PrawMi

Historia zmian - 22 lipca 2026

Prawo konsularne

PoPrzed

Art. 102.

zmieniony
Konsul wydaje zaświadczenie na wniosek strony. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli: przepis prawa polskiego wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego; strona ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niepóźniej jednak niż w terminie czternastu dni od dnia złożenia wniosku.

Art. 109.

zmieniony
W wyjątkowych sytuacjach, na wniosek strony, konsul może pobrać pobrać opłatę konsularną w wysokości 25%,25 50%%, 50 % albo 75%75 % należnej opłaty albo odstąpić odstąpić od jej pobrania. Rozpatrując wniosek strony, konsul bierze pod uwagę sytuację materialną lub lub osobistą strony.

Art. 112.

zmieniony
Nie podlegają opłatom konsularnym czynności wykonywane: na rzecz obywateli polskich w sprawach: dotyczących ochrony przysługujących im praw w razie ich poważnego naruszenia przez władze państwa przyjmującego lub w związku z nieszczęśliwymi wypadkami lub innymi poważnymi zdarzeniami losowymi, których ofiarami stali się obywatele polscy, związanych z potwierdzeniem lub ustaleniem świadczeń z tytułu zaopatrzenia emerytalnego pracowników i ich rodzin, inwalidów wojennych i wojskowych, kombatantów oraz ich rodzin, z ubezpieczenia społecznego lub pomocy społecznej, roszczeń związanych z uporczywym, dyskryminacyjnym lub oszukańczym naruszaniem praw osób wykonujących pracę zarobkową bądź roszczeń o naprawienie szkód wynikłych z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, związanych z ubieganiem się o status weterana działań poza granicami państwa albo status weterana poszkodowanego w działaniach poza granicami państwa oraz z korzystaniem z tego statusu; na rzecz cudzoziemców, którym władze polskie udzieliły ochrony, w zakresie spraw związanych z ich przyjazdem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2022 r. poz. 1264 i 1383 oraz z 2023 r. poz. 185 i 547); na rzecz organów administracji publicznej w Rzeczypospolitej Polskiej oraz sądów i prokuratur; w związku z wystąpieniem zdarzeń mogących powodować zagrożenie dla życia lub bezpieczeństwa obywateli polskich przebywających w okręgu konsularnym; w związku z dochodzeniem roszczeń alimentacyjnych lub roszczeń z tytułu opieki nad małoletnimi lub ubezwłasnowolnionymi całkowicie obywatelami polskimi; na podstawie: ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2023 r. poz. 102), a także w sprawach odszkodowań i zadośćuczynienia za zbrodnie nazistowskie, komunistyczne i inne przestępstwa stanowiące zbrodnie przeciwko pokojowi, ludzkości lub zbrodnie wojenne, jak również za inne represje z motywów politycznych, ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji, ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dz. U. z 2018 r. poz. 295). ochrony przysługujących im praw w razie ich poważnego naruszenia przez władze państwa przyjmującego lub w związku z nieszczęśliwymi wypadkami lub innymi poważnymi zdarzeniami losowymi, których ofiarami stali się obywatele polscy, związanych z potwierdzeniem lub ustaleniem świadczeń z tytułu zaopatrzenia emerytalnego pracowników i ich rodzin, inwalidów wojennych i wojskowych, kombatantów oraz ich rodzin, z ubezpieczenia społecznego lub pomocy społecznej, roszczeń związanych z uporczywym, dyskryminacyjnym lub oszukańczym naruszaniem praw osób wykonujących pracę zarobkową bądź roszczeń o naprawienie szkód wynikłych z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, związanych z ubieganiem się o status weterana działań poza granicami państwa albo status weterana poszkodowanego w działaniach poza granicami państwa oraz z korzystaniem z tego statusu; na rzecz cudzoziemców, którym władze polskie udzieliły ochrony, w zakresie spraw związanych z ich przyjazdem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r. poz. 223, 389, 619, 621 i 1794 oraz z 2026 r. poz. 203); na rzecz organów administracji publicznej w Rzeczypospolitej Polskiej oraz sądów i prokuratur; w związku z wystąpieniem zdarzeń mogących powodować zagrożenie dla życia lub bezpieczeństwa obywateli polskich przebywających w okręgu konsularnym; w związku z dochodzeniem roszczeń alimentacyjnych lub roszczeń z tytułu opieki nad małoletnimi lub ubezwłasnowolnionymi całkowicie obywatelami polskimi; na podstawie: ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2023 r. poz. 102), a także w sprawach odszkodowań i zadośćuczynienia za zbrodnie nazistowskie, komunistyczne i inne przestępstwa stanowiące zbrodnie przeciwko pokojowi, ludzkości lub zbrodnie wojenne, jak również za inne represje z motywów politycznych, ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji, ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dz. U. z 2024 r. poz. 380).

