II GSK 1864/23
wyrok – Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 2024-04-18
Dane orzeczenia
Słowa kluczowe
Pełna treść orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 kwietnia 2023 r. sygn. akt III SA/Wr 1070/21 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 16 września 2021 r. nr SKO/41/RD-80/2021 w przedmiocie wydania prawa jazdy oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 20 kwietnia 2023r., sygn. III SA/Wr 1070/21 oddalił skargę A. W. (dalej: strona, skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej: Kolegium, SKO) z 16 września 2021 r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty Lwóweckiego z 23 lipca 2021 r. odmawiającą wydania stronie prawa jazdy kategorii B na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1268; dalej: u.k.p.). Ustalono bowiem, że uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi na terenie Niemiec zostały stronie cofnięte decyzją organu niemieckiego z 5 listopada 2018 r. ze względu na zły stan zdrowia skarżącej (z medycznego punktu widzenia strona nie nadawała się do kierowania pojazdami) i aby prawo jazdy ponownie zostało stronie wydane na terenie Niemiec, powinna była dostarczyć odpowiednie zaświadczenie lekarskie (po wykonaniu badań lekarsko – psychologicznych przeprowadzonych w Niemczech).
Sąd I instancji podzielił stanowisko organów, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy. Wskazany przepis uniemożliwia wydanie prawa jazdy nawet wówczas, gdy kandydat spełnia pozytywne przesłanki wydania prawa jazdy określone w art. 11 tej ustawy.
Strona, nie zgadzając się z powyższym wyrokiem, wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżyła orzeczenie w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.):
1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie tj. oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skargi na decyzję SKO z 16 września 2021 r., w stanie, w którym doszło do istotnego naruszenia przepisów postępowania w tym art. 7, art. 77 § 1, 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.; dalej: k.p.a.) poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego na podstawie całokształtu materiału dowodowego, co doprowadziło do wydania decyzji, naruszających słuszny interes Skarżącej;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenia przepisów art. 8 i art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy skutecznie doszło do zdania egzaminu i legalności kierowania pojazdami mechanicznymi kat. B oraz poprzez nieprzyczynienie się przez organ do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenie zasady dotyczącej pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa;
c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez brak rozpatrzenia sprawy z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego - Sąd I instancji całkowicie pominął, że organ zobligowany był przedsięwziąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, a takich czynności zaniechał, albowiem organ nie wyjaśnił należycie treści wydanych wobec skarżącej decyzji, treści przepisów prawnych regulujących rodzaj i skutki zastosowanych wobec skarżącej środków oraz czasu trwania ewentualnego cofnięcia uprawnień, a także możliwości odzyskania lub nabycia nowych uprawnień przez skarżącą; Sąd I instancji zaakceptował błędne stanowisko organów administracji, że skarżącej cofnięto uprawnienia i w dalszym ciągu trwa okres cofnięcia tych uprawnień, gdy tymczasem powyższy wniosek w żaden sposób nie wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie;
2. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez jego błędną wykładnię, a to:
d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., przez błędną jego wykładnię, prowadzącą do wniosku, że ubiegając się o wydanie polskiego prawa jazdy skarżąca, posiadając na terenie Niemiec uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi, wypełnia tym samym negatywną przesłankę określoną w powołanym przepisie, w chwili gdy skarżąca ma prawo do ubiegania się o wydanie polskiego prawa jazdy po spełnieniu wymogów określonych w art. 11 u.k.p.
Wobec powyższych zarzutów, skarżąca wnosiła o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu, alternatywnie w razie zaistnienia przesłanek do wydania wyroku w trybie 188 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości, rozpoznanie skargi i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty; zasądzenie kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych oraz oświadczyła, że zrzeka się rozprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
Organ – SKO nie zajął stanowiska odnośnie skargi kasacyjnej strony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634z późn. zm.), ponieważ skarżąca zrzekła się przeprowadzenia rozprawy, a druga strona - organ, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej nie zajął stanowiska w tej kwestii.
Należy także wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od szczegółowego przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zgodnie bowiem z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca szczególny charakter, wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie 1 p.p.s.a. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny ma swobodę co do zakresu przedstawienia ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podanej przez organy administracji i Sąd I instancji.
