Art. 23².

Art. 23² Kodeksu pracy nakłada na pracodawcę obowiązek współpracy z zakładową organizacją związkową w indywidualnych prawach i obowiązkach pracowników. Przepis ten odnosi się do sytuacji, w których przepisy prawa pracy lub ustawa o związkach zawodowych wymagają zaangażowania związków zawodowych w sprawy dotyczące konkretnego pracownika. W praktyce oznacza to, że gdy pracownik jest członkiem związku zawodowego lub wyrazi zgodę na reprezentowanie jego interesów przez tę organizację, pracodawca musi uwzględnić udział związku w rozstrzyganiu i negocjowaniu indywidualnych kwestii ze stosunku pracy. Przepis formułuje jasno, że obowiązek ten dotyczy indywidualnych spraw pracowniczych, czyli tych, które dotyczą pojedynczego pracownika, a nie spraw zbiorowych lub organizacyjnych. Zasada współdziałania dotyczy sytuacji, gdy związek zawodowy reprezentuje pracownika z powodu jego członkostwa lub gdy nawet pracownik niezrzeszony wyraża zgodę na taką reprezentację. Pracodawca ma obowiązek respektować to prawo, zgodnie z obowiązującą ustawą o związkach zawodowych, co zapewnia pracownikom wsparcie i ochronę ich praw w relacjach pracy. Przepis ma zastosowanie przede wszystkim tam, gdzie prawo pracy lub inne przepisy wykonawcze wymagają udziału związków zawodowych w określonych indywidualnych kwestiach, np. w kwestiach dyscyplinarnych, rozwiązywania umów czy sporów dotyczących warunków pracy. Praca pracodawcy powinna być prowadzona w porozumieniu z reprezentującą pracownika organizacją związkową w ramach przyjętych przepisów, co zwiększa transparentność i ochronę interesów stron. Przykładem może być sytuacja, gdy pracownik będący członkiem związku ma być wzywany na rozmowę dyscyplinarną – pracodawca jest zobligowany do poinformowania i uwzględnienia udziału przedstawiciela związków zawodowych. To zapewnia, że pracownik ma realne wsparcie i reprezentację w trakcie procedur, które mogą mieć wpływ na jego sytuację zawodową, co zapobiega jednostronnym decyzjom pracodawcy. Często pojawiają się błędne interpretacje, że obowiązek współdziałania dotyczy jedynie sytuacji pracowników zrzeszonych w związku, podczas gdy możliwe jest też reprezentowanie pracownika niezrzeszonego po jego zgodzie. Inny częsty błąd z kolei to nieuwzględnianie wymogu współpracy w indywidualnych sprawach, interpretowanych zbyt wąsko jako wyłącznie te o charakterze proceduralnym, podczas gdy przepis ma szerszy zakres wiążący pracodawcę. Zastosowanie art. 23² KP sprzyja dialogowi i przeciwdziała konfliktom w miejscu pracy, jednocześnie wzmacniając pozycję pracowników. Mając na uwadze złożoność stosowania tego przepisu w praktyce, w konkretnych i indywidualnych przypadkach rzeczywistych konfliktów pracowniczych czy współpracy związków zawodowych wskazane jest skonsultowanie się z profesjonalnym prawnikiem.