Art. 113.

zmieniony
Nie pobiera się opłaty konsularnej za przyjęcie i rozpatrzenie wniosku o wydanie wizy od członka rodziny obywatela Unii Europejskiej w rozumieniu art. 2 pkt 4 w związku z pkt 3 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz. U. z 2021 2025 r. poz. 1697 oraz z 2023 r.1164 poz.i 547).1794). Nie pobiera się opłaty konsularnej za przyjęcie i rozpatrzenie wniosku o wydanie wizy oraz opłaty za ponowne rozpatrzenie wniosku o wydanie wizy złożonego przez małżonka obywatela polskiego, jego małoletniego bezpośredniego zstępnego lub małoletniego bezpośredniego zstępnego jego małżonka, jego bezpośredniego wstępnego lub bezpośredniego wstępnego jego małżonka, jeżeli wstępny lub zstępny pozostaje na utrzymaniu obywatela polskiego lub jego małżonka.

Art. 116.

zmieniony
Do pobierania obniżonych opłat konsularnych za wydanie paszportu lub paszportu tymczasowego oraz zwolnień z opłaty stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 27 stycznia 2022 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. z 20232026 r. poz. poz. 410 i 547).196).

Art. 127.

zmieniony
Na wniosek kierownika przedstawicielstwa dyplomatycznego Rzeczypospolitej Polskiej w państwie przyjmującym i po uzyskaniu pozytywnej opinii konsula, któremu konsul honorowy podlega, minister właściwy do spraw zagranicznych może powołać konsula honorowego na kolejny okres pięciu lat. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, składa się nie później niepóźniej niż na trzy miesiące miesiące przed upływem okresu, na jaki został powołany konsul honorowy.

Art. 150.

zmieniony
Do dnia 30 kwietnia 2018 r. konsul może udzielić pomocy finansowej finansowej obywatelowi Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 21 ust. 1, jeżeli państwo członkowskie Unii Europejskiej, którego obywatelem jest osoba wnios- kująca wnioskująca o udzielenie pomocy, wyrazi zgodę na jej udzielenie. W szczególnie uzasadnionych uzasadnionych przypadkach pomoc taka może być udzielona także bez uzyskania zgody.

Art. 151.

zmieniony
Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 142<sup>7)</sup>142<sup>4)</sup> niniejszej ustawy oraz na podstawie art. 16 ust. 5 i art. 32 ust. 2 ustawy uchylanej w art. 152 zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 8, art. 47 i art. 118 niniejszej ustawy, nie dłużejniedłużej jednak niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 16.

zmieniony
Konsul wykonuje funkcje konsularne osobiście. Konsul może na piśmie upoważnić podległych mu urzędników konsularnych konsularnych do wykonywania funkcji konsularnych w jego imieniu. W uzasadnionych przypadkach, za zgodą ministra właściwego do spraw zagranicznych, konsul może na piśmie upoważnić na czas określony do wykonywania wykonywania określonych czynności: członków personelu dyplomatyczno-konsularnego albo personelu pomocniczego w rozumieniu ustawy z dnia 21 stycznia 2021 r. o służbie zagranicznej; osoby zatrudnione w placówce zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej w rozumieniu ustawy z dnia 21 stycznia 2021 r. o służbie zagranicznej na podstawie umowy o pracę zawartej zgodnie z prawem państwa przyjmującego przyjmującego oraz na podstawie powołania w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 20222025 r. poz. 1510,277, 1700807, 1423 i 2140 1661 oraz z 2023 2026 r. poz. 24025 i 641),473), w tym osoby zatrudnione na czas wykonywania funkcji w placówce przez członka rodziny.

Art. 25.

zmieniony
Konsul przesyła znalezione i przekazane mu dokumenty wydane przez przez polski organ, w szczególności: dokumenty paszportowe, dowody osobiste, dokumenty stwierdzające uprawnienia do kierowania pojazdami i dowody rejestracyjne pojazdów, do organu, który je wydał, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, pocztą dyplomatyczną lub przy użyciu innych środków łączności będących w dyspozycji urzędów konsularnych lub przedstawicielstw dyplo- matycznych dyplomatycznych Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 26.

zmieniony
Na wniosek organu administracji publicznej w Rzeczypospolitej Polskiej, sądu lub prokuratora konsul: doręcza pisma i inne dokumenty; przesłuchuje strony, uczestników postępowania, świadków i podejrzanych; jest obecny w miejscu przebywania świadka przesłuchiwanego w sposób określony w art. 177 § 1a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 20222026 r. poz. 1375,490, z421 późn.i zm.<sup>2)</sup>);638); przekazuje wnioski o udzielenie pomocy prawnej sądom i innym organom państwa przyjmującego. Czynności wymienione w ust. 1 pkt 1 i 2 konsul wykonuje, stosując odpowiednio właściwe przepisy prawa polskiego, jeżeli odbiorca pisma lub innego dokumentu albo osoba, która ma być przesłuchana, jest obywatelem polskim i zgadza się dobrowolnie przyjąć pismo lub inny dokument albo złożyć zeznanie lub wyjaśnienie.

