Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 23.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

W sprawie o przestępstwo popełnione na szkodę małoletniego, we współdziałaniu z małoletnim lub w okolicznościach, które mogą świadczyć o demoralizacji małoletniego albo o gorszącym wpływie na niego, sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator, zawiadamia sąd rodzinny w celu rozważenia środków przewidzianych w przepisach o postępowaniu w sprawach nieletnich oraz w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 34/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie

II AKa 34/21

Fragment uzasadnienia

… po zdarzeniu w ramach którego oskarżony próbował odwrócić skutki pożaru wzywając odpowiednie służby umożliwiał nawet zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary w oparciu o art. 23 § 2 k.k. Prokuratora 1. rażącej niewspółmierności orzeczonej wobec B. P. kary 15 lat pozbawienia wolność, podczas gdy znaczny stopień społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu, stopień jego zawinienia, działanie z niskich pobudek, a…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 23: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 23 KPK nakłada obowiązek zawiadomienia sądu rodzinnego o określonej sprawie dotyczącej małoletniego. Obowiązek ten spoczywa na sądzie, a na etapie postępowania przygotowawczego - na prokuratorze. Zawiadomienie jest wymagane, gdy sprawa dotyczy przestępstwa popełnionego na szkodę małoletniego, we współdziałaniu z małoletnim albo w okolicznościach mogących świadczyć o jego demoralizacji lub gorszącym wpływie na niego. Celem przekazania informacji jest umożliwienie sądowi rodzinnemu rozważenia środków przewidzianych w przepisach o postępowaniu w sprawach nieletnich oraz w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Art. 23 KPK nie wskazuje, jaki konkretnie środek ma zostać zastosowany, lecz nakazuje przekazanie sprawy do rozważenia przez właściwy sąd rodzinny.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis ma zastosowanie w sprawie o przestępstwo, jeżeli wystąpi choć jedna z sytuacji wymienionych w art. 23 KPK. Może chodzić o przestępstwo, którego pokrzywdzonym jest małoletni, nawet gdy nie współdziałał on przy jego popełnieniu. Podstawą zawiadomienia może być także współdziałanie sprawcy z małoletnim przy popełnieniu przestępstwa. Kolejna sytuacja dotyczy okoliczności, które mogą świadczyć o demoralizacji małoletniego albo o gorszącym wpływie wywieranym na niego. W postępowaniu przygotowawczym czynność tę wykonuje prokurator, natomiast po skierowaniu sprawy do sądu obowiązek ten należy do sądu.

Przykład codziennego zastosowania

Osoba dorosła popełnia przestępstwo wspólnie z małoletnim, który pomaga jej w realizacji czynu. Prokurator prowadzący postępowanie przygotowawcze ustala, że sprawa dotyczy współdziałania z małoletnim. W takiej sytuacji art. 23 KPK wymaga od prokuratora zawiadomienia sądu rodzinnego. Sąd rodzinny może następnie rozważyć środki przewidziane w przepisach regulujących sprawy nieletnich albo w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, przy czym sam art. 23 KPK nie przesądza o wyborze żadnego z nich.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Zawiadomienie sądu rodzinnego nie oznacza samo w sobie stwierdzenia, że małoletni jest zdemoralizowany. Art. 23 KPK posługuje się również okolicznościami, które mogą świadczyć o demoralizacji lub gorszącym wpływie, a więc nie rozstrzyga tej kwestii definitywnie. Błędem jest także utożsamianie zawiadomienia z nałożeniem konkretnego obowiązku lub środka na małoletniego albo jego rodzinę. Przepis określa jedynie obowiązek poinformowania sądu rodzinnego w celu rozważenia środków wynikających z innych przepisów. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto zawiadamia sąd rodzinny na podstawie art. 23 KPK?

W postępowaniu przygotowawczym zawiadomienie składa prokurator, a w sprawie rozpoznawanej przez sąd - sąd.

Czy art. 23 KPK dotyczy tylko przestępstw na szkodę małoletniego?

Nie. Przepis obejmuje także przestępstwa popełnione we współdziałaniu z małoletnim oraz sprawy, których okoliczności mogą świadczyć o demoralizacji lub gorszącym wpływie na małoletniego.

Czy zawiadomienie sądu rodzinnego oznacza zastosowanie środka wobec małoletniego?

Nie. Zawiadomienie służy temu, aby sąd rodzinny rozważył środki przewidziane w odrębnych przepisach.

Czy art. 23 KPK wskazuje konkretny środek dla małoletniego?

Nie. Artykuł odsyła do środków przewidzianych w przepisach o postępowaniu w sprawach nieletnich oraz w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym.

Jaki jest cel zawiadomienia sądu rodzinnego?

Celem jest umożliwienie sądowi rodzinnemu rozważenia środków przewidzianych przez właściwe przepisy.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 23