Art. 565.

Art. 565 Kodeksu cywilnego odnosi się do sytuacji, gdy w ramach jednej umowy sprzedaży sprzedano zestaw rzeczy, z których jedynie niektóre są wadliwe. Przepis stanowi, że jeśli wadliwe rzeczy da się oddzielić od tych wolnych od wad bez szkody dla obu stron, kupujący może odstąpić od umowy jedynie w odniesieniu do wadliwych rzeczy. Oznacza to, że prawo do odstąpienia nie obejmuje całej partii rzeczy, lecz jest ograniczone do części, które budzą zastrzeżenia. W ten sposób ustawodawca chroni interesy obu stron, eliminując konieczność unieważniania całej umowy z powodu częściowego wadliwego charakteru sprzedawanych rzeczy. Przepis nakazuje wyraźną separację wadliwych rzeczy i dopuszcza odstąpienie od umowy tylko w takim zakresie.

Przepis ma zastosowanie w przypadku umów sprzedaży obejmujących więcej niż jedną rzecz, szczególnie gdy zakupiona partia zawiera zarówno rzeczy wolne od wad, jak i wadliwe. Warunkiem skorzystania z uprawnienia opisanej w art. 565 jest możliwość oddzielenia wadliwych rzeczy bez szkody dla stron, czyli tak, aby ani kupujący, ani sprzedający nie poniósł nieuzasadnionych strat. Oznacza to, że jeśli podział rzeczy skutkowałby np. obniżeniem wartości pozostałych przedmiotów lub komplikował wykonanie umowy, regulacja ta nie znajdzie zastosowania, a uprawnienie do odstąpienia może dotyczyć całości.

Praktyczny przykład zastosowania art. 565 KC to sytuacja, gdy kupujący nabywa partię mebli składającą się z kilku kompletów, z których jeden jest uszkodzony. Jeśli uszkodzony komplet można oddzielić bez szkody dla pozostałych, nabywca może odstąpić od umowy tylko w odniesieniu do tego wadliwego zestawu. W ten sposób zachowana zostaje stabilność transakcji oraz ochrona interesów obu stron, przy jednoczesnym respektowaniu prawa konsumenta do reklamacji wadliwego produktu. Dzięki temu kupujący nie musi rezygnować z całej partii mebli, a sprzedający nie traci sprzedaży pozostałych kompletów.

Częstym nieporozumieniem związanym z art. 565 KC jest błędne przekonanie, że kupujący zawsze może odstąpić od całej umowy, nawet jeśli wada dotyczy tylko części rzeczy. Innym błędem jest brak oceny, czy oddzielenie wadliwych rzeczy jest możliwe bez szkody dla stron. Należy też uważać, aby nie mieszać kwestii wadliwości i podziału rzeczy, gdy nie jest to realne technicznie lub ekonomicznie. Art. 565 jasno wskazuje na konieczność racjonalnego ograniczenia uprawnienia odstąpienia, co wymaga starannej analizy każdej sytuacji. W przypadku wątpliwości dotyczących konkretnej sprawy, warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże ustalić prawidłowe zastosowanie przepisu i zakres uprawnień kupującego.