Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 321.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.Jeżeli istnieją podstawy do zamknięcia śledztwa, na wniosek podejrzanego lub jego obrońcy o końcowe zaznajomienie z materiałami postępowania, prowadzący postępowanie powiadamia podejrzanego i obrońcę o terminie końcowego zaznajomienia, pouczając ich o prawie uprzedniego przejrzenia akt w terminie odpowiednim do wagi lub zawiłości sprawy, określonym przez organ procesowy. W celu przejrzenia akt prokurator może udostępnić akta w postaci elektro- nicznej.

§ 2.Termin zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania powinien być tak wyznaczony, aby od daty doręczenia zawiadomienia o nim podejrzanemu i jego obrońcy upłynęło co najmniej 7 dni.

§ 3.W czynnościach zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania ma prawo uczestniczyć obrońca.

§ 4.Nieusprawiedliwione niestawiennictwo podejrzanego lub jego obrońcy nie tamuje dalszego postępowania.

§ 5.W terminie 3 dni od daty zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania strony mogą składać wnioski o uzupełnienie śledztwa. Przepis art. 315 § 2 stosuje się odpowiednio.

§ 6.Jeżeli nie zachodzi potrzeba uzupełnienia śledztwa, wydaje się postanowienie o jego zamknięciu i ogłasza się je lub o jego treści zawiadamia się podejrzanego oraz jego obrońcę.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 156/12Sąd Apelacyjny w Białymstoku

Odszkodowanie za niesłuszne aresztowanie – wyrok SA

Fragment uzasadnienia

… kwocie 45.000 złotych za oczywiście niezasadne pozbawienie wolności w postaci tymczasowego aresztowania w okresie od 4 listopada 2003r. do 9 kwietnia 2004r., - przepisu art. 321 kpc w zw. z art. 558 kpk poprzez przyznanie odsetek od zasądzonej kwoty zadośćuczynienia w sytuacji, gdy wnioskodawca nie zgłosił takiego żądania. W związku z powyższymi zarzutami prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez obniżenie…
  • odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie
Czytaj orzeczenie
IV Ka 844/22Sąd powszechny

IV Ka 844/22

Fragment uzasadnienia

… akt prokuratorowi w postaci wniesionych zarzutów, które nie mogły stanowić przedmiotu zażalenia, a mianowicie: a) naruszenie art. 321 § 2 k.p.k. w zw. z art. 86 § 2 kpk poprzez wskazanie przez Sąd, że zapoznanie się pełnomocnika strony postępowania z materiałami postępowania jest wystarczające i nie musi tego dokonywać sam podejrzany, co czyni uchybieniem linii orzecznictwa sądowego oraz stanowi o naruszeniu przepisu art.…
VI Ka 508/22Sąd powszechny

VI Ka 508/22

Fragment uzasadnienia

… o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut naruszenia art. 344a§1 kpk, art. 321§1i3 kpk w zw. z art. 6 kpk poprzez niezwrócenie przez sąd I instancji akt prokuratorowi celem uzupełnienia dochodzenia w kierunku umożliwienia obrońcy zapoznania się z aktami postępowania przygotowawczego – niezasadny. Oceniając ten zarzut należy zauważyć, że w sprawie było prowadzone dochodzenie, zarządzono…
II AKa 143/22Sąd powszechny

