Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 485.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

W sprawach z oskarżenia prywatnego stosuje się przepisy o postępowaniu zwyczajnym, z zachowaniem przepisów niniejszego rozdziału.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 1891/20Sąd Rejonowy w Toruniu

I C 1891/20

Fragment uzasadnienia

… i zwrócenia go w celu ich uzupełnienia, o którym mowa w art. 337 § 1 k.p.k. w zw. z art. 487 k.p.k. , który ma zastosowanie w sprawie z oskarżenia prywatnego na podstawie art. 485 k.p.k. Możliwości tej Sąd nie wykorzystał, wobec czego uznał, że możliwe jest przeprowadzenie czynności w postępowaniu karnym w oparciu o tak sformułowany prywatny akt oskarżenia, a zatem nie sposób tej okoliczności poczytać za obciążającą powoda…
  • zadośćuczynienie
Czytaj orzeczenie
II AKa 218/18Sąd Apelacyjny w Gdańsku

II AKa 218/18

Fragment uzasadnienia

… Na podstawie art. 438 pkt 2 k.p.k. naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik postępowania, a konkretnie art. 55 § 1-2 k.p.k. w zw. z art. 485 k.p.k. w zw. z art. 489 § 1 k.p.k. , art. 490 k.p.k. , art. 491 k.p.k. i art. 497 k.p.k. poprzez przeprowadzenie w sprawie o przestępstwo ściganie z oskarżenia prywatnego postępowania zwyczajnego, z pominięciem przepisów o postępowaniu w sprawach z oskarżenia prywatnego…
  • przestępstwo przeciwko czci i nietykalności cielesnej
  • zniewaga
Czytaj orzeczenie
IV Ka 532/18Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim

IV Ka 532/18

Fragment uzasadnienia

… woli stron -maksymalnych starań i wyczerpania wszelkich dostępnych środków dla poznania prawdy. Akt oskarżenia w tej sprawie został wniesiony 11 kwietnia 2017 roku. Zgodnie z art. 485 kpk sprawach z oskarżenia prywatnego stosuje się przepisy o postępowaniu zwyczajnym, z zachowaniem przepisów niniejszego rozdziału. Zmiana art. 167 , wsparta uchyleniem art. 427 § 4 i 5 kpk , statuujących zakaz w postępowaniu przed sądem…
VI Ka 36/18Sąd Okręgowy w Gliwicach

VI Ka 36/18

Fragment uzasadnienia

… Obrońca zaskarżając wyrok w całości zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 kpk , art. 5 § 2 kpk , art., 414 § 1 w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 w zw. z art. 485 kpk oraz błąd w ustaleniach faktycznych. Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. Pełnomocnik oskarżycielki prywatnej zaskarżając wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego zarzucił obrazę…
  • swobodna ocena dowodów
  • względny powód odwoławczy
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 485: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 485 Kodeksu postępowania karnego rozstrzyga podstawowe pytanie o to, według jakich reguł toczy się sprawa wszczęta prywatnym aktem oskarżenia. Przepis stanowi, że w sprawach z oskarżenia prywatnego stosuje się przepisy o postępowaniu zwyczajnym, a więc ten sam, podstawowy model procesu karnego, który obowiązuje w sprawach prowadzonych przez oskarżyciela publicznego. Jednocześnie ustawodawca zastrzega, że stosowanie tych przepisów następuje "z zachowaniem przepisów niniejszego rozdziału", czyli regulacji szczególnych dotyczących postępowania prywatnoskargowego. Konstrukcja ta opiera się zatem na klasycznej relacji przepisu ogólnego i przepisu szczególnego: tam, gdzie rozdział o oskarżeniu prywatnym zawiera własną regulację, ma ona pierwszeństwo, a w pozostałym zakresie sięgamy do reguł postępowania zwyczajnego. Art. 485 KPK pełni więc funkcję normy odsyłającej i porządkującej, a nie normy kreującej samodzielne uprawnienia stron.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie zawsze wtedy, gdy postępowanie zostało zainicjowane prywatnym aktem oskarżenia, a więc w sprawach o czyny ścigane z oskarżenia prywatnego. Odnosi się do całego przebiegu takiej sprawy: od czynności poprzedzających rozprawę, przez samo postępowanie dowodowe, aż po wyrokowanie i postępowanie odwoławcze. W praktyce oznacza to, że sąd i strony korzystają z ogólnych rozwiązań dotyczących między innymi porządku rozprawy, przeprowadzania dowodów, protokołowania czy środków zaskarżenia. Odstępstwa pojawiają się tam, gdzie przepisy szczególne rozdziału o oskarżeniu prywatnym wprowadzają własne rozwiązania, charakterystyczne dla tego trybu. Art. 485 KPK nie modyfikuje natomiast samego zakresu czynów ściganych prywatnie - to wynika z przepisów prawa materialnego.

Przykład

Osoba, która uważa, że została publicznie zniesławiona przez sąsiada, wnosi do sądu prywatny akt oskarżenia. Sąd prowadzi sprawę tak jak zwykłe postępowanie karne przed sądem pierwszej instancji: wyznacza rozprawę, przesłuchuje oskarżonego i świadków, dopuszcza dowody z dokumentów, a następnie wydaje wyrok. Tam jednak, gdzie rozdział o postępowaniu prywatnoskargowym przewiduje własne rozwiązania właściwe dla tego trybu, sąd stosuje je z pierwszeństwem przed regułami ogólnymi. Dla oskarżyciela prywatnego oznacza to, że musi liczyć się zarówno z ogólnym rygorem procesu karnego, jak i ze szczególnymi wymaganiami tego trybu.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że sprawa z oskarżenia prywatnego to postępowanie uproszczone lub mniej sformalizowane niż zwykły proces karny. Art. 485 KPK wskazuje coś przeciwnego: model bazowy jest identyczny jak w postępowaniu zwyczajnym. Drugim nieporozumieniem jest traktowanie przepisów szczególnych rozdziału jako opcjonalnych - mają one pierwszeństwo i nie można ich pomijać. Zdarza się też mylenie postępowania prywatnoskargowego z procesem cywilnym o ochronę dóbr osobistych, choć są to odrębne drogi. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena trybu i wymogów pisma procesowego zależy od okoliczności konkretnego przypadku.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy sprawa z oskarżenia prywatnego toczy się inaczej niż zwykły proces karny?

Co do zasady nie. Art. 485 KPK nakazuje stosować przepisy o postępowaniu zwyczajnym, a odrębności wynikają tylko z przepisów szczególnych rozdziału o oskarżeniu prywatnym.

Co oznacza zwrot "z zachowaniem przepisów niniejszego rozdziału"?

Oznacza pierwszeństwo przepisów szczególnych dotyczących postępowania prywatnoskargowego. Reguły ogólne stosuje się w zakresie, w jakim rozdział ten nie stanowi inaczej.

Czy art. 485 KPK określa, jakie czyny są ścigane z oskarżenia prywatnego?

Nie. Przepis dotyczy wyłącznie trybu postępowania. Katalog czynów ściganych prywatnie wynika z przepisów prawa materialnego.

Czy w takiej sprawie przysługuje apelacja?

Tak, ponieważ stosuje się przepisy o postępowaniu zwyczajnym, w tym ogólne zasady dotyczące środków zaskarżenia wyroków sądu pierwszej instancji.

Czy postępowanie prywatnoskargowe to to samo co sprawa cywilna o ochronę dóbr osobistych?

Nie. To odrębne postępowanie karne, prowadzone według Kodeksu postępowania karnego, choć może dotyczyć zbliżonych stanów faktycznych.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 485