Art. 29.

zmieniony
Do czynności, o których mowa w art. 28, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (Dz. U. z 20222026 r. poz. 1799). 614). Mają one taką samą moc prawną jak czynności wykonane przez notariusza w Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 3.

zmieniony
Ilekroć w ustawie jest mowa o: państwie przyjmującym – oznacza to państwo przyjmujące w rozumieniu Konwencji wiedeńskiej o stosunkach konsularnych, sporządzonej w Wiedniu dnia 24 kwietnia 1963 r. (Dz. U. z 1982 r. poz. 98); okręgu konsularnym – oznacza to obszar wykonywania funkcji konsularnych w rozumieniu Konwencji wiedeńskiej o stosunkach konsularnych, sporządzonej sporządzonej w Wiedniu dnia 24 kwietnia 1963 r.; personelu dyplomatyczno-konsularnym – oznacza to personel dyplomatyczno-konsularny dyplomatyczno- -konsularny w rozumieniu ustawy z dnia 21 stycznia 2021 r. o służbie zagranicznej (Dz. U. z 20232024 r. poz. 406);1691 i 1840); urzędzie konsularnym – oznacza to konsulat generalny, konsulat, wicekonsulat wicekonsulat albo agencję konsularną, jak też wydział konsularny lub inną komórkę komórkę organizacyjną wyodrębnioną w strukturze przedstawicielstwa dyplomatycznego dyplomatycznego Rzeczypospolitej Polskiej, obsługujące konsula. (uchylony) Ilekroć w ustawie jest mowa o obywatelach polskich, odnosi się to, z wyłączeniem art. 20, art. 26 ust. 1, art. 36, art. 39, art. 48 i art. 120, odpowiednio do do osób prawnych i jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, które które mają siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 30.

uchylony

Artykuł uchylony nowelizacją.

Konsul nie sporządza aktu poświadczenia dziedziczenia, nie przyjmuje wykazu inwentarza, nie dokonuje czynności dotyczących europejskich poświadczeń spadkowych oraz nie sporządza elektronicznych wypisów i wyciągów z aktów notarialnych.

Art. 30.

dodany

Artykuł dodany nowelizacją.

Konsul nie sporządza aktu poświadczenia dziedziczenia, nie przyjmuje wykazu inwentarza, nie dokonuje czynności dotyczących europejskich poświadczeń spadkowych oraz nie sporządza elektronicznych wypisów i wyciągów z aktów notarialnych.

Art. 34.

zmieniony
Konsul na podstawie odrębnych przepisów: wydaje paszporty i paszporty tymczasowe, unieważnia je, stwierdza ich nieważność oraz odmawia ich wydania; wydaje zaświadczenia dotyczące możliwości sprowadzenia zwłok i szczątków z zagranicy; przyjmuje od osób zamierzających zawrzeć małżeństwo zapewnienie, że nie wiedzą o istnieniu okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa; przyjmuje oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński oraz oświadczenia w sprawie nazwiska małżonków i ich dzieci; wydaje zaświadczenia stwierdzające, że zgodnie z prawem polskim można zawrzeć małżeństwo; przyjmuje wnioski o rejestrację urodzenia lub zgonu, jeżeli urodzenie lub zgon nastąpiły za granicą i nie zostały tam zarejestrowane albo w państwie urodzenia lub zgonu nie jest prowadzona rejestracja stanu cywilnego; przyjmuje oświadczenia konieczne do uznania ojcostwa; przyjmuje wnioski i oświadczenia dotyczące imion lub nazwisk i przekazuje je do właściwego organu; przyjmuje wnioski o transkrypcję zagranicznego dokumentu stanu cywilnego i przekazuje je do właściwego organu; wykonuje czynności w odniesieniu do statków podnoszących polską banderę i ich załóg, w szczególności wydaje tymczasowe świadectwa polskiej przynależności statku i certyfikaty bezpieczeństwa statku oraz przyjmuje protesty morskie; przyjmuje wnioski o udzielenie zgody na służbę w obcym wojsku lub obcej organizacji wojskowej i przekazuje je do właściwego organu; poświadcza podpis, przyjmuje i przekazuje do Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wnioski o udostępnienie do wglądu dokumentów będących w zasobach Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, wnioski o wydanie kopii tych dokumentów lub wnioski o wydanie przedmiotów znajdujących się w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu; wydaje wizy albo odmawia ich wydania, cofa i unieważnia wizy oraz rozpatruje wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy w tym zakresie, a także unieważnia naklejki wizowe; wykonuje czynności mające na celu przeprowadzenie wyborów i referendum ogólnokrajowego; przyjmuje pisma i przekazuje je do kraju, jeżeli ich złożenie u konsula skutkuje, zgodnie z odrębnymi przepisami, zachowaniem terminu w postępowaniu; pełni funkcję punktu potwierdzającego profil zaufany ePUAP. udziela zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego, odmawia ich udzielenia lub je cofa; przyjmuje i przekazuje do właściwego organu w kraju wnioski w sprawie o nadanie, przywrócenie, potwierdzenie posiadania lub utraty obywatelstwa polskiego lub o wyrażenie zgody na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego, a także przyjmuje oświadczenia w zakresie obywatelstwa polskiego; wydaje tymczasowe polskie dokumenty podróży dla cudzoziemca lub odmawia ich wydania; (uchylony) wydaje decyzje w sprawie stwierdzenia polskiego pochodzenia oraz decyzje o zakwalifikowaniu do wydania wizy krajowej w celu repatriacji, może przyznawać i wypłacać pomoc ze środków budżetu państwa lub pokrywać koszty uczestnictwa w kursie języka polskiego, a także dokonuje tłumaczenia na język polski lub poświadcza tłumaczenie zagranicznych dokumentów umożliwiających sporządzenie polskiego aktu stanu cywilnego, o których mowa w art. 12c ust. 2 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. z 2022 r. poz. 1105), i przekazuje je, wraz z wnioskiem o sporządzenie polskiego aktu stanu cywilnego w rejestrze stanu cywilnego, kierownikowi urzędu stanu cywilnego wybranemu przez osobę, o której mowa w art. 12c ust. 1 tej ustawy; przyznaje Kartę Polaka, odmawia jej przyznania lub ją unieważnia, wydaje Kartę Polaka oraz przedłuża jej ważność; wydaje uczniom i nauczycielom dokumenty poświadczające uprawnienie do korzystania z ulgowych przejazdów – w związku z pobieraniem albo nauczaniem języka polskiego, historii, geografii, kultury polskiej lub innych przedmiotów nauczanych w języku polskim – oraz przedłuża ich ważność; wydaje zaświadczenia uprawniające do przywozu broni na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub uprawniające do przewozu broni przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także dokonuje wpisów w Europejskiej karcie broni zaświadczenia dotyczące możliwości sprowadzenia zwłok i szczątków z zagranicy; przyjmuje od osób zamierzających zawrzeć małżeństwo zapewnienie, że nie wiedzą o istnieniu okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa; przyjmuje oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński oraz oświadczenia w sprawie nazwiska małżonków i ich dzieci; wydaje zaświadczenia stwierdzające, że zgodnie z prawem polskim można zawrzeć małżeństwo; przyjmuje wnioski o rejestrację urodzenia lub zgonu, jeżeli urodzenie lub zgon nastąpiły za granicą i nie zostały tam zarejestrowane albo w państwie urodzenia lub zgonu nie jest prowadzona rejestracja stanu cywilnego; przyjmuje oświadczenia konieczne do uznania ojcostwa; przyjmuje wnioski i oświadczenia dotyczące imion lub nazwisk i przekazuje je do właściwego organu; przyjmuje wnioski o transkrypcję zagranicznego dokumentu stanu cywilnego i przekazuje je do właściwego organu; wykonuje czynności w odniesieniu do statków podnoszących polską banderę i ich załóg, w szczególności wydaje tymczasowe świadectwa polskiej przynależności statku i certyfikaty bezpieczeństwa statku oraz przyjmuje protesty morskie; przyjmuje wnioski o udzielenie zgody na służbę w obcym wojsku lub obcej organizacji wojskowej i przekazuje je do właściwego organu; poświadcza podpis, przyjmuje i przekazuje do Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wnioski o udostępnienie do wglądu dokumentów będących w zasobach Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, wnioski o wydanie kopii tych dokumentów lub wnioski o wydanie przedmiotów znajdujących się w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu; wydaje wizy albo odmawia ich wydania, cofa i unieważnia wizy oraz rozpatruje wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy w tym zakresie, a także unieważnia naklejki wizowe; wykonuje czynności mające na celu przeprowadzenie wyborów i referendum ogólnokrajowego; przyjmuje pisma i przekazuje je do kraju, jeżeli ich złożenie u konsula skutkuje, zgodnie z odrębnymi przepisami, zachowaniem terminu w postępowaniu; pełni funkcję punktu potwierdzającego profil zaufany ePUAP. udziela zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego, odmawia ich udzielenia lub je cofa; przyjmuje i przekazuje do właściwego organu w kraju wnioski w sprawie o nadanie, przywrócenie, potwierdzenie posiadania lub utraty obywatelstwa polskiego lub o wyrażenie zgody na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego, a także przyjmuje oświadczenia w zakresie obywatelstwa polskiego; wydaje tymczasowe polskie dokumenty podróży dla cudzoziemca lub odmawia ich wydania; (uchylony) wydaje decyzje w sprawie stwierdzenia polskiego pochodzenia oraz decyzje o zakwalifikowaniu do wydania wizy krajowej w celu repatriacji, może przyznawać i wypłacać pomoc ze środków budżetu państwa lub pokrywać koszty uczestnictwa w kursie języka polskiego, a także dokonuje tłumaczenia na język polski lub poświadcza tłumaczenie zagranicznych dokumentów umożliwiających sporządzenie polskiego aktu stanu cywilnego, o których mowa w art. 12c ust. 2 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. z 2026 r. poz. 90), i przekazuje je, wraz z wnioskiem o sporządzenie polskiego aktu stanu cywilnego w rejestrze stanu cywilnego, kierownikowi urzędu stanu cywilnego wybranemu przez osobę, o której mowa w art. 12c ust. 1 tej ustawy; przyznaje Kartę Polaka, odmawia jej przyznania lub ją unieważnia, wydaje Kartę Polaka oraz przedłuża jej ważność; wydaje uczniom i nauczycielom dokumenty poświadczające uprawnienie do korzystania z ulgowych przejazdów – w związku z pobieraniem albo nauczaniem języka polskiego, historii, geografii, kultury polskiej lub innych przedmiotów nauczanych w języku polskim – oraz przedłuża ich ważność; wydaje zaświadczenia uprawniające do przywozu broni na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub uprawniające do przewozu broni przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także dokonuje wpisów w Europejskiej karcie broni palnej;

