Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 181.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.W wypadkach przewidzianych w art. 179 i art. 180 sąd przesłuchuje taką osobę na rozprawie z wyłączeniem jawności. Nie dotyczy to wypadku, gdy zwolnienie z tajemnicy nastąpiło na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 4, art. 40 ust. 3, art. 40 ust. 3b i 3c ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2026 r. poz. 37 i

203), art. 14 ust. 2 pkt 3, art. 14 ust. 3 lub art. 14 ust. 6 i 7 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2024 r. poz. 581 oraz z 2026 r. poz

26), w przewidzianym przez te ustawy zakresie

§ 1a.Jeżeli zwolnienie z tajemnicy nastąpiło na podstawie i na zasadach, o których mowa w § 1 zdanie drugie, okoliczności objęte tajemnicą, które zostały ujawnione na rozprawie z wyłączeniem jawności, mogą być rozpowszechniane publicznie przez osobę, której zgoda była wymagana do zwolnienia z tej tajemnicy.

§ 2.Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób sporządzania, przechowywania i udostępniania protokołów przesłuchań oskarżonych, świadków, biegłych i kuratorów, a także innych dokumentów lub przedmiotów, na które rozciąga się obowiązek zachowania w tajemnicy informacji niejawnych albo zachowania tajemnicy związanej z wykonywaniem zawodu lub funkcji, jak również dopuszczalny sposób powoływania się na takie przesłuchania, dokumenty i przedmioty w orzeczeniach i pismach procesowych, mając na uwadze konieczność zapewnienia właściwej ochrony tajemnicy przed nieuprawnionym ujawnieniem.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 340/20Sąd Apelacyjny w Katowicach

II AKa 340/20

Fragment uzasadnienia

… odniesieniu do oskarżonego T. M. w zakresie czynu opisanego w punkcie II wyroku obraza przepisów postępowania mająca wpływ na treść orzeczenia, a to art. 181 § 1 kpk w zw. z art.294 § 1 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa przez jego niezastosowanie i niezwolnienie z obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej, a to tajemnicy skarbowej świadka B. M. , w sytuacji gdy świadek jako emerytowany pracownik…
II AKz 432/17Sąd Apelacyjny w Krakowie

II AKz 432/17

Fragment uzasadnienia

… wynikającej z zasady nemo tenetur se ipsum accusare ( w szczególności nie są zobligowani do dostarczania dowodów przeciwko sobie), co odpowiednio dotyczy również świadków ( art. 181 § 1 k.p.k. ), a pomimo przeprowadzenia innych dowodów nie jest możliwe poczynienie dostatecznie precyzyjnych i pewnych ustaleń faktycznych (zob. również postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 30 czerwca 2016 r., sygn. II AKz 188/16 ). Dla…
V Ka 299/16Sąd Okręgowy w Gliwicach

V Ka 299/16

Fragment uzasadnienia

… Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim wyrokiem z dnia 23 marca 2016r., sygn. akt VI K 182/15, uniewinnił oskarżonego T. W. od popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 181 §1 kk , polegającego na tym, że w okresie od 2012 roku do września 2014 roku spowodował zniszczenia w świecie roślinnym w znacznych rozmiarach w Ł. poprzez zanieczyszczenie powietrza i emitowanie do atmosfery szkodliwych substancji po spalaniu w piecu, a także…
II AKa 170/16Sąd Apelacyjny we Wrocławiu

II AKa 170/16

Fragment uzasadnienia

… zamknięty (...) , a także w momencie, kiedy S. M. (2) zażądał ich zwrotu od oskarżonej. 3. art. 180 § 2 k.p.k. oraz art. 181 § 1 k.p.k. w zw. z art. 355 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 7 k.p.k. , polegającą na dopuszczeniu i przesłuchaniu radcy prawnego M. P. w charakterze świadka na rozprawie sądowej z dnia 19.11.2015 r., osoby obowiązanej do zachowania tajemnicy radcy prawnego, co do faktów objętych tą tajemnicą…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 181: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 181 § 1 KPK określa sposób przesłuchania osoby w sytuacjach wskazanych w art. 179 i art. 180 KPK. Jeżeli przepis o zwolnieniu z tajemnicy prowadzi do przesłuchania takiej osoby, sąd przeprowadza je na rozprawie z wyłączeniem jawności. Wyłączenie jawności oznacza, że ustawodawca wiąże to przesłuchanie z ochroną informacji objętych tajemnicą. Ustawodawca przewiduje wyjątek dla zwolnień z tajemnicy dokonanych na podstawie wskazanych w tym przepisie regulacji dotyczących zawodów lekarza i lekarza dentysty oraz praw pacjenta i Rzecznika Praw Pacjenta, lecz tylko w zakresie przewidzianym przez te ustawy. Zgodnie z § 1a osoba, której zgoda była wymagana do zwolnienia z tajemnicy, może publicznie rozpowszechniać okoliczności objęte tajemnicą, ujawnione na niejawnej rozprawie w warunkach opisanych w tym przepisie. Paragraf 2 zawiera upoważnienie dla Ministra Sprawiedliwości do określenia w rozporządzeniu zasad postępowania z określonymi protokołami, dokumentami i przedmiotami.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 181 KPK stosuje się przy przesłuchaniu przez sąd osoby, do której odnoszą się wypadki przewidziane w art. 179 albo art. 180 KPK. Przepis nie przesądza samodzielnie, czy i na jakich zasadach dochodzi do zwolnienia z tajemnicy, lecz reguluje jawność rozprawy po wystąpieniu sytuacji wskazanych w tych przepisach. Zasadą jest przeