Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 90.

Aktualizacja: 13 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

Za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pełnomocnictwo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

V GC 526/15Sąd Rejonowy w Tarnowie

Przedawnienie a potrącenie wierzytelności – wyrok SR Tarnów

Streszczenie

Sąd Rejonowy w Tarnowie oddalił powództwo o zapłatę, uznając skuteczność zarzutu przedawnienia podniesionego w procesie przez pełnomocnika pozwanego. Sąd podkreślił, że przedawnienie nie prowadzi do wygaśnięcia wierzytelności jak potrącenie, lecz przekształca ją w zobowiązanie naturalne, którego nie można przymusowo dochodzić. Orzeczenie…
II C 1671/13Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie

Odpowiedzialność adwokata za prowadzenie sprawy – wyrok SR

Streszczenie

Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy wskazał, że umowa o świadczenie pomocy prawnej jest umową starannego działania, a nie umową rezultatu. Sam niekorzystny wynik sprawy nie przesądza więc o odpowiedzialności odszkodowawczej adwokata, jeśli podjął on wymagane i możliwe czynności. Orzeczenie jest ważne dla sporów o odpowiedzialność…
VI ACa 951/14Sąd Apelacyjny w Warszawie

Rozliczenie kosztów budowy w spółdzielni – wyrok SA

Streszczenie

Sąd Apelacyjny w Warszawie wskazał, że po ostatecznym rozliczeniu kosztów budowy spółdzielnia co do zasady nie może skutecznie wobec członka dokonywać ponownego rozliczenia. Nowa uchwała mogła być uzasadniona tylko wtedy, gdy wcześniejsza uchwała była nieważna. To ważny precedens w sporach o ważność uchwał organów spółdzielni i…
  • uchwały organów spółdzielni
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 90: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 90 Kodeksu postępowania cywilnego precyzuje, jak należy postępować w sytuacji, gdy strona w postępowaniu sądowym nie może osobiście się podpisać. Przepis stanowi, że pełnomocnictwo, którego podpis wymaga dokument, powinno zostać podpisane przez osobę upoważnioną przez tę stronę, a przy tym konieczne jest podanie przyczyny, z powodu której strona sama nie podpisała dokumentu. Oznacza to, że brak podpisu na dokumencie nie powoduje automatycznego unieważnienia pełnomocnictwa, pod warunkiem zachowania wymogów formalnych przewidzianych w art. 90 KPC. Przepis ma na celu zapewnienie możliwości skutecznego reprezentowania osób niezdolnych do osobistego podpisu, na przykład z powodu choroby, niepełnosprawności lub innych przeszkód fizycznych czy prawnych.

Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy strona postępowania – czy to osoba fizyczna, czy prawna – nie jest w stanie złożyć własnoręcznego podpisu na pełnomocnictwie. Może to dotyczyć m.in. osób niepiśmiennych, chorych, niepełnosprawnych, bądź nieobecnych fizycznie. Przepis wymaga, aby osoba podpisująca w imieniu strony wyraźnie wskazała powód absencji podpisu strony. Taki zapis jest istotny z punktu widzenia dowodowego, potwierdzając autentyczność i ważność pełnomocnictwa mimo braku podpisu strony.

Na przykład pani Kowalska z powodu złamania ręki nie jest w stanie sama podpisać pełnomocnictwa dla adwokata reprezentującego ją w sprawie rozwodowej. W takiej sytuacji pełnomocnictwo może podpisać jej mąż, który jest upoważniony przez nią do tego działania. Przy podpisie zamieszcza on wyraźne wskazanie przyczyny, czyli niemożności pani Kowalskiej do osobistego podpisu. Dzięki temu pełnomocnictwo jest ważne i pozwala na prawidłową reprezentację pani Kowalskiej w postępowaniu sądowym.

Często pojawiają się błędy związane z pominięciem podania przyczyny braku podpisu strony. Niektórzy uznają, że sama obecność podpisu osoby upoważnionej wystarczy, co może skutkować odrzuceniem dokumentu lub kwestionowaniem jego ważności. Innym błędem jest podpisywanie przez osoby nieupoważnione lub brak wyraźnego upoważnienia, co także narusza wymogi przepisu. Dla celów formalnych ważne jest dokładne wskazanie przyczyny w pełnomocnictwie, co potwierdza prawidłowość i wiarygodność dokumentu. W razie wątpliwości co do konkretnego przypadku, zawsze warto skonsultować się z prawnikiem specjalizującym się w prawie procesowym.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto może podpisać pełnomocnictwo, jeśli strona sama nie może się podpisać?

Pełnomocnictwo może podpisać osoba upoważniona przez stronę, przy czym musi być podana przyczyna, dlaczego strona sama się nie podpisała.

Czy podanie przyczyny braku podpisu jest obowiązkowe?

Tak, zgodnie z art. 90 KPC, należy wskazać przyczynę, dla której strona sama nie podpisała dokumentu.

Jakie mogą być przyczyny, dla których strona nie podpisuje pełnomocnictwa?

Typowe przyczyny to choroba, niepełnosprawność, czasowa lub trwała niemożność złożenia podpisu lub niepiśmienność.

Czy osoba podpisująca musi mieć pisemne upoważnienie od strony?

Przepis mówi o osobie upoważnionej przez stronę, co oznacza, że musi istnieć upoważnienie – najlepiej w formie pisemnej.

Co zrobić, gdy pełnomocnictwo nie zawiera przyczyny braku podpisu strony?

Brak podania przyczyny może skutkować odrzuceniem dokumentu; w takiej sytuacji należy uzupełnić pełnomocnictwo lub skonsultować się z prawnikiem.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 90