Art. 37a.

zmieniony
Minister właściwy do spraw zagranicznych prowadzi w systemie teleinformatycznym rejestr obywateli polskich przebywających za granicą, zwany dalej „rejestrem podróżujących”. Minister właściwy do spraw zagranicznych jest administratorem danych osobowych przetwarzanych w rejestrze podróżujących. Na wniosek obywatela polskiego lub jego przedstawiciela ustawowego w rejestrze podróżujących zamieszcza się, aktualizuje lub usuwa jego dane obejmujące: imię (imiona); nazwisko; numer PESEL, jeżeli został nadany; adres miejsca pobytu za granicą; przewidywany okres pobytu za granicą, nie dłuższyniedłuższy niż 5 lat; adres poczty elektronicznej lub numer telefonu komórkowego. Wniosek o umieszczenie, aktualizację lub usunięcie danych z rejestru podróżujących składa się przy użyciu usługi elektronicznej udostępnionej przez ministra właściwego do spraw zagranicznych w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w ust. 1. Minister właściwy do spraw zagranicznych udostępnia konsulom w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w ust. 1, zgodnie z ich właściwością terytorialną, dane z rejestru podróżujących. Konsul lub minister właściwy do spraw zagranicznych mogą udostępniać dane z rejestru podróżujących organom innych państw lub innym podmiotom w zakresie niezbędnym do prowadzenia przez konsula działań, o których mowa w art. 36. Dane są usuwane z rejestru podróżujących po upływie 14 dni od dnia zakończenia przewidywanego pobytu obywatela polskiego za granicą.

Art. 39.

zmieniony
W ramach pomocy konsularnej konsul może, na wniosek, udzielić obywatelowi polskiemu przebywającemu w okręgu konsularnym pomocy finansowej na pokrycie niezbędnych wydatków na powrót do Rzeczypospolitej Polskiej, zwanej dalej „pomocą finansową”. Wniosek o udzielenie pomocy finansowej zawiera w szczególności imię (imiona) i nazwisko wnioskodawcy, nazwisko rodowe, numer PESEL, jeżeli został nadany, adres miejsca zamieszkania oraz nazwę i numer dokumentu toż- samości, tożsamości, nazwę organu wydającego dokument tożsamości i datę jego wydania oraz uzasadnienie. Konsul może odmówić udzielenia pomocy finansowej, jeżeli wnioskodawca: wydatkował poprzednio udzieloną pomoc finansową na cele inne niż powrót do do Rzeczypospolitej Polskiej; nie wywiązał się z zobowiązań zaciągniętych w związku z udzieloną mu wcześniej pomocą finansową; ma możliwość uzyskania środków na pokrycie niezbędnych wydatków, o których mowa w ust. 1, w szczególności poprzez: otrzymanie kwoty w wysokości wystarczającej na pokrycie kosztów powrotu, opłacenie biletu powrotnego przez osobę trzecią, odroczenie przez przewoźnika płatności za bilet powrotny, skorzystanie z kart płatniczych lub innych form zapłaty bezgotówkowej, pokrycie kosztów powrotu do Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych (Dz. U. z 20222023 r. poz. 511 i 2211 oraz z 2185).2025 r. poz. 1806). W wyjątkowych przypadkach pomoc finansowa może zostać udzielona z urzędu. Konsul udziela pomocy finansowej lub odmawia jej udzielenia w drodze decyzji.

Art. 45.

zmieniony
Niespłacone w terminie zobowiązania wynikające z decyzji konsula o udzieleniu pomocy finansowej obywatelowi polskiemu, wydanej po złożeniu oświadczenia, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 2, podlegają egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 2026 r. poz. 479, z późn. zm.<sup>3)</sup>), 268 i 516), przy czym wierzycielem zobowiązania wynikającego z tej decyzji jest minister właściwy do spraw zagranicznych. Zobowiązanie wynikające z decyzji, o której mowa w ust. 1, przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin zwrotu kwoty udzielonej pomocy finansowej. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do zobowiązań dotyczących kosztów, o których mowa w art. 42 ust. 2.

Art. 48a.

zmieniony
Konsul, na wniosek obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 21 ust. 1, wydaje unijny tymczasowy dokument dokument podróży, zwany dalej „TDP”, w przypadkach gdy: utracił on paszport lub inny dokument podróży; jego paszport lub inny dokument podróży uległ zniszczeniu; państwo członkowskie Unii Europejskiej, którego jest on obywatelem, zwane dalej „państwem obywatelstwa”, nie może w rozsądnym terminie wydać mu paszportu lub innego dokumentu podróży. TDP wydaje się w celu umożliwienia powrotu do państwa obywatelstwa albo albo do państwa zamieszkania, a w szczególnie uzasadnionych okolicznościach – do innego miejsca docelowego. TDP wydaje się na okres niezbędny do powrotu, o którym mowa w ust. 2, obejmujący czas przejazdu, w tym niezbędnych postojów nocnych i połączeń w podróży, oraz dodatkowe dwa dni, nie dłużejniedłużej jednak niż na okres piętnastu dni od od daty jego wydania, o ile nie zachodzą wyjątkowe okoliczności.

