Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Jeżeli rzecz darowana ma wady, darczyńca obowiązany jest do naprawienia szkody, którą wyrządził obdarowanemu przez to, że wiedząc o wadach nie zawiadomił go o nich w czasie właściwym. Przepisu tego nie stosuje się, gdy obdarowany mógł z łatwością wadę zauważyć.
Art. 892 Kodeksu cywilnego odnosi się do sytuacji, w której darczyńca przekazuje obdarowanemu rzecz obarczoną wadami. Przepis nakłada na darczyńcę obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej obdarowanemu, jeżeli wiedział o wadach i nie poinformował o nich w odpowiednim czasie. W praktyce oznacza to, że darczyńca powinien ujawnić wszelkie znane mu wady, które mogą wpływać na wartość lub użytkowanie rzeczy. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy obdarowany mógł bez trudu zauważyć wadę, wtedy odpowiedzialność darczyńcy nie występuje. Norma ta ma na celu ochronę obdarowanego przed ukrytymi wadami, które mogłyby wpłynąć negatywnie na korzystanie z przedmiotu darowizny.
Przepis ma zastosowanie w momencie zawarcia umowy darowizny, kiedy to dochodzi do przeniesienia własności rzeczy. Obowiązek informacyjny darczyńcy występuje w tzw. czasie właściwym, czyli przed lub w trakcie przekazania rzeczy, aby obdarowany mógł świadomie zdecydować o przyjęciu darowizny lub ewentualnie podjąć inne kroki. Znajomość o wadach jest kluczowa, aby uznać odpowiedzialność darczyńcy za powstałą szkodę. Brak zobowiązania do informowania, gdy wada jest oczywista i łatwo dostrzegalna, wynika z zasady dobrej wiary i dbałości o drugą stronę transakcji.
W praktyce przykładową sytuacją zastosowania art. 892 KC jest darowizna samochodu, który ma ukrytą wadę silnika. Jeśli darczyńca zna tę usterkę, ale nie informuje o niej obdarowanego, a wady nie da się łatwo zauważyć przy zwykłym oglądaniu auta, obdarowany może dochodzić naprawienia szkody, np. kosztów naprawy. Natomiast, jeśli wada jest widoczna, na przykład uszkodzona szyba lub wgniecenie blachy, obowiązek informacyjny nie występuje, gdyż obdarowany mógł ją sam zaobserwować.
Często spotykanym błędem jest mylenie art. 892 KC z odpowiedzialnością za rękojmię w sprzedaży, gdzie zakres odpowiedzialności jest szerszy i bardziej sformalizowany. Ponadto, darczyńcy mogą błędnie sądzić, że nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za przekazany przedmiot, co z kolei nie zwalnia ich z obowiązku ujawnienia znanych wad. W praktyce ważne jest, aby dokładnie przedstawić stan rzeczy i nie zatajać informacji. Prawidłowe stosowanie art. 892 KC wymaga ustalenia, czy obdarowany miał możliwość łatwego zauważenia wady oraz czy darczyńca wiedział i nie poinformował o niej. W indywidualnych sytuacjach zachęca się do konsultacji z prawnikiem w celu właściwej oceny i ewentualnego dochodzenia praw.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Darczyńca odpowiada, gdy wiedząc o wadach, nie poinformował o nich obdarowanego w odpowiednim czasie i wada nie była łatwo zauważalna.
Nie, jeśli wada jest widoczna i obdarowany mógł ją z łatwością zauważyć, darczyńca nie ma obowiązku informowania o niej.
Czas właściwy to moment przed lub podczas przekazania rzeczy, tak aby obdarowany mógł świadomie podjąć decyzję o przyjęciu darowizny.
Nie, art. 892 KC dotyczy darowizny, a odpowiedzialność za wady przy sprzedaży reguluje inny przepis prawa.
W takiej sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem, aby ocenić możliwość dochodzenia roszczeń lub rozwiązań prawnych.
Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.
Zapytaj AI