PrawMi

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 214.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.W razie potrzeby, a w szczególności gdy niezbędne jest ustalenie danych co do właściwości i warunków osobistych oraz dotychczasowego sposobu życia oskarżonego, sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator, zarządza w stosunku do oskarżonego przeprowadzenie wywiadu środowiskowego przez kuratora sądowego lub inny podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach przez Policję.

§ 2.Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego jest obowiązkowe:

1)w sprawach o zbrodnie;

1a)w stosunku do oskarżonego, który w chwili czynu nie ukończył 18 lat;

2)w stosunku do oskarżonego, który w chwili czynu nie ukończył 21 roku życia, jeżeli zarzucono mu popełnienie umyślnego występku przeciwko życiu.

§ 3.Wywiadu środowiskowego można nie przeprowadzać w stosunku do oskarżonego, który nie ma w kraju stałego miejsca zamieszkania.

§ 4.Wynik wywiadu środowiskowego powinien w szczególności zawierać:

1)imię i nazwisko osoby przeprowadzającej wywiad;

2)imię i nazwisko oskarżonego;

3)zwięzły opis dotychczasowego życia oskarżonego oraz dokładne informacje o środowisku oskarżonego, w tym rodzinnym, szkolnym lub zawodowym, a nadto informacje o jego stanie majątkowym i źródłach dochodów;

4)informacje dotyczące stanu zdrowia oskarżonego, a także o nadużywaniu przez niego alkoholu, środków odurzających, środków zastępczych lub substancji psychotropowych;

5)własne spostrzeżenia i konkluzje osoby przeprowadzającej wywiad, zwłaszcza dotyczące właściwości i warunków osobistych oraz dotychczasowego sposobu życia oskarżonego.

§ 5.Dane o osobach, które dostarczyły informacji w ramach wywiadu środowiskowego, osoba przeprowadzająca wywiad ujawnia jedynie na żądanie sądu, a w postępowaniu przygotowawczym – prokuratora.

§ 6.Osoby, które dostarczyły informacji w ramach wywiadu środowiskowego, mogą być w razie potrzeby przesłuchane w charakterze świadków.

§ 7.Policja jest obowiązana udzielić osobie przeprowadzającej wywiad pomocy przy wykonywaniu zadań związanych z wywiadem środowiskowym w celu zapewnienia jej bezpieczeństwa.

§ 8.Do osoby powołanej do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego stosuje się odpowiednio przepisy o wyłączeniu sędziego. Orzeka o tym sąd, a w postępowaniu przygotowawczym – prokurator.

§ 9.Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi, w drodze rozporządzenia, regulamin czynności w zakresie przeprowadzania wywiadu środowiskowego oraz wzór kwestionariusza tego wywiadu, mając na uwadze konieczność zapewnienia zebrania wyczerpujących danych o osobie oskarżonego.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

XII K 215/14Sąd Okręgowy w Warszawie

Znaczna ilość marihuany – wyrok SO w Warszawie

Fragment uzasadnienia

… do M. H. (1) i R. S. (1) . Sąd uznał za wiarygodne wywiady środowiskowe, które zostały sporządzone przez uprawnione do tego osoby, zawierają informacje wskazane w art. 214 § 4 kpk oraz § 4 ust 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 czerwca 2003 roku w sprawie szczegółowego sposobu wykonywania uprawnień i obowiązków kuratorów sądowych . W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy poddany analizie zgodnie z…
  • narkotyki
Czytaj orzeczenie
I KZP 17/09Wydział I

Kuratorem sądowym społeczny a status funkcjonariusza publicznego - SN 2009

Fragment uzasadnienia

… zakres desygnatów tego pojęcia. Należy ponadto dodać, że – na podstawie art. 96 pkt 1 ustawy – analogicznej jak w art. 115 § 13 pkt 3 k.k. zmiany dokonano również w treści art. 214 § 1 k.p.k. Nietrafne jest w tym kontek- ście wskazywanie przez Sąd Okręgowy na treść powołanego wyżej wyroku Sądu Naj- wyższego, skoro zawarte w nim rozstrzygnięcie respektowało po prostu ówczesny, inny stan prawny. Nie sposób nie podkreślić w…
Czytaj orzeczenie
II K 13/21Sąd powszechny

II K 13/21

Fragment uzasadnienia

… środowiskowy dane osobopoznawcze - dane zebrane w trybie art. 214 § 2 pkt 1 kpk , nie kwestionowane przez strony - pozyskane w oparciu o oświadczenie oskarżonego, nie kwestionowane przez strony dane o karalności odpisy wyroków - dane pozyskane z zasobów Krajowego Rejestru Sądowego, - fakt uprzedniej karalności wynikająca z załączonych odpisów wyroków nie kwestionowany przez strony 1.1.1 1.1.2. zeznania B. O. (1) - z uwagi…
Czytaj orzeczenie
IV Ka 95/23Sąd powszechny