Art. 48b.

zmieniony
Wniosek o wydanie TDP obywatel państwa członkowskiego Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 21 ust. 1, składa osobiście konsulowi. Konsul może odstąpić od wymogu, o którym mowa w ust. 1, w przypadku gdy szczególne okoliczności uniemożliwiają lub znacznie utrudniają osobiste złożenie wniosku o wydanie TDP. Wniosek o wydanie TDP zawiera: wizerunek twarzy zgodny z wymogami określonymi w art. 41 ustawy z dnia 27 stycznia 2022 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. z 20242026 r. poz. 1063);196); informacje o kraju docelowym, w tym informacje, czy jest on państwem obywatelstwa, państwem zamieszkania czy innym miejscem docelowym; informacje o krajach tranzytu między krajem wyjazdu a krajem docelowym; informację o przewidywanym czasie trwania podróży; informację o obowiązku zwrotu TDP po powrocie do kraju docelowego; podpis. imię (imiona) i nazwisko; datę, miejsce i państwo urodzenia; płeć; posiadane obywatelstwa; krajowy numer ewidencyjny lub numer ubezpieczenia społecznego – jeżeli zostały nadane; informacje o zastępowanym dokumencie podróży – jeżeli są dostępne; informacje na temat rodziców lub opiekunów prawnych – w przypadku osób, które nie ukończyły 18. roku życia; dane kontaktowe; Wniosek o wydanie TDP składa się na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku I do decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2024/2662 z dnia 14 października 2024 r. ustanawiającej standardowy formularz wniosku o wydanie unijnego tymczasowego dokumentu podróży i zmieniającej decyzję wykonawczą (UE) 2022/2452 (Dz. Urz. UE L 2024/2662 z 15.10.2024). Formularz wniosku o wydanie TDP udostępnia się w języku polskim, angielskim lub francuskim.

Art. 48c.

zmieniony
Konsul niezwłocznie, nie późniejniepóźniej jednak niż w terminie dwóch dni roboczych liczonych od dnia złożenia wniosku o wydanie TDP, informuje o jego przyjęciu najbliższe przedstawicielstwo dyplomatyczne lub urząd konsularny państwa obywatelstwa oraz zwraca się z zapytaniem o potwierdzenie danych osoby, której dotyczy wniosek. Za dzień roboczy uznaje się dzień inny niż sobota lub niedziela lub dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, przy czym za dzień ustawowo wolny od pracy uznaje się również dzień wolny od pracy obowiązujący organ zobowiązany do działania. Do zapytania, o którym mowa w ust. 1, załącza się: odwzorowanie cyfrowe wniosku o wydanie TDP; odwzorowanie cyfrowe wizerunku twarzy osoby, której dotyczy wniosek, utrwalonego w trakcie składania wniosku, a w przypadku gdy nie jest to możliwe możliwe – wykonanego zgodnie z wymogami określonymi w art. 41 ustawy z dnia 27 stycznia 2022 r. o dokumentach paszportowych; odwzorowanie cyfrowe dostępnych dokumentów tożsamości oraz innych dokumentów istotnych dla weryfikacji i potwierdzenia danych osoby, której dotyczy wniosek.

Art. 48f.

zmieniony
Konsul wydaje TDP niezwłocznie, nie później niepóźniej jednak niż w terminie dwóch dni roboczych liczonych od dnia otrzymania potwierdzenia przez państwo państwo obywatelstwa danych osoby, której dotyczy wniosek, o których mowa w art. 48b ust. 3 pkt 1–8, o ile to państwo nie sprzeciwi się jego wydaniu. W uzasadnionych przypadkach termin, o którym mowa w ust. 1, może zostać zostać przekroczony. Osoba, której wydano TDP, jest uprawniona do zweryfikowania danych w nim zawartych, a w razie potrzeby – wystąpienia o ich skorygowanie przez wydanie nowego dokumentu. Konsul niezwłocznie informuje państwo obywatelstwa o wydaniu TDP, przesyłając temu państwu odwzorowanie cyfrowe tego dokumentu.

Art. 48h.

