Historia zmian - 19 września 2026
"Aktywny rodzic"
Data oznacza dzień, w którym PrawMi wykryło zmianę w tekście jednolitym ISAP - może różnić się od daty wejścia w życie nowelizacji.
PoPrzed
Art. 10.
zmienionyW przypadku osoby ubiegającej się o świadczenie „aktywni rodzice
w pracy” lub otrzymującej to świadczenie, która wspólnie z małżonkiem lub wspólnie
z rodzicem dziecka wychowuje dziecko albo zgodnie z oświadczeniem wspólnie
z inną osobą zamieszkuje i wychowuje dziecko, świadczenie „aktywni rodzice
w pracy” przysługuje, jeżeli zarówno osoba ubiegająca się o świadczenie „aktywni
rodzice w pracy” lub otrzymująca to świadczenie, jak i osoba wspólnie z nią
wychowująca dziecko, z tytułu aktywności zawodowej podlegają ubezpieczeniom
emerytalnemu i rentowym od podstawy, której łączna wysokość wynosi niemniej niż
100 % minimalnego wynagrodzenia za pracę, przy czym podstawa, od której są
opłacane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe każdego z nichnich, nie może być
niższa niż:
50 % minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym okresie,
na który jest ustalane prawo do świadczenia „aktywni rodzice w pracy”;
30 % minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym okresie,
na który jest ustalane prawo do świadczenia „aktywni rodzice w pracy” –
w przypadku osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą,
o których mowa w ust. 4 lub w art. 18a iustawy z dnia 13 października 1998 r.
o systemie ubezpieczeń społecznych;
30 % minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w styczniu danego
roku, na który jest ustalane prawo do świadczenia „aktywni rodzice w pracy” –
w przypadku osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą,
o których mowa w art. 18c ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych.
W przypadku osoby ubiegającej o świadczenie „aktywni rodzice w pracy” lub
otrzymującej to świadczenie będącej, zgodnie z oświadczeniem, osobą samodzielnie
wychowującą dziecko świadczenie „aktywni rodzice w pracy” przysługuje, jeżeli
osoba ubiegająca się o świadczenie „aktywni rodzice w pracy” lub otrzymująca to
świadczenie z tytułu aktywności zawodowej podlega ubezpieczeniom emerytalnemu
i rentowym od podstawy, której wysokość wynosi niemniej niż 100 % minimalnego
wynagrodzenia za pracę.
W przypadku osoby podlegającej obowiązkowo ubezpieczeniom
emerytalnemu i rentowym na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia
13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, której wynagrodzenie
płatne jest okresowo, za podstawę wymiaru składek przyjmuje się kwotę otrzymaną
w wyniku podzielenia otrzymanego wynagrodzenia przez liczbę miesięcy, za które
wynagrodzenie to przysługuje.
Niepodleganie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu
wykonywania aktywności zawodowej, o której mowa w art. 7 pkt 2 lit. c, jest
równoważne z opłacaniem składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od
podstawy, której wysokość wynosi 100 % minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Niepodleganie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu
prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej na podstawie art. 18 ust. 1
ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480,
1795 i 1826) jest równoważne z opłacaniem składek na ubezpieczenia emerytalne
i rentowe od podstawy, której wysokość wynosi 30 % minimalnego wynagrodzenia za
pracę.
Podleganie, na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu
społecznym rolników, ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu rolników z mocy ustawy
albo przez nieprzerwany okres co najmniej 12 miesięcy ubezpieczeniu emerytalno-
-rentowemu rolników na wniosek, jest równoważne z opłacaniem składek na
ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy, której wysokość wynosi 100 %
minimalnego wynagrodzenia za pracę.
W przypadku osoby pobierającej zasiłek, świadczenie albo wynagrodzenie,
o których mowa w art. 7 pkt 2 lit. b, przy ustalaniu podstawy wymiaru składek na
ubezpieczenia emerytalne i rentowe przyjmuje się podstawę wymiaru składek, jaka
byłaby przyjęta, gdyby zasiłek, świadczenie albo wynagrodzenie nie były pobierane
w tym okresie. Dla tych celów przyjmuje się podstawę wymiaru składek na
ubezpieczenia emerytalne i rentowe ostatnio przyjętą do obliczenia składek. Jeśli nie
jest możliwe ustalenie podstawy wymiaru składek w ten sposób, za podstawę wymiaru
składek przyjmuje się kwotę zasiłku, świadczenia albo wynagrodzenia.
