Historia zmian - 22 lipca 2026
o ochronie ludności i obronie cywilnej
PoPrzed
Art. 15.
zmienionyDo zadań ministra właściwego do spraw wewnętrznych należy:
nadzór nad funkcjonowaniem ochrony ludności i obrony cywilnej na obszarze
kraju;
prowadzenie działalności inwestycyjnej w zakresie ochrony ludności i obrony
cywilnej o charakterze ogólnokrajowym;
planowanie rezerw na potrzeby ochrony ludności w ramach rezerw
strategicznych określonych w art. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r.
o rezerwach strategicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1598 i 1907);
koordynowanie współpracy międzynarodowej w zakresie ochrony ludności
i obrony cywilnej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw
zagranicznych;
tworzenie i utrzymywanie zasobów ochrony ludności oraz infrastruktury
niezbędnej do realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej;
wydawanie podmiotom ochrony ludności i obrony cywilnej zaleceń odnośnie do
rodzajów i ilości zasobów ochrony ludności utrzymywanych przez te podmioty;
ewidencjonowanie podmiotów i zasobów ochrony ludności na obszarze kraju
oraz prowadzenie Centralnej Ewidencji Zasobów Ochrony Ludności i Obrony
Cywilnej;
zawieranie porozumień i wydawanie decyzji o uznaniu za podmiot ochrony
ludności oraz rozpatrywanie odwołań od decyzji wojewodów w tych sprawach;
koordynowanie udzielania pomocy humanitarnej na obszarze kraju;
planowanie oraz organizowanie szkoleń, ćwiczeń i innych form edukacji
z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym zatwierdzanie planów
ćwiczeń sporządzanych przez wojewodów, ewaluacja tych ćwiczeń oraz
wspieranie programów edukacyjnych mających na celu przygotowanie do
reagowania na potencjalne zagrożenia na obszarze kraju;
opracowywanie założeń programowych oraz kierunków kształcenia i szkolenia
w zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej;
koordynacja realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej na obszarze
kraju;
wzmacnianie świadomości zagrożeń i społecznej odporności na sytuacje
zagrożeń, w tym zapewnienie popularyzowania wiedzy o bezpieczeństwie
i ochronie ludności i obronie cywilnej wśród społeczeństwa;
przeciwdziałanie dezinformacji obniżającej społeczną odporność na obszarze
kraju;
inicjowanie działalności naukowo-badawczej dotyczącej ochrony ludności
i obrony cywilnej;
organizowanie i nadzorowanie systemu powiadamiania, ostrzegania
i alarmowania o zagrożeniach oraz żądanie przekazywania komunikatów;
nadzorowanie Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej i pełnienie funkcji
operatora Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej, a także zlecanie zadań
związanych z organizacją, budową, utrzymaniem i modernizacją Systemu
Bezpiecznej Łączności Państwowej;
rozpatrywanie odwołań od decyzji wojewodów w sprawach dotyczących
obiektów zbiorowej ochrony;
informowanie o obiektach zbiorowej ochrony;
zarządzanie korpusem obrony cywilnej, w tym zasobami krajowej rezerwy
obrony cywilnej;
prowadzenie Ewidencji Obrony Cywilnej;
nadawanie i uchylanie przydziałów mobilizacyjnych obrony cywilnej oraz
powoływanie do służby w obronie cywilnej osób z krajowej rezerwy obrony
cywilnej;
informowanie Rady Ministrów o realizacji zadań ochrony ludności i obrony
cywilnej;
rozpatrywanie odwołań od decyzji wojewody w sprawie odszkodowania za
szkody powstałe w związku z działaniami ochrony ludności lub obrony cywilnej.