zmieniony
TDP ma formę jednolitego formularza TDP z polem personalizacyjnym przeznaczonym na wklejenie wypełnionej jednolitej naklejki TDP. Specyfikację jednolitego formularza TDP, w tym sposób umieszczenia na nim wypełnionej jednolitej naklejki TDP, określa załącznik I do dyrektywy Rady (UE) 2019/997 z dnia 18 czerwca 2019 r. ustanawiającej unijny tymczasowy dokument podróży oraz uchylającej decyzję 96/409/WPZiB (Dz. Urz. UE L 163 z 20.06.2019, str. 1, z późn. zm.<sup>4)</sup>), zwanej dalej „dyrektywą 2019/997”. W TDP nie zamieszcza się żadnych informacji w formie do odczytu maszynowego, o ile informacje te nie widnieją również w sekcjach, o których mowa w pkt 6 załącznika II do dyrektywy 2019/997. Specyfikację jednolitej naklejki TDP, w tym zakres sekcji i pól, które należy wypełnić, określa załącznik II do dyrektywy 2019/997. Dodatkowe specyfikacje techniczne dotyczące TDP są zawarte w decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2022/2452 z dnia 8 grudnia 2022 r. określającej dodatkowe specyfikacje techniczne dotyczące unijnego tymczasowego dokumentu podróży ustanowionego dyrektywą Rady (UE) 2019/997 (Dz. Urz. UE L 320 z 14.12.2022, str. 47, z późn. zm.<sup>5)</sup>). W warstwie graficznej jednolitej naklejki TDP zamieszcza się dane dotyczące: osoby: imię (imiona), nazwisko, obywatelstwo, datę urodzenia, płeć, wizerunek twarzy; dokumentu: numer jednolitego formularza TDP, oznaczenie państwa wydającego, oznaczenie organu wydającego, datę wydania, datę ważności, uwagi; kraju docelowego oraz krajów tranzytu. Wpisy na jednolitej naklejce TDP, w tym wizerunek twarzy, nanosi się drukiem. Na wydrukowanej jednolitej naklejce TDP nie dokonuje się zmian. W wyjątkowych przypadkach związanych z wystąpieniem problemów technicznych o charakterze siły wyższej konsul może wypełnić jednolitą naklejkę TDP odręcznie i dołączyć do niej odwzorowanie cyfrowe wizerunku twarzy, o którym mowa w art. 48c ust. 3 pkt 2, w sposób uniemożliwiający jego zamianę. Na wypełnionej jednolitej naklejki TDP. Specyfikację jednolitego formularza TDP, w tym sposób umieszczenia na nim wypełnionej jednolitej naklejki TDP, określa załącznik I do dyrektywy Rady (UE) 2019/997 z dnia 18 czerwca 2019 r. ustanawiającej unijny tymczasowy dokument podróży oraz uchylającej decyzję 96/409/WPZiB (Dz. Urz. UE L 163 z 20.06.2019, str. 1, z późn. zm.<sup>2)</sup>), zwanej dalej „dyrektywą 2019/997”. W TDP nie zamieszcza się żadnych informacji w formie do odczytu maszynowego, o ile informacje te nie widnieją również w sekcjach, o których mowa w pkt 6 załącznika II do dyrektywy 2019/997. Specyfikację jednolitej naklejki TDP, w tym zakres sekcji i pól, które należy wypełnić, określa załącznik II do dyrektywy 2019/997. Dodatkowe specyfikacje techniczne dotyczące TDP są zawarte w decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2022/2452 z dnia 8 grudnia 2022 r. określającej dodatkowe specyfikacje techniczne dotyczące unijnego tymczasowego dokumentu podróży ustanowionego dyrektywą Rady (UE) 2019/997 (Dz. Urz. UE L 320 z 14.12.2022, str. 47, z późn. zm.<sup>3)</sup>). W warstwie graficznej jednolitej naklejki TDP zamieszcza się dane dotyczące: osoby: imię (imiona), nazwisko, obywatelstwo, datę urodzenia, płeć, wizerunek twarzy; dokumentu: numer jednolitego formularza TDP, oznaczenie państwa wydającego, oznaczenie organu wydającego, datę wydania, datę ważności, uwagi; kraju docelowego oraz krajów tranzytu. Wpisy na jednolitej naklejce TDP, w tym wizerunek twarzy, nanosi się drukiem. Na wydrukowanej jednolitej naklejce TDP nie dokonuje się zmian. W wyjątkowych przypadkach związanych z wystąpieniem problemów technicznych o charakterze siły wyższej konsul może wypełnić jednolitą naklejkę TDP odręcznie i dołączyć do niej odwzorowanie cyfrowe wizerunku twarzy, o którym mowa w art. 48c ust. 3 pkt 2, w sposób uniemożliwiający jego zamianę. Na wypełnionej w ten sposób jednolitej naklejce TDP nie dokonuje się zmian.

Art. 48i.

zmieniony
W przypadku ubiegania się przez obywatela polskiego o wydanie TDP przez inne państwo członkowskie Unii Europejskiej, zwane dalej „państwem udzielającym pomocy”, konsul na zapytanie tego państwa weryfikuje na podstawie Rejestru Dokumentów Paszportowych dane tego obywatela w zakresie, o którym mowa w art. 48b ust. 3 pkt 1–8. Konsul niezwłocznie, nie później niepóźniej jednak niż w terminie trzech dni roboczych roboczych liczonych od dnia otrzymania zapytania, potwierdza dane obywatela polskiego, polskiego, o których mowa w art. 48b ust. 3 pkt 1–8, albo informuje państwo udzielające pomocy o braku możliwości potwierdzenia tych danych w sposób określony w art. 48d ust. 1 i 2. W uzasadnionych przypadkach termin, o którym mowa w ust. 2, może zostać zostać przekroczony. W takim przypadku konsul informuje państwo udzielające pomocy pomocy o planowanym terminie potwierdzenia danych obywatela polskiego, o których mowa w art. 48b ust. 3 pkt 1–8, lub braku możliwości potwierdzenia tych danych.

