie egzekucji.
Art. 849 KPC służy właśnie zapobieganiu usuwaniu takich ruchomości. Komornik podejmuje kroki zabezpieczające stosownie do okoliczności, aby rzeczy pozostały dostępne dla dalszych czynności.
Przepis nie wymienia zamkniętego katalogu środków. Komornik dobiera je stosownie do okoliczności konkretnej sprawy, kierując się celem zabezpieczenia ruchomości przed usunięciem.
Nie, przepis odnosi się wyłącznie do ruchomości jeszcze niezajętych. Rzeczy już zajęte podlegają odrębnym regułom dotyczącym skutków zajęcia i dozoru.
Przebieg czynności, w tym jej przerwanie oraz podjęte działania zabezpieczające, powinien wynikać z protokołu czynności komornika. Warto zapoznać się z jego treścią.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 849