Art. 93.

Artykuł 93 Kodeksu postępowania cywilnego ustanawia ważną zasadę dotyczącą reprezentacji procesowej. Przepis mówi, że mocodawca, który jednocześnie staje w sądzie razem ze swoim pełnomocnikiem, ma prawo natychmiast skorygować lub wycofać oświadczenia złożone przez pełnomocnika. Oznacza to, że jeśli pełnomocnik złoży jakieś oświadczenie lub podejmie czynność procesową, a mocodawca nie zgadza się z tym działaniem, może zaraz zareagować i zmienić tę wypowiedź lub cofnąć ją w całości. Zasada ta służy ochronie interesów mocodawcy i zapewnia, że pełnomocnik nie działa wbrew jego woli w trakcie wspólnego stawiennictwa.

Przepis ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy mocodawca i pełnomocnik występują razem w danym postępowaniu, czyli są obecni równocześnie i reprezentują interes tego samego podmiotu. Umożliwia to mocodawcy natychmiastową interwencję i kontrolę nad oświadczeniami pełnomocnika. Jeśli pełnomocnik działa samodzielnie, bez obecności mocodawcy, art. 93 KPC nie znajduje zastosowania. Ten mechanizm ma też na celu zapobieżenie ewentualnym problemom wynikającym z rozbieżności między stanowiskami pełnomocnika a mocodawcy oraz ułatwia szybką korektę komunikatów procesowych.

Przykładem z życia codziennego może być sytuacja, w której przedsiębiorca pojawia się w sądzie wraz z prawnikiem reprezentującym firmę. Jeśli podczas rozprawy pełnomocnik zostanie zapytany o akceptację określonych ustaleń i złoży oświadczenie, które mocodawca uważa za niewłaściwe lub niekorzystne, mocodawca może natychmiast to oświadczenie sprostować lub odwołać. Dzięki temu klient może na bieżąco korygować stanowisko swojego przedstawiciela bez konieczności składania dodatkowych pism czy wniosków.

Często pojawiające się błędy dotyczą przekonania, że pełnomocnik działa zupełnie samodzielnie i że mocodawca nie może zmienić treści jego oświadczeń w trakcie rozprawy. Niektórzy mylnie zakładają również, iż art. 93 KPC dotyczy wszystkich sytuacji, nawet gdy mocodawca nie jest obecny wraz z pełnomocnikiem, co jest nieprawidłowe. Inne nieporozumienie polega na opóźnianiu sprostowania lub odwołania, co może powodować komplikacje procesowe. Artykuł jasno mówi o możliwości "niezwłocznego" działania mocodawcy, zatem interwencja musi nastąpić bezzwłocznie po złożeniu oświadczenia przez pełnomocnika.

Podsumowując, art. 93 KPC daje mocodawcy narzędzie natychmiastowej kontroli nad działaniami pełnomocnika w sytuacjach, kiedy obaj występują razem. W indywidualnych sprawach interpretacja tego przepisu i optymalne jego wykorzystanie mogą wymagać konsultacji z prawnikiem, aby właściwie zadbać o interesy strony w postępowaniu.