W przypadku osoby pobierającej zasiłek wyrównawczy przy ustalaniu
podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uwzględnia się
kwotę tego zasiłku.
Art. 49a.
dodanyArtykuł dodany nowelizacją.
Jeżeli w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja odmawiająca
prawa do świadczenia „aktywny rodzic” na dane dziecko stała się ostateczna, osoba
ubiegająca się o świadczenie „aktywny rodzic” złoży na dane dziecko wniosek o inne
świadczenie „aktywny rodzic”, prawo do tego świadczenia ustala się od miesiąca,
w którym osoba ubiegająca się złożyła wniosek o świadczenie „aktywny rodzic”, do
którego prawa jej odmówiono.
Art. 49b.
dodanyArtykuł dodany nowelizacją.
Jeżeli w terminie 3 miesięcy, licząc od dnia śmierci odpowiednio
rodzica, opiekuna prawnego dziecka, opiekuna faktycznego dziecka, rodzica
zastępczego, osoby prowadzącej rodzinny dom dziecka, osoby sprawującej opiekę nad
dzieckiem na podstawie orzeczenia sądu, którym zostało przyznane świadczenie
„aktywny rodzic”, odpowiednio drugi rodzic, opiekun prawny dziecka, opiekun
faktyczny dziecka, rodzic zastępczy, osoba prowadząca rodzinny dom dziecka, osoba
sprawująca opiekę nad dzieckiem na podstawie orzeczenia sądu, złoży wniosek
o ustalenie prawa do świadczenia „aktywny rodzic” na dane dziecko, prawo to ustala
się, począwszy od dnia śmierci odpowiednio rodzica, opiekuna prawnego dziecka,
opiekuna faktycznego dziecka, rodzica zastępczego, osoby prowadzącej rodzinny dom
dziecka, osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem na podstawie orzeczenia sądu,
niewcześniej jednak niż od pierwszego dnia miesiąca następującego po ostatnim
miesiącu, za który odpowiednio zmarłemu rodzicowi, opiekunowi prawnemu dziecka,
opiekunowi faktycznemu dziecka, rodzicowi zastępczemu, osobie prowadzącej
rodzinny dom dziecka, osobie sprawującej opiekę nad dzieckiem na podstawie
orzeczenia sądu wypłacono ostatnie świadczenie „aktywny rodzic”.
Art. 7.
zmienionyIlekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o:
dziecku – oznacza to dziecko własne, dziecko pozostające pod opieką opiekuna
faktycznego lub dziecko umieszczone w rodzinnej pieczy zastępczej – na które
jest ustalane lub weryfikowane prawo do świadczenia „aktywni rodzice
w pracy”;
aktywności zawodowej – oznacza to:
podleganie obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na
podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1–8, 10, 23 i 24 ustawy z dnia 13 października
1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 199 i
252),
pobieranie zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego, zasiłku
opiekuńczego, zasiłku wyrównawczego albo świadczenia rehabilitacyjnego
na podstawie ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach
pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
(Dz. U. z 2025 r. poz. 501 i 1083 oraz z 2026 r. poz. 26), zasiłku
chorobowego, zasiłku wyrównawczego albo świadczenia rehabilitacyjnego
na podstawie ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu
społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U.
z 2025 r. poz. 1644 oraz z 2026 r. poz. 26), z wyjątkiem zasiłków
i świadczeń przysługujących po ustaniu tytułu do ubezpieczenia
chorobowego albo wypadkowego, oraz pobieranie wynagrodzenia za czas
niezdolności do pracy na podstawie ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. –
Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r. poz. 277, 807, 1423 i 1661 oraz z 2026 r.
poz. 25),
podleganie obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie
art. 66 ust. 1 pkt 4–15 i 36 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
(Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, 1537 i 1739 oraz z 2026 r. poz. 26 i 203) –
w stosunku do osób, których zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego jest
dokonywane za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
podleganie, na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu
społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz. 1770), ubezpieczeniu
emerytalno-rentowemu rolników z mocy ustawy albo przez nieprzerwany
okres co najmniej 12 miesięcy ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu
rolników na wniosek;wniosek, z wyjątkiem:
– osób, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 3 i 4 i ust. 2 pkt 2 ustawy
z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników,
– osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek
opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o których mowa w art. 63 ust. 15
ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U.
z 2026 r. poz. 873);
minimalnym wynagrodzeniu za pracę – oznacza to minimalne wynagrodzenie za
pracę, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym
wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2024 r. poz. 1773).