ocena wykonywania zadań ochrony ludności i obrony cywilnej na obszarze
kraju;
przygotowywanie i wdrażanie rozwiązań organizacyjnych na potrzeby ochrony
ludności i obrony cywilnej;
analizowanie wniosków z ocen ryzyka mających wpływ na bezpieczeństwo
i ochronę ludności i obronę cywilną, o których mowa w Raporcie o zagrożeniach
bezpieczeństwa narodowego, o którym mowa w art. 5a ustawy z dnia
26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym, i informacji pochodzących
z raportów Rządowego Centrum Bezpieczeństwa oraz centrów służb podległych
mu i nadzorowanych przez niego, a także przedstawianie propozycji rozwiązań
w tym zakresie;
opracowywanie Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej
i monitorowanie jego realizacji;
przygotowywanie propozycji do projektu budżetu państwa w zakresie ochrony
ludności i obrony cywilnej;
planowanie potrzeb w zakresie środków finansowych i materiałowych
niezbędnych do realizacji zadań własnych oraz przez podległe mu i nadzorowane
przez niego jednostki w zakresie ochrony ludności;
Minister właściwy do spraw wewnętrznych może upoważnić Komendanta
Głównego Państwowej Straży Pożarnej do wykonywania zadań ochrony ludności
w zakresie:
zawieranie porozumień i wydawanie decyzji o uznaniu za podmiot ochrony
ludności oraz rozpatrywanie odwołań od decyzji wojewodów w tych sprawach;
koordynowanie udzielania pomocy humanitarnej na obszarze kraju;
planowanie oraz organizowanie szkoleń, ćwiczeń i innych form edukacji
z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym zatwierdzanie planów
ćwiczeń sporządzanych przez wojewodów, ewaluacja tych ćwiczeń oraz
wspieranie programów edukacyjnych mających na celu przygotowanie do
reagowania na potencjalne zagrożenia na obszarze kraju;
opracowywanie założeń programowych oraz kierunków kształcenia i szkolenia
w zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej;
koordynacja realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej na obszarze
kraju;
wzmacnianie świadomości zagrożeń i społecznej odporności na sytuacje
zagrożeń, w tym zapewnienie popularyzowania wiedzy o bezpieczeństwie
i ochronie ludności i obronie cywilnej wśród społeczeństwa;
przeciwdziałanie dezinformacji obniżającej społeczną odporność na obszarze
kraju;
inicjowanie działalności naukowo-badawczej dotyczącej ochrony ludności
i obrony cywilnej;
organizowanie i nadzorowanie systemu powiadamiania, ostrzegania
i alarmowania o zagrożeniach oraz żądanie przekazywania komunikatów;
nadzorowanie Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej i pełnienie funkcji
operatora Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej, a także zlecanie zadań
związanych z organizacją, budową, utrzymaniem i modernizacją Systemu
Bezpiecznej Łączności Państwowej;
rozpatrywanie odwołań od decyzji wojewodów w sprawach dotyczących
obiektów zbiorowej ochrony;
informowanie o obiektach zbiorowej ochrony;
zarządzanie korpusem obrony cywilnej, w tym zasobami krajowej rezerwy
obrony cywilnej;
prowadzenie Ewidencji Obrony Cywilnej;
nadawanie i uchylanie przydziałów mobilizacyjnych obrony cywilnej oraz
powoływanie do służby w obronie cywilnej osób z krajowej rezerwy obrony
cywilnej;
informowanie Rady Ministrów o realizacji zadań ochrony ludności i obrony
cywilnej;
rozpatrywanie odwołań od decyzji wojewody w sprawie odszkodowania za
szkody powstałe w związku z działaniami ochrony ludności lub obrony cywilnej.
ocena wykonywania zadań ochrony ludności i obrony cywilnej na obszarze
kraju;
przygotowywanie i wdrażanie rozwiązań organizacyjnych na potrzeby ochrony
ludności i obrony cywilnej;
analizowanie wniosków z ocen ryzyka mających wpływ na bezpieczeństwo
i ochronę ludności i obronę cywilną, o których mowa w Krajowej Ocenie
Ryzyka, o której mowa w art. 6e ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r.
o zarządzaniu kryzysowym, i informacji pochodzących z raportów Rządowego
Centrum Bezpieczeństwa oraz centrów służb podległych mu i nadzorowanych
przez niego, a także przedstawianie propozycji rozwiązań w tym zakresie;
opracowywanie Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej
i monitorowanie jego realizacji;
przygotowywanie propozycji do projektu budżetu państwa w zakresie ochrony
ludności i obrony cywilnej;
planowanie potrzeb w zakresie środków finansowych i materiałowych
niezbędnych do realizacji zadań własnych oraz przez podległe mu i nadzorowane
przez niego jednostki w zakresie ochrony ludności;
Minister właściwy do spraw wewnętrznych może upoważnić Komendanta
Głównego Państwowej Straży Pożarnej do wykonywania zadań ochrony ludności
w zakresie:
koordynowania wykonywania zadań ochrony ludności i obrony cywilnej przez
podmioty ochrony ludności i obrony cywilnej wykonujące zadania ratownicze na
obszarze kraju;
inicjowania działań naukowo-badawczych dotyczących ochrony ludności
i obrony cywilnej.