Art. 48l.

zmieniony
Konsul przetwarza dane dotyczące wydania TDP, o których mowa w art. 48b ust. 3 pkt 1–8, wyłącznie do celów udzielenia pomocy konsularnej przez okres nie dłuższyniedłuższy niż 180 dni, licząc od dnia złożenia wniosku o wydanie TDP. Konsul usuwa dane z prowadzonych rejestrów czynności i rejestrów spraw po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, oraz poddaje brakowaniu dokumentację dokumentację tworzącą akta sprawy.

Art. 52.

zmieniony
Konsul prowadzi korespondencję z obywatelem polskim w języku polskim, a z cudzoziemcem, osobą prawną, jednostką organizacyjną niebędącą osobą prawną i instytucją państwa przyjmującego – w języku urzędowym lub powszechnie powszechnie używanym w państwie przyjmującym. Na korespondencję w języku polskim konsul odpowiada w języku polskim. Korespondencję z konsulem można prowadzić za pomocą adresu do doręczeń doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 20232026 r. poz. 285).3 i 507).

Art. 56.

zmieniony
Do postępowania w sprawie zaginięcia lub zniszczenia akt stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 20212026 r. poz. 1805, z468 późn.i zm.<sup>6)</sup>).473).

Art. 58.

zmieniony
Konsul załatwia sprawę bez zbędnej zwłoki, jednak nie późniejniepóźniej niż w terminie trzydziestu dni od dnia wszczęcia postępowania. O okolicznościach powodujących konieczność przedłużenia terminu załatwienia sprawy konsul zawiadamia stronę, wyznaczając nowy termin załatwienia załatwienia sprawy.

Art. 59.

zmieniony
Konsul udziela informacji w sprawach z zakresu funkcji konsularnych konsularnych niezwłocznie, jednak nie później niepóźniej niż w terminie czternastu dni od dnia otrzymania wniosku o udzielenie takiej informacji.

Art. 6a.

zmieniony
Z obowiązku uczestniczenia w szkoleniu przedegzaminacyjnym i złożenia egzaminu konsularnego zwolniony jest kandydat na urzędnika konsularnego, który: w okresie 12 miesięcy przed datą wyznaczenia złożył egzamin konsularny z wynikiem pozytywnym w związku z wcześniejszym wyznaczeniem na urzędnika konsularnego; w okresie nie dłuższymniedłuższym niż 12 miesięcy przed datą wyznaczenia na urzędnika konsularnego zaprzestał wykonywania funkcji konsularnych, z wyłączeniem wykonywania funkcji na podstawie upoważnienia udzielonego w trybie art. 16 ust. 3. Kandydat na urzędnika konsularnego zwolniony z obowiązku uczestniczenia w szkoleniu przedegzaminacyjnym i złożenia egzaminu konsularnego uczestniczy w szkoleniu przedwyjazdowym z zakresu wiedzy i umiejętności praktycznych niezbędnych do właściwego wykonywania funkcji konsularnych w państwie przyjmującym. Dyrektor generalny służby zagranicznej może zwolnić kandydata na urzędnika konsularnego z obowiązku uczestniczenia w szkoleniu przedwyjazdowym, jeżeli posiadana przez niego wiedza, doświadczenie zawodowe i umiejętności praktyczne dają gwarancję właściwego wykonywania funkcji konsularnych w państwie przyjmującym.

Art. 87.

zmieniony
Do postanowień konsula stosuje się odpowiednio przepisy art. 81– 85.81–85.

Art. 88.

zmieniony
Od decyzji konsula stronie służy odwołanie do organu wyższego stopnia. Organem wyższego stopnia w stosunku do konsula w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023z 2025 r. poz. 775 i 803) 1691) jest minister właściwy do spraw zagranicznych, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Art. 95.

zmieniony
W sprawie zakończonej decyzją ostateczną albo wykonaniem czynności czynności wznawia się postępowanie, jeżeli: dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; wydanie decyzji lub wykonanie czynności nastąpiło w wyniku przestępstwa; strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nieznane konsulowi, a istniejące w dniu wydania decyzji lub wykonania czynności; decyzję wydano lub czynność wykonano bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu; decyzja została wydana lub czynność została wykonana w oparciu o inną decyzję decyzję lub orzeczenie sądu, które następnie zostało zmienione lub uchylone; Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego, na którego którego podstawie została wydana decyzja lub została wykonana czynność, z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą; zostało wydane orzeczenie sądu stwierdzające naruszenie zasady równego traktowania, o którym mowa w ustawie z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (Dz. U. z 2023 2025 r. poz. 970), 1452 oraz z 2026 r. poz. 160), jeżeli naruszenie tej zasady miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną lub wykonaniem wykonaniem czynności; zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które które ma wpływ na treść wydanej decyzji.

Art. 96.

zmieniony
Uchylenie decyzji lub czynności konsula z przyczyn określonych w art. 95 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia wykonania czynności lub doręczenia decyzji upłynęło pięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 95 pkt 3– 93–9 – jeżeli od dnia wykonania czynności lub doręczenia decyzji upłynęły trzy lata.
← Wróć do historii zmian