Przed oceną skargi kasacyjnej, należy podkreślić, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uwzględnia jednak z urzędu nieważność postępowania. W sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, wyszczególnione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Związanie Sądu odwoławczego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Rozpoznając sprawę w tych granicach skład orzekający NSA uznał, że zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie, z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw kasacyjnych.
Przechodząc do oceny zarzutów należy zauważyć, że skargę kasacyjną oparto na obu podstawach kasacyjnych, przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sytuacji podniesienia obu podstaw kasacyjnych, zasadą jest w pierwszej kolejności rozpoznanie zarzutów procesowych (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04; opublikowana jak poniżej cytowane orzeczenia: orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając jednak na uwadze, że zakres kognicji organu administracji publicznej określa norma prawa materialnego, która wskazuje także na fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy na jej podstawie (vide: B.Adamiak [w:] B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H.Beck 2017 r., s. 456-457), to w sytuacji kwestionowania zakresu przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ocenę zarzutów kasacyjnych należało rozpocząć od wykładni normy materialnoprawnej stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia sprawy.
Podstawą materialnoprawną kwestionowanych rozstrzygnięć był art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Stanowi on, że prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte – w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia. Przepis ten jest wynikiem implementacji do krajowego porządku prawnego art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (Dz.U. UE.L 2006.403.18 z późn. zm.; dalej: dyrektywa 2006/126), co wynika z uzasadnienia projektu ustawy o kierujących pojazdami (druk sejmowy nr VI.2879). Przepis ten stanowi, że państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim. Państwo członkowskie może także odmówić wydania prawa jazdy osobie ubiegającej się o prawo jazdy, której prawo jazdy zostało w innym państwie członkowskim unieważnione. Regulacja ta, wobec przynależności Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej stanowi element obowiązującego porządku prawnego. Wyrażona w art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej zasada lojalności, zobowiązuje państwa członkowskie do podjęcia wszelkich środków ogólnych lub szczególnych właściwych dla zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z Traktatów lub aktów instytucji Unii. Obowiązek ten skierowany jest również do organów krajowych stosujących prawo, a jednym z jego przejawów jest nakaz prounijnej wykładni przepisów krajowych. Reguła ta oznacza dążenie do takiej wykładni prawa krajowego, która w jak najszerszym stopniu będzie uwzględniała uregulowania prawa wspólnotowego.
W dziedzinie uznawania zagranicznych dokumentów potwierdzających prawo do kierowania pojazdami, kluczowe znaczenie ma obowiązująca od dnia 19 stycznia 2007 r. ww. dyrektywa 2006/126, szczególnie cytowany art. 11 ust. 4. Nadto art. 7 ust. 5 lit. a) ww. dyrektywy wprowadza zakaz posiadania przez jedną osobę praw jazdy wydanych przez więcej niż jedno państwo członkowskie. Celem tych przepisów jest uniemożliwienie osobom, które zostały wykluczone z uczestnictwa w ruchu drogowym na terytorium jednego z krajów członkowskich Unii Europejskiej, ominięcia sankcji nałożonych mocą prawomocnych orzeczeń właściwych władz i niedopuszczenie ich do ruchu drogowego bez uprzedniego spełnienia określonych przepisami prawa warunków do odzyskania uprawnień do kierowania pojazdami. Dla osiągniecia celów dyrektywy 2006/126 jej przepisy należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się one przepisom przyjmującego państwa członkowskiego, które pozwalają, aby odmówiło ono uznania na swoim terytorium prawa jazdy wydanego w innym państwie członkowskim, jeżeli wobec posiadacza owego prawa jazdy przyjmujące państwo członkowskie nie zastosowało żadnego środka w rozumieniu art. 11 ust. 4 akapit drugi ww. dyrektywy, lecz w tym ostatnim państwie odmówiono mu wydania pierwszego prawa jazdy na tej podstawie, że zgodnie z przepisami wskazanego państwa nie spełniał on fizycznych i psychologicznych wymogów bezpiecznego prowadzenia pojazdu silnikowego (por.: wyrok TSUE z 1 marca 2012 r., C-467/10 Baris Akyüz; wyrok NSA z 26 maja 2020 r.,
sygn. akt I OSK 776/19).
