Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 179.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.Osoby obowiązane do zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle tajne” mogą być przesłuchane co do okoliczności, na które rozciąga się ten obowiązek, tylko po zwolnieniu tych osób od obowiązku zachowania tajemnicy przez uprawniony organ przełożony.

§ 2.Zwolnienia wolno odmówić tylko wtedy, gdyby złożenie zeznania wyrządzić mogło poważną szkodę państwu.

§ 3.Sąd lub prokurator może zwrócić się do właściwego naczelnego organu administracji rządowej o zwolnienie świadka od obowiązku zachowania tajemnicy, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 224/12Sąd Apelacyjny w Warszawie

Oddalenie dowodu a prawo do obrony – wyrok SA w Warszawie

Fragment uzasadnienia

… 2835 akt, k. 2188 akt śl. i pismo z k. 2177) nie zaprzeczył św. W. S. . Powołał się natomiast na obowiązek zachowania w tajemnicy informacji niejawnych (tajemnica państwowa – art. 179 k.p.k. ). W tym stanie rzeczy prokurator i obrońca wnieśli o zwrócenie się przez Sąd do właściwego organu – po myśli § 3 art. 179 k.p.k. – o zwolnienie świadka od obowiązku zachowania tajemnicy. Oddalając ten wniosek Sąd stwierdził, że…
VI Ka 304/21Sąd Okręgowy w Elblągu

VI Ka 304/21

Fragment uzasadnienia

… co do oskarżonego D. L. wyrok ten został wydany z naruszeniem, mającym wpływ na treść orzeczenia, art. 4 kpk , art. 5§2kpk , art. 7 kpk oraz 410 i 424 kpk , a także art. 179§1 kpk , że doszło do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie będących wynikiem ww obrazy prawa procesowego. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o: - co do osoby R. N. o zmianę wyroku poprzez wyeliminowanie z czynu przypisanego temu oskarżonemu działania…
II Ka 615/19Sąd Okręgowy w Siedlcach

II Ka 615/19

Fragment uzasadnienia

… niej zarzuty oraz wnioski, w tym wniosek o wywołanie dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych. Sąd Okręgowy wniosek ten oddalił na podstawie art. 179 § 1pkt 2 kpk . Wniesiona przez obrońcę apelacja jest niezasadna i nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszym rzędzie Sąd Okręgowy uznał za zasadne odnieść się do zarzutu rzekomej obrazy art. 167, 193 § 1 kpk , art. 82 § 1 kpw , która miała polegać…
II AKa 47/19Sąd Apelacyjny w Szczecinie

II AKa 47/19

Fragment uzasadnienia

… sądu okręgowego. Takie też stanowisko przyjmuje Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 października 1982 r., II KR 220/82, LEX nr 21954 wskazując, iż poza wypadkami wymienionymi w art. 179 § 1 k.p.k. (obecnie art. 196 k.p.k. ) ustawa nie wprowadza innych ograniczeń w doborze przez sąd biegłych. Jedynym kryterium - to posiadanie stosownej wiedzy w interesującej sąd dziedzinie. Niewątpliwie powołując biegłego, organ powołujący musi…
  • paserstwo
  • przestępstwo przeciwko mieniu
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 179: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 179 KPK reguluje przesłuchanie osób, które muszą zachować w tajemnicy informacje niejawne oznaczone klauzulą „tajne” albo „ściśle tajne”. Osoba objęta takim obowiązkiem nie może zeznawać o okolicznościach, których dotyczy tajemnica, dopóki nie zostanie z niej zwolniona. Zwolnienia dokonuje uprawniony organ przełożony tej osoby. Przepis wskazuje również, że odmowa zwolnienia jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy złożenie zeznania mogłoby wyrządzić poważną szkodę państwu. Art. 179 KPK przewiduje ponadto możliwość zwrócenia się przez sąd albo prokuratora do właściwego naczelnego organu administracji rządowej o zwolnienie świadka, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis ma zastosowanie w postępowaniu karnym, gdy jako świadek ma być przesłuchana osoba zobowiązana do ochrony informacji niejawnych o wskazanych najwyższych klauzulach tajności. Nie dotyczy on każdej informacji poufnej ani każdej tajemnicy zawodowej, lecz wyłącznie informacji niejawnych oznaczonych jako „tajne” lub „ściśle tajne”. Istotne jest, aby pytania podczas przesłuchania odnosiły się do okoliczności objętych obowiązkiem zachowania tej tajemnicy. Bez wcześniejszego zwolnienia świadek nie może ujawnić takich okoliczności w zeznaniach. Jeżeli zwolnienie jest potrzebne, sąd lub prokurator może wystąpić do właściwego naczelnego organu administracji rządowej, z uwzględnieniem ewentualnych odmiennych zasad wynikających z ustaw szczególnych.

Przykład codziennego zastosowania

W sprawie karnej świadek posiada informacje niejawne oznaczone klauzulą „tajne”, a prokurator chce zapytać go o okoliczności objęte tą klauzulą. Świadek nie powinien samodzielnie ujawniać tych informacji tylko dlatego, że został wezwany na przesłuchanie. Aby mógł złożyć zeznania w tym zakresie, konieczne jest zwolnienie go z obowiązku zachowania tajemnicy przez uprawniony organ przełożony. Organ może odmówić zwolnienia wyłącznie wtedy, gdy zeznanie mogłoby wyrządzić poważną szkodę państwu.

Częste nieporozumienia lub błędy

Częstym błędem jest założenie, że samo wezwanie świadka przez sąd lub prokuratora automatycznie zwalnia go z obowiązku zachowania tajemnicy. Art. 179 KPK wymaga odrębnego zwolnienia przez właściwy organ przełożony. Nie należy też utożsamiać informacji niejawnych o klauzulach „tajne” i „ściśle tajne” z każdą informacją, której ujawnienie jest ograniczone. Przepis nie pozwala na dowolną odmowę zwolnienia, ponieważ wskazuje konkretną przesłankę w postaci możliwości wyrządzenia poważnej szkody państwu. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy świadek może zeznawać o informacjach „tajnych” bez zgody przełożonego?

Nie. Art. 179 KPK wymaga wcześniejszego zwolnienia świadka z obowiązku zachowania tajemnicy przez uprawniony organ przełożony.

Kiedy można odmówić zwolnienia z tajemnicy informacji niejawnych?

Odmowa jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy złożenie zeznania mogłoby wyrządzić poważną szkodę państwu.

Czy Art. 179 KPK dotyczy wszystkich tajemnic zawodowych?

Nie. Przepis dotyczy informacji niejawnych objętych klauzulą „tajne” albo „ściśle tajne”.

Kto może wystąpić o zwolnienie świadka z tajemnicy?

Sąd lub prokurator może zwrócić się w tej sprawie do właściwego naczelnego organu administracji rządowej, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 179