IV Ka 95/23

Fragment uzasadnienia

… wewnątrzzakładowej z dnia 25 listopada 2021 r. (...) Sp. z o.o. oraz opinii Prezesa zarządu KS K. W. z dnia 25 listopada 2021 r. Ponadto Sąd Rejonowy w oparciu o przepis art. 214 § 1 i 4 kpk zwrócił się do kuratora sądowego o przeprowadzenie wywiadów u oskarżonego na okoliczność sytuacji osobistej, rodzinnej i zawodowej oskarżonego, zachowania się przed popełnieniem zarzucanych mu przestępstw, opinii jaką posiada w…
  • narkomania
  • wykroczenie
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 214: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 214 KPK reguluje przeprowadzanie wywiadu środowiskowego dotyczącego oskarżonego. Sąd, a na etapie postępowania przygotowawczego prokurator, może zarządzić taki wywiad, gdy jest on potrzebny do ustalenia właściwości, warunków osobistych lub dotychczasowego sposobu życia oskarżonego. Co do zasady wywiad przeprowadza kurator sądowy albo inny podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów. W szczególnie uzasadnionych wypadkach czynność tę może wykonać Policja. Przepis określa także przypadki, w których przeprowadzenie wywiadu jest obowiązkowe, minimalną treść jego wyniku oraz zasady ochrony danych osób udzielających informacji.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Wywiad środowiskowy może być zarządzony wtedy, gdy organ prowadzący sprawę potrzebuje informacji o sytuacji życiowej oskarżonego. Art. 214 § 2 KPK nakazuje jego przeprowadzenie w sprawach o zbrodnie, wobec oskarżonego, który w chwili czynu nie ukończył 18 lat, a także wobec osoby, która w chwili czynu nie ukończyła 21 lat i zarzucono jej umyślny występek przeciwko życiu. Przepis przewiduje, że wywiadu można nie przeprowadzać wobec oskarżonego niemającego w kraju stałego miejsca zamieszkania. Wynik wywiadu powinien obejmować między innymi dane osoby przeprowadzającej czynność i oskarżonego, informacje o jego środowisku rodzinnym, szkolnym lub zawodowym, sytuacji majątkowej, dochodach, zdrowiu oraz używaniu wskazanych w ustawie substancji. Osoba sporządzająca wywiad przedstawia również własne spostrzeżenia i konkluzje dotyczące właściwości oraz warunków osobistych oskarżonego.

Przykład zastosowania

Oskarżonemu zarzucono popełnienie zbrodni, dlatego sąd powinien zarządzić przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Kurator sądowy może zebrać informacje o dotychczasowym życiu tej osoby, jej relacjach rodzinnych, nauce lub pracy oraz źródłach dochodów. W wyniku wywiadu powinny znaleźć się także informacje dotyczące stanu zdrowia i ewentualnego nadużywania alkoholu, środków odurzających, środków zastępczych lub substancji psychotropowych. Osoby, które przekazały informacje, nie są automatycznie ujawniane w wyniku wywiadu, ponieważ ich dane osoba prowadząca wywiad ujawnia tylko na żądanie sądu, a w postępowaniu przygotowawczym prokuratora.

Częste nieporozumienia lub błędy

Wywiad środowiskowy nie jest czynnością przeprowadzaną wobec każdego oskarżonego w każdej sprawie. Poza przypadkami obowiązkowymi decyzja o jego zarządzeniu zależy od potrzeby ustalenia danych wskazanych w art. 214 § 1 KPK. Nie należy też utożsamiać informacji uzyskanych podczas wywiadu z zeznaniami świadka, choć osoby udzielające informacji mogą w razie potrzeby zostać przesłuchane jako świadkowie. Przepis przewiduje pomoc Policji dla osoby przeprowadzającej wywiad wyłącznie w celu zapewnienia jej bezpieczeństwa podczas wykonywania związanych z nim zadań. Do osoby powołanej do przeprowadzenia wywiadu stosuje się odpowiednio przepisy o wyłączeniu sędziego, a o wyłączeniu rozstrzyga sąd albo prokurator w postępowaniu przygotowawczym. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy wywiad środowiskowy oskarżonego jest obowiązkowy?

Art. 214 § 2 KPK wymaga go w sprawach o zbrodnie, wobec osoby, która w chwili czynu nie ukończyła 18 lat, oraz w wskazanych sprawach dotyczących osoby poniżej 21 lat.

Kto przeprowadza wywiad środowiskowy w sprawie karnej?

Co do zasady wywiad prowadzi kurator sądowy lub inny podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów. W szczególnie uzasadnionych wypadkach może go przeprowadzić Policja.

Jakie informacje zawiera wywiad środowiskowy?

Powinien zawierać dane o życiu i środowisku oskarżonego, jego sytuacji majątkowej, dochodach, zdrowiu oraz wskazane w przepisie informacje o używaniu substancji. Obejmuje też spostrzeżenia osoby przeprowadzającej wywiad.

Czy dane osób udzielających informacji są ujawniane?

Osoba przeprowadzająca wywiad ujawnia te dane tylko na żądanie sądu, a w postępowaniu przygotowawczym - prokuratora. Osoby te mogą zostać przesłuchane jako świadkowie, jeśli zachodzi potrzeba.

Czy można nie przeprowadzać wywiadu środowiskowego?

Art. 214 § 3 KPK pozwala nie przeprowadzać wywiadu wobec oskarżonego, który nie ma w kraju stałego miejsca zamieszkania.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 214
← Wróć do pełnej ustawy