Analiza powyższej regulacji prawnej wyraźnie wskazuje, że wynikający z niej zakres ustaleń organu obejmuje badanie, czy wnioskodawca uzyskał prawo jazdy za granicą oraz czy to prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu na terytorium wydającego państwa. Przy czym za istotny przyjmuje się wyłącznie okres, na który nałożono powyższe restrykcje, bowiem tylko w tym okresie nie jest możliwe wydanie prawa jazdy w ogóle albo też jego wydanie na warunkach powszechnych, a zatem z pominięciem skutków wynikających z powyższych restrykcji. Ustawodawca krajowy implementując przepis art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126 posłużył się w treści art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. zwrotem "prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte". Przepisu tego nie można jednak interpretować wyłącznie przy użyciu gramatycznych reguł wykładni i zawężać jego kontekstu znaczeniowego. Nade wszystko należy nadać mu znaczenie pozostające w harmonii z regulacjami wspólnotowymi, w tym w szczególności z art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126. Konieczne jest także uwzględnienie w procesie wykładni art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. aspektu celowościowego, pamiętając, że motywem wprowadzenia do porządku wspólnotowego, a w konsekwencji także krajowego państw członkowskich, normy art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126, jest uniemożliwienie osobom, które zostały wykluczone z uczestnictwa w ruchu drogowym na terytorium jednego z krajów Wspólnoty, ominięcia nałożonych sankcji i niedopuszczenie do ruchu drogowego bez uprzedniego spełnienia określonych przepisami prawa warunków do odzyskania uprawnień do kierowania pojazdami. Przy interpretacji tegoż przepisu konieczne jest także odwołanie się do zasad harmonizacji praw poszczególnych państw członkowskich Unii Europejskiej.
Mając na uwadze powyższe uwagi nie można zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej w zakresie konieczności prowadzenia dalszych ustaleń, z punktu widzenia treści art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., czy skarżąca posiadała w ogóle bądź miała cofnięte uprawnienia do kierowania pojazdami na terenie Niemiec w okresie, kiedy wystąpiła o wydanie prawa jazdy przed polskim urzędem i czy orzeczenie polskiego lekarza o braku przeciwskazań do kierowania pojazdami wraz z nabyciem uprawnień kategorii B do kierowania pojazdami, skutkowało tym, że strona była uprawniona do kierowania pojazdami kategorii B i w konsekwencji powinna była otrzymać ww. prawo jazdy. Uwzględniając bowiem aspekt wspólnotowy obowiązujących w tym zakresie przepisów, kluczowe znaczenie dla badanej sprawy miało ustalenie, czy wobec skarżącej zostały zastosowane restrykcje według prawa niemieckiego, które wypełniają dyspozycję art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126, jak i skutków polskiej opinii medyczno-psychologicznej i dokumentu potwierdzającego zdanie egzaminu na prawo jazdy kategorii B. Taka sytuacja miała miejsce, wypełniona została dyspozycja art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., a w konsekwencji konieczne stało się odmówienie wydania stronie polskiego prawa jazdy bez względu na to, że dysponowała orzeczeniem lekarskim o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Ustalając powyższą okoliczność odwołano się w toku postępowania administracyjnego do dokumentów Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego we Flensburgu oraz Starostwa Quellenland Schwarzwald-Barr-Kreiss, z których wynikało, że skarżąca z medycznego punktu widzenia nie nadawała się do kierowania pojazdami i w związku z tym 5 listopada 2018 r. cofnięto stronie niemieckie prawo jazdy. Warunkiem ponownego wydania prawa jazdy na terenie Niemiec jest przedstawienie zaświadczenia od niemieckiego specjalisty psychiatrii, lekarza z ośrodka oceny zdolności do prowadzenia pojazdów z kwalifikacjami medycznymi. Wbrew zarzutom kasacyjnym, analiza wspomnianych niemieckich dokumentów jasno dowodziła, że skarżącą na terenie Niemiec pozbawiono uprawnienia do kierowania pojazdami, a możliwość ponownego uzyskania uprawnienia podlega ograniczeniu. Skarżąca nie była więc w takiej samej sytuacji, jak osoba po raz pierwszy ubiegająca się w Polsce o prawo jazdy. Pomimo braku dokumentu i uprawnień do kierowania, strona nie może ich nabyć w zwykłym trybie, gdyż podlega ustanowionym w odniesieniu do niej ograniczeniom i obowiązkom. Tym samym wobec skarżącej zostały zastosowane restrykcje, które na gruncie prawa niemieckiego wypełniały dyspozycję art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126, a tym samym stan faktyczny badanej sprawy wyczerpywał na gruncie prawa krajowego dyspozycję normy art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Jak wspomniano, na powyższą ocenę nie miała wpływu okoliczność, że strona zdała egzamin na prawo jazdy kategorii B, a tym bardziej, że posiadała orzeczenie polskiego lekarza o braku przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów.