analizowania potencjalnych sytuacji zagrożeń i oceny ryzyka ich wystąpienia;
organizowania i koordynowania udzielania pomocy humanitarnej na obszarze
kraju;
tworzenia i utrzymywania zasobów ochrony ludności przeznaczonych do
natychmiastowego wykorzystania na obszarze kraju;
organizowania i nadzorowania systemu powiadamiania, ostrzegania
i alarmowania o zagrożeniach;
prowadzenia Centralnej Ewidencji Zasobów Ochrony Ludności i Obrony
Cywilnej;
popularyzowania wiedzy z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej wśród
społeczeństwa, w tym kształtowania świadomości o sytuacjach zagrożeń
i pożądanych zachowań społecznych;
organizowania i realizowania współpracy międzynarodowej w zakresie ochrony
ludności i obrony cywilnej;
planowania potrzeb w odniesieniu do środków finansowych niezbędnych do
realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym organizowania
i koordynowania udzielania pomocy doraźnej na obszarze kraju;
Minister właściwy do spraw wewnętrznych może upoważnić Rządowe
Centrum Bezpieczeństwa do wykonywania zadań ochrony ludności i obrony cywilnej
w zakresie powiadamiania, ostrzegania i alarmowania ludności o zagrożeniach.
Art. 38.
zmienionyOrgany ochrony ludności i Dyrektor Rządowego Centrum
Bezpieczeństwa uwzględniają w planach, planach zarządzania kryzysowego, o których mowa
w art. 5 3 pkt 16 ustawy z dnia
26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym:
plany ewakuacji ludności;
wyciągi z Centralnej Ewidencji Zasobów, Centralnej Ewidencji OZO oraz
Ewidencji Obrony Cywilnej;
wykazy zapasowych ujęć wody lub sposobu dostarczania wody w przypadku
uszkodzenia wodociągu;
wykazy źródeł energii;
lokalizację magazynów zasobów ochrony ludności;
miejsca udzielania pomocy humanitarnej;
procedury występowania o udzielenie pomocy humanitarnej i pomocy doraźnej
oraz sposobu udzielania tej pomocy.
Art. 40.
zmienionyDyrektor Rządowego Centrum Bezpieczeństwa opracowuje, we
współpracy opracowujez Szefem Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, krajowy
plan ewakuacji.
Krajowy plan ewakuacji opracowuje się na podstawie wojewódzkich planów
ewakuacji ludności.
Krajowy plan ewakuacji opracowujeoraz sięwojewódzkie naplany okresewakuacji ludności
opracowuje się na okres 3 lat.
Krajowy plan
ewakuacji oraz wojewódzkie plany ewakuacji ludności są
aktualizowane podlegaw aktualizacjikażdym czasie stosownie do potrzeb.
Krajowy plan ewakuacji jest zatwierdzany przez ministra właściwego do
spraw wewnętrznych.
Art. 44.
zmienionyWojewódzki plan ewakuacji ludności stanowi załącznik funkcjonalny
do wojewódzkiego planu reagowania kryzysowego, o zarządzaniaktórym mowa w kryzysowegoart. województwa.6j
ust. Wkłady,1 pkt 5 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym. Wkłady,
o których mowa w art. 43,
stanowią załącznikzałączniki funkcjonalnyfunkcjonalne do planów zarządzania reagowania
kryzysowego odpowiednio
gminy i powiatu.
Art. 5.
zmienionyZadania ochrony ludności i obrony cywilnej są wykonywane przez
organy ochrony ludności i obrony cywilnej oraz podmioty ochrony ludności i obrony
cywilnej, w zależności od rodzaju i skali zagrożeń i właściwości tych organów lub
podmiotów, na zasadach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz innych przepisach
prawa, w szczególności w ustawie z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu
kryzysowym, ustawie z dnia 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej (Dz. U.
z 2017 r. poz. 1897 oraz z 2024 r. poz. 1717), ustawie z dnia 21 czerwca 2002 r.
o stanie wyjątkowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1928), ustawie z dnia 29 sierpnia 2002 r.
o stanie wojennym oraz o kompetencjach Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych
i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2091 oraz z 2024 r. poz. 1907) oraz ustawie z dnia 11 marca
2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r. poz. 248, z późn. zm.<sup>2)</sup>).
Podmioty ochrony ludności i obrony cywilnej są obowiązane do współpracy
z organami ochrony ludności i obrony cywilnej, stosownie do swoich możliwości,
kompetencji, obszaru działania oraz zakresu działania ujętego w planach,planach zarządzania
kryzysowego, o których
mowa w art. 53 pkt 16 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r.
o zarządzaniu kryzysowym,
i planach ciągłości działania.
W czasie stanu nadzwyczajnego przedsiębiorcy będący podmiotami ochrony
ludności i obrony cywilnej w pierwszej kolejności wykonują usługi i świadczenia na
rzecz infrastruktury niezbędnej do realizacji zadań ochrony ludności i obrony
cywilnej, z uwzględnieniem potrzeb organów ochrony ludności i obrony cywilnej.