Art. 3855 Kodeksu cywilnego dotyczy ochrony prawnej osób fizycznych, które zawierają umowy powiązane ze swoją działalnością gospodarczą, ale nie mają w tych umowach charakteru zawodowego. Przepis odsyła do wcześniejszych regulacji dotyczących konsumentów (art. 3851–3853), stosując je odpowiednio do takiej osoby fizycznej, jeśli umowa jednoznacznie pokazuje, że jednostka ta nie działa w ramach prowadzonej działalności zawodowej. Przepisy te mają chronić osoby w sytuacji, gdy formalnie są przedsiębiorcami, ale konkretny kontrakt nie jest typową czynnością związaną z ich biznesem, a raczej osobistą aktywnością.
Przepis znajdzie zastosowanie wtedy, gdy klient – osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą – podpisał umowę, a umowa ta nie dotyczy spraw typowych dla jego działalności zawodowej. W praktyce ważne jest, by z umowy wynikało, że działanie nie jest wykonywane w sposób zawodowy, co jest rozumiane m.in. przez odniesienie do rejestru CEIDG, gdzie można zweryfikować zakres działalności gospodarczej konkretnej osoby. Zatem jeżeli umowa jest w szczery sposób oddalona od branży czy dziedziny, w jakiej działa przedsiębiorca, mogą do niej mieć zastosowanie przepisy chroniące konsumenta.
Przykładowo, jeśli osoba prowadząca działalność gospodarczą zajmującą się remontami mieszkań kupi od innej firmy sprzęt sportowy do użytku prywatnego, umowa na zakup tego sprzętu może zostać uznana za niezwiązaną zawodowo. W takim przypadku taka osoba korzystałaby z praw konsumenckich chroniących ją podczas zawierania umowy, na przykład prawa do odstąpienia od niej w określonym terminie czy reklamacji na podstawie rękojmi.
Częstym błędem przy stosowaniu art. 3855 KC jest nieuwzględnianie faktu, że ochrona konsumencka może mieć zastosowanie również do przedsiębiorcy działającego w obszarze swojej działalności gospodarczej, jeśli dana konkretna umowa nie jest z nią związana. Innym nieporozumieniem jest uzależnianie zawarcia umowy od złożenia oświadczenia o charakterze zawodowym umowy, co jest niedopuszczalne według § 11. Przy interpretacji warto zwrócić uwagę na szczegółowe zapisy tego przepisu i zweryfikować wątpliwości z prawnikiem, szczególnie gdy dotyczy to indywidualnych przypadków relacji umownych między przedsiębiorcami a osobami fizycznymi.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.