Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 241.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

Przepisy rozdziału niniejszego stosuje się odpowiednio do kontroli oraz do utrwalania przy użyciu środków technicznych treści innych rozmów lub przekazów informacji, w tym korespondencji przesyłanej pocztą elektroniczną.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

VI Ka 1188/19Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie

VI Ka 1188/19

Fragment uzasadnienia

… kontroli i utrwalania rozmów telefonicznych ( art. 237 § 1 k.p.k. ) oraz innych rozmów lub przekazów informacji, w tym korespondencji przesłanej pocztą elektroniczną ( art. 241 k.p.k. ), stanowi niewątpliwie przełamanie konstytucyjnej zasady dotyczącej prawnej ochrony życia prywatnego, a także wolności i ochrony tajemnicy komunikowania się. Zgodnie bowiem z art. 47 Konstytucji RP każdy ma prawo do ochrony prawnej życia…
  • swobodna ocena dowodów
Czytaj orzeczenie
II Kp 123/17Sąd Okręgowy w Zielonej Górze

II Kp 123/17

Fragment uzasadnienia

… kontroli i utrwalenie zawartości elektronicznej skrzynki pocztowej podejrzanego D. S. na podstawie art. 329 § 1 i 2 k.p.k. , art. 237 § 1 i 3 k.p.k. oraz art. 241 k.p.k. postanawia: uwzględnić wniosek prokuratora i zarządzić kontrolę i utrwalenie zawartości elektronicznej skrzynki pocztowej podejrzanego D. S. o adresie e-mail - (...) UZASADNIENIE W dniu 22 lutego 2017 roku Prokurator Okręgowy w Zielonej Górze złożył wniosek…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 241: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 241 KPK jest przepisem odsyłającym, który rozszerza zakres zastosowania całego rozdziału poświęconego kontroli i utrwalaniu rozmów. Stanowi on, że przepisy tego rozdziału stosuje się odpowiednio do kontroli oraz do utrwalania przy użyciu środków technicznych treści innych rozmów lub przekazów informacji. Ustawodawca wprost wymienia przy tym korespondencję przesyłaną pocztą elektroniczną, czyli wiadomości e-mail. Oznacza to, że gwarancje i wymogi przewidziane dla klasycznego podsłuchu telefonicznego - w szczególności co do podstawy prawnej, katalogu przestępstw, postanowienia sądu oraz losu zgromadzonych materiałów - odnoszą się także do innych form komunikowania się. Słowo "odpowiednio" oznacza, że przepisy stosuje się z uwzględnieniem odmiennej natury danego środka przekazu, a niekiedy z niezbędnymi modyfikacjami.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy organ procesowy zamierza kontrolować lub utrwalać treść komunikacji, która nie jest rozmową telefoniczną w klasycznym rozumieniu. Chodzi o rozmowy prowadzone bezpośrednio, przekazy informacji dokonywane różnymi kanałami technicznymi oraz o korespondencję elektroniczną. Warunkiem legalności takich czynności pozostaje spełnienie przesłanek wynikających z pozostałych przepisów rozdziału, do których art. 241 KPK odsyła, w tym uzyskanie wymaganej decyzji procesowej. Sam art. 241 KPK nie tworzy więc odrębnej, samodzielnej podstawy do inwigilacji - jedynie rozciąga istniejący reżim prawny na nowe formy komunikacji. Ma to znaczenie zwłaszcza w sprawach, w których dowody znajdują się w skrzynkach pocztowych lub w wiadomościach przesyłanych elektronicznie.

Przykład

Prokurator prowadzi postępowanie dotyczące przestępstwa, przy którym ustawa dopuszcza kontrolę i utrwalanie rozmów. Ustala, że podejrzewane osoby nie kontaktują się telefonicznie, lecz wymieniają wiadomości e-mail dotyczące szczegółów przestępczego przedsięwzięcia. Dzięki art. 241 KPK czynności obejmujące treść tej korespondencji elektronicznej podlegają temu samemu reżimowi co podsłuch telefoniczny, a więc wymagają zachowania przewidzianej procedury i wydania stosownego postanowienia. Materiały zgromadzone z naruszeniem tych zasad narażają się na zakwestionowanie ich procesowej przydatności.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro przepisy rozdziału mówią o "rozmowach", to poczta elektroniczna i inne przekazy pozostają poza kontrolą procesową - art. 241 KPK przesądza, że jest przeciwnie. Drugim nieporozumieniem jest odczytywanie tego przepisu jako blankietowego zezwolenia na dostęp do korespondencji każdej osoby; odesłanie dotyczy również ograniczeń i warunków, a nie tylko uprawnień. Mylone bywa także utrwalanie treści komunikacji z pozyskiwaniem samych danych o połączeniach, które podlega odrębnym regulacjom. Wreszcie zwrot "odpowiednio" nie oznacza dowolności - wymaga on rzetelnego dostosowania konkretnej normy do charakteru danego środka przekazu, a nie jej pomijania. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy chodzi o ocenę legalności zgromadzonych materiałów, warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy policja może czytać moje e-maile na podstawie art. 241 KPK?

Art. 241 KPK sam w sobie nie daje takiego uprawnienia. Rozciąga on jedynie przepisy o kontroli i utrwalaniu rozmów na korespondencję elektroniczną, więc konieczne jest spełnienie wszystkich warunków przewidzianych w tym rozdziale.

Co oznacza zwrot 'stosuje się odpowiednio' w art. 241 KPK?

Oznacza, że przepisy o kontroli rozmów stosuje się z uwzględnieniem specyfiki danego środka przekazu. Część norm stosuje się wprost, część z modyfikacjami, a niektóre mogą okazać się nieprzydatne.

Jakich form komunikacji dotyczy art. 241 KPK?

Przepis obejmuje inne rozmowy oraz przekazy informacji utrwalane przy użyciu środków technicznych, wprost wymieniając korespondencję przesyłaną pocztą elektroniczną.

Czy art. 241 KPK dotyczy tylko poczty elektronicznej?

Nie. Poczta elektroniczna jest wskazana jako przykład, a przepis mówi ogólnie o innych rozmowach lub przekazach informacji utrwalanych technicznie.

Czy materiały zebrane z naruszeniem tych zasad mogą być dowodem?

Ocena procesowej przydatności takich materiałów zależy od okoliczności konkretnej sprawy i innych przepisów Kodeksu postępowania karnego. W razie wątpliwości warto skonsultować sprawę z prawnikiem.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 241