II AKa 143/22

Fragment uzasadnienia

… rażąca obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, tj naruszenie art. 558 k.p.k. w zw. z art. 321 § 1 k.p.c. , poprzez zasądzenie kwoty 5000 zł. wraz z odsetkami ustawowymi, pomimo niezłożenia wniosku przez wnioskodawcę w zakresie odsetek, a w konsekwencji orzeczenie ponad żądanie wnioskodawcy. ☒ zarzut prokuratora zasadny ☒ zarzut reprezentanta SP częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach…
  • zadośćuczynienie
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 321: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 321 KPK reguluje etap końcowy śledztwa, gdy istnieją już podstawy do jego zamknięcia. Jeżeli podejrzany albo jego obrońca złoży wniosek o końcowe zaznajomienie z materiałami postępowania, prowadzący postępowanie ma obowiązek zawiadomić ich o terminie tej czynności. Zawiadomienie powinno zawierać pouczenie o prawie wcześniejszego przejrzenia akt w czasie wyznaczonym przez organ procesowy. Czas ten ma odpowiadać wadze albo zawiłości sprawy, dlatego przepis nie ustanawia jednego, stałego terminu na lekturę akt. Prokurator może udostępnić akta do przejrzenia w postaci elektronicznej, ale przepis ujmuje to jako możliwość.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 321 KPK znajduje zastosowanie w śledztwie, gdy są podstawy do jego zamknięcia oraz gdy podejrzany lub jego obrońca wystąpi z wnioskiem o końcowe zaznajomienie z materiałami. Samo prowadzenie śledztwa nie oznacza jeszcze automatycznie przeprowadzenia tej czynności, ponieważ przepis wiąże ją z takim wnioskiem. Termin zaznajomienia musi być wyznaczony tak, aby od doręczenia zawiadomienia podejrzanemu i jego obrońcy upłynęło co najmniej 7 dni. Obrońca ma prawo uczestniczyć w czynności zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania. Po tej czynności strony mają 3 dni na złożenie wniosków o uzupełnienie śledztwa, przy odpowiednim stosowaniu art. 315 § 2 KPK.

Przykład codziennego zastosowania

Podejrzany w prowadzonym śledztwie składa przez obrońcę wniosek o umożliwienie końcowego zaznajomienia z zebranymi materiałami. Prowadzący postępowanie zawiadamia podejrzanego i obrońcę o terminie oraz wskazuje czas na wcześniejsze przejrzenie akt, uwzględniając zakres sprawy. Termin samej czynności nie może przypadać wcześniej niż po upływie 7 dni od doręczenia zawiadomienia obu tym osobom. Po zaznajomieniu z materiałami strony mogą w ciągu 3 dni złożyć wnioski o uzupełnienie śledztwa, a jeżeli potrzeby uzupełnienia nie ma, wydawane jest postanowienie o zamknięciu śledztwa.

Częste nieporozumienia lub błędy

Błędem jest utożsamianie prawa do końcowego zaznajomienia z aktami z obowiązkiem przeprowadzenia tej czynności bez wniosku podejrzanego albo obrońcy. Nieusprawiedliwione niestawiennictwo podejrzanego lub obrońcy nie blokuje dalszego postępowania, co wynika wprost z § 4 art. 321 KPK. Nie należy też mylić terminu co najmniej 7 dni od doręczenia zawiadomienia z trzydniowym terminem na wnioski o uzupełnienie śledztwa, liczonym od daty zaznajomienia podejrzanego z materiałami. Elektroniczne udostępnienie akt nie jest w tym przepisie wskazane jako obowiązkowa forma ich udostępnienia. W indywidualnej sprawie warto skonsultować znaczenie tych terminów i czynności z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy podejrzany zawsze otrzymuje końcowy dostęp do akt śledztwa?

Art. 321 KPK przewiduje tę czynność, gdy istnieją podstawy do zamknięcia śledztwa, a podejrzany albo jego obrońca złoży wniosek o końcowe zaznajomienie z materiałami.

Ile czasu musi upłynąć od zawiadomienia o terminie?

Od doręczenia zawiadomienia podejrzanemu i jego obrońcy do terminu zaznajomienia z materiałami powinno upłynąć co najmniej 7 dni.

Czy obrońca może uczestniczyć w zaznajomieniu z aktami?

Tak. Art. 321 § 3 KPK przyznaje obrońcy prawo uczestniczenia w czynności zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania.

Co się dzieje, gdy podejrzany nie stawi się na czynność?

Nieusprawiedliwione niestawiennictwo podejrzanego lub jego obrońcy nie tamuje dalszego postępowania.

W jakim terminie można wnioskować o uzupełnienie śledztwa?

Strony mogą składać takie wnioski w terminie 3 dni od daty zaznajomienia podejrzanego z materiałami postępowania.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 321