Należy podkreślić, że powyższe okoliczności ustalono w toku postępowania administracyjnego na podstawie informacji pisemnej Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego we Flensburgu oraz Starostwa Quellenland Schwarzwald-Barr Kreiss, które zostały przetłumaczone przez przysięgłego tłumacza języka niemieckiego. Treść tłumaczenia ww. dokumentów jest jasna i jednoznaczna, zwłaszcza że w obu przytoczono te same okoliczności, które skutkowały cofnięciem stronie prawa jazdy, jak i co do warunku, który powinien być wykonany przez skarżącą, aby niemieckie prawo jazdy zostało jej wydane. Powyższe okoliczności przeczą tezie o wadliwym zebraniu materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego.
Niezasadne okazały się też zarzuty podniesione w pkt 1 lit. a-c petitum skargi kasacyjnej - naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez przeprowadzenie dowolnej i wadliwej oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności dokumentów uzyskanych przez Starostwo Lwóweckie od organów niemieckich i dostarczonych przez skarżącą, i nieprzeprowadzenie z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, obejmującego również ustalenie, że skarżąca w lutym 2019 r. złożyła wniosek do urzędu niemieckiego o wydanie prawa jazdy bez stosownego zaświadczenia niemieckiego lekarza o zdolności do kierowania pojazdami, co skutkowało odrzuceniem wniosku.
Powyższe okoliczności faktyczne mające znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, dotyczące cofnięcia skarżącej uprawnień do prowadzenia pojazdów oraz wydanej wobec skarżącej przez organy niemieckie decyzji nakładającej na nią obowiązek udokumentowania zdolności do uczestniczenia w ruchu drogowym poprzez opinię medyczno-psychologiczną, ustalono na podstawie informacji pisemnej Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego we Flensburgu oraz Starostwa Quellenland Schwarzwald-Barr-Kreiss. Wyraźny jest także kontekst wypowiedzi niemieckich Urzędów jednoznacznie wskazujących na konieczność uwzględnienia aktualnie nałożonych na skarżącą restrykcji w zakresie możliwości uzyskania prawa jazdy.
Przeczy to podnoszonemu przez skarżącą poglądowi o niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego, a w konsekwencji wadliwej ocenie zebranego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego.
Podstawę do zwrócenia się przez polski organ do organu niemieckiego stanowił przepis art. 15 ust. 1 dyrektywy 2006/126, regulujący kwestie wzajemnej pomocy, zgodnie z którym państwa członkowskie wspierają się nawzajem w wykonywaniu dyrektywy oraz wymieniają informacje na temat praw jazdy przez siebie wydanych, wymienionych, zastąpionych, przedłużonych lub cofniętych. Korzystają z ustanowionej w tym celu Europejskiej Sieci Praw Jazdy. Z przepisów ww. dyrektywy wynika także, że nadawanie uprawnienia do kierowania pojazdami, wydawanie dokumentu prawa jazdy, zawieszanie, cofanie tego uprawnienia jest zastrzeżone do kompetencji organów państw członkowskich, które są jednocześnie zobowiązane do wzajemnego uznawania prawa jazdy, co wynika z pkt 15 preambuły dyrektywy, zgodnie z którym w trosce o bezpieczeństwo ruchu drogowego państwa członkowskie powinny mieć możliwość stosowania własnych przepisów krajowych w zakresie cofnięcia, zawieszenia, przedłużenia okresu ważności i unieważnienia praw jazdy w stosunku do wszystkich posiadaczy praw jazdy, którzy mają miejsce zamieszkania na ich terytorium.
