Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 96.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.Strony oraz osoby niebędące stronami, jeżeli wykażą interes prawny w rozstrzygnięciu, mają prawo wziąć udział w posiedzeniu wówczas, gdy ustawa tak stanowi, chyba że ich udział jest obowiązkowy. Przepis art. 451 stosuje się odpowiednio.

§ 2.W pozostałych wypadkach nie zawiadamia się ich o posiedzeniu, a mogą wziąć w nim udział, jeżeli się stawią, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKz 112/15Sąd Apelacyjny w Białymstoku

Udział osób najbliższych w sprawie o unieważnienie orzeczenia

Fragment uzasadnienia

… pokrzywdzonych. O słuszności powyżej przedstawionego poglądu – który w procesie interpretacji uregulowań prawnych nakazuje odstąpienie od analogicznego zastosowania art. 96 § 1 k.p.k. i art. 117 § 1 i 2 k.p.k na rzecz regulacji, o której mowa w art. 96 § 2 k.p.k. , przemawiają również względy wykładni systemowej. Przytoczyć tu można chociażby przepis art. 52 § 1 i § 2 k.p.k. , który dając uprawnienie osobom najbliższym do…
V KZ 67/13Wydział V

Przywrócenie terminu do kasacji – postanowienie SN z 2013 r.

Fragment uzasadnienia

… zarzucanej kwestii. Bezspornym jest, że w postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu, do udziału stron i innych osób w tymże posiedzeniu zastosowanie znajduje przepis art. 96 § 2 k.p.k. Z jego treści zaś wynika, że strony oraz osoby niebędące stronami, jeżeli ma to znaczenie dla ochrony ich praw lub interesów, mogą wziąć udział w posiedzeniu, jeżeli się stawią. W przypadku milczenia ustawy co do udziału stron w…
SNO 80/09Wydział VI

Postanowienie SN w sprawie ujawnienia tajemnicy lekarskiej sędziego

Fragment uzasadnienia

… wyrażoną w art. 118 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.) uznać, że w istocie stanowiła ona nie tak mylnie nazwaną rozprawę, ale posiedzenie (wyznaczone stosownie do treści art. 96 § 1 k.p.k.). W konsekwencji sąd miał obowiązek (niezależnie od oceny poprawności takiego procedowania) – wynikający z treści art. 100 § 2 k.p.k. – doręczyć odpis owego wydanego w tym dniu postanowienia, zważywszy na jego zaskarżalność (między…
I KZP 24/05Wydział I

Udział prokuratora w postępowaniu ze skargi na naruszenie prawa

Fragment uzasadnienia

… stronami (jeżeli ma to znaczenie dla ochrony ich praw lub interesów) mają prawo wziąć udział w posiedzeniu, jeżeli ustawa tak stanowi, chyba że ich udział jest obowiązkowy (art. 96 § 1 k.p.k.). Jeżeli jednak ustawa nie stanowi o udziale stron w posiedzeniu, to w grę wchodzi art. 96 § 2 k.p.k., który zezwala na udział stron w posiedzeniu, jeżeli się stawią, chyba że ustawa stanowi ina- 10 czej (por. np. M. Syta: Udział…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 96: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 96 KPK reguluje udział stron oraz niektórych innych osób w posiedzeniu prowadzonym w postępowaniu karnym. Strona może wziąć udział w posiedzeniu, gdy ustawa wyraźnie tak przewiduje, chyba że jej obecność jest obowiązkowa. Osoba niebędąca stroną musi dodatkowo wykazać interes prawny w rozstrzygnięciu, aby korzystać z takiego prawa na zasadach wskazanych w paragrafie 1. Przepis odsyła także odpowiednio do art. 451 KPK, co oznacza, że w zakresie objętym tym odesłaniem stosuje się reguły dotyczące udziału określonych osób w rozprawie.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 96 KPK ma znaczenie wtedy, gdy sprawa jest rozpoznawana na posiedzeniu, a nie na rozprawie. Najpierw należy ustalić, czy szczególny przepis ustawy przewiduje zawiadomienie strony albo osoby mającej interes prawny o konkretnym posiedzeniu. Jeżeli ustawa przyznaje prawo udziału, osoba uprawniona może uczestniczyć w posiedzeniu, natomiast w wypadku obowiązkowego udziału jej obecność wynika bezpośrednio z przepisów. W pozostałych sytuacjach ustawa co do zasady nie wymaga zawiadamiania tych osób o terminie posiedzenia, lecz nie wyklucza ich udziału, jeśli stawią się na nim samodzielnie.

Przykład codziennego zastosowania

W postępowaniu karnym sąd wyznacza posiedzenie dotyczące kwestii procesowej przewidzianej w ustawie. Jeżeli przepis szczególny daje stronie prawo udziału w takim posiedzeniu, powinna ona zostać zawiadomiona i może przedstawić swoje stanowisko. Gdy osoba nie jest stroną, ale rozstrzygnięcie bezpośrednio dotyczy jej prawnego interesu, może powołać się na ten interes, jeżeli ustawa przewiduje jej udział. Jeżeli natomiast dla danego posiedzenia ustawa nie nakazuje zawiadomienia, osoba może uczestniczyć tylko wtedy, gdy stawi się na posiedzenie, o ile inny przepis nie stanowi inaczej.

Częste nieporozumienia lub błędy

Błędem jest założenie, że każda strona zawsze otrzymuje zawiadomienie o każdym posiedzeniu w postępowaniu karnym. Art. 96 KPK rozróżnia sytuacje, w których ustawa przyznaje prawo udziału lub czyni udział obowiązkowym, od pozostałych wypadków. Nie każda osoba zainteresowana wynikiem sprawy jest również osobą uprawnioną do udziału, ponieważ osoba niebędąca stroną powinna wykazać interes prawny, a nie wyłącznie faktyczne zainteresowanie sprawą. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, aby ocenić, czy konkretny przepis przewiduje zawiadomienie albo prawo udziału w posiedzeniu.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy strona zawsze dostaje zawiadomienie o posiedzeniu?

Nie. Zawiadomienie wynika z art. 96 § 1 KPK wtedy, gdy ustawa przewiduje prawo udziału w danym posiedzeniu albo gdy udział jest obowiązkowy.

Czy osoba niebędąca stroną może uczestniczyć w posiedzeniu?

Może, jeżeli wykaże interes prawny w rozstrzygnięciu i ustawa przewiduje jej udział. W innych przypadkach może uczestniczyć po stawieniu się, o ile ustawa nie stanowi inaczej.

Co oznacza interes prawny w art. 96 KPK?

Przepis wymaga, aby rozstrzygnięcie miało znaczenie dla prawnej sytuacji osoby niebędącej stroną. Samo osobiste zainteresowanie przebiegiem sprawy nie zostało w tym przepisie wskazane jako wystarczające.

Czy można przyjść na posiedzenie bez zawiadomienia?

Art. 96 § 2 KPK przewiduje taką możliwość w pozostałych wypadkach, jeżeli osoba się stawi. Zasada ta nie obowiązuje, gdy ustawa stanowi inaczej.

Czy art. 96 KPK dotyczy rozprawy?

Przepis dotyczy udziału w posiedzeniu. Zawarte w nim odesłanie nakazuje odpowiednie stosowanie art. 451 KPK w zakresie wskazanym przez ustawę.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 96