Informacje nadesłane na wezwanie polskiego organu przez urzędy niemieckie stanowiły informację udzieloną w trybie przewidzianym w art. 15 ust. 1 dyrektywy 2006/126 przez organ administracyjny jednego państwa członkowskiego na wniosek organu innego państwa członkowskiego, o którą wystąpiło ono na podstawie przepisów procesowych zawartych w rozdziale VIIIa k.p.a. Informacja ta ma więc charakter informacji urzędowej udzielonej przez organ innego państwa członkowskiego.
Moc dowodowa tego rodzaju dokumentów urzędowych nie została uregulowana w k.p.a., a zatem podlegają one w pełni swobodnej ocenie dowodów, chyba że inaczej stanowią przepisy szczególne lub umowy międzynarodowe (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2020r. sygn. akt I OSK 1602/19, z dnia 26 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 776/19, z dnia 27 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 694/19 oraz z dnia 29 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 301/19). Skoro brak jest tego rodzaju ograniczeń w odniesieniu do informacji nadesłanej przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego, to ocenę tego dokumentu dokonaną w toku postępowania administracyjnego należało uznać za zgodną z art. 80 k.p.a. Dokument pochodzący od organu właściwego w zakresie posiadanych informacji, stanowi wiarogodny środek dowodowy dla organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Jeżeli zatem określone wpisy figurują w ewidencji urzędowej, to są one wiążące dla stron i organów.
Obowiązkiem organu polskiego było przyjęcie za prawdziwe okoliczności zawartych w piśmie Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego. Przepis art. 12 ust. 2a u.k.p. reguluje wyłącznie zakres potwierdzenia, o które zwraca się organ państwa rozpoznającego sprawę o wydanie prawa jazdy. Nie odnosi się natomiast do treści odpowiedzi uzyskanej przy użyciu Europejskiej Sieci Praw Jazdy. Kwestionowanie znaczenia tych wpisów w rejestrze Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego nie może prowadzić do sytuacji, w której polski organ właściwy do spraw wydania praw jazdy będzie wypowiadać się w kwestiach, które ze swej istoty zastrzeżone są dla organu innego kraju członkowskiego. Kwestia okoliczności utraty prawa jazdy w Niemczech i podstawy do nałożenia obowiązku udokumentowania zdolności do uczestniczenia w ruchu drogowym poprzez opinię medyczno-psychologiczną, jeżeli skarżąca o uprawnienia do kierowania pojazdami ubiegała się, nie mogła podlegać badaniu w toku polskiego postępowania administracyjnego (por. wyroki NSA: z 20 maja 2021 r. sygn. akt I OSK 4151/18; z 26 kwietnia 2021r. sygn. akt I OSK 3995/18; 27 maja 2020 r., I OSK 694/19; wyrok NSA z dnia 29 maja 2020 r., I OSK 301/19, 12 stycznia 2022 r., sygn. akt I OSK 245/19, 22 marca 2022 r., sygn. akt II GSK 182/22).
Mając powyższe na uwadze za niezasadne należy uznać zarzuty kasacji podniesione w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. dotyczące naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 84 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., zgłoszony w pkt 1.lit.c) petitum skargi kasacyjnej w powiązaniu z przepisami k.p.a. Wymaga wyjaśnienia, że zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie może służyć do kwestionowania dokonanej przez Sąd oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności lub niezgodności z mającym zastosowanie w sprawie stanem prawnym, do czego strona dążyła formułując ten zarzut (por. wyroki NSA z: 13 grudnia 2023 r., sygn. akt III FSK 247/23; 6 grudnia 2023 r., sygn. akt II OSK 728/21).
Kierując się powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, gdyż zarzuty w niej zawarte są niezasadne i dlatego oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Powiązane przepisy
Zapytaj AI o to orzeczenie
Pytanie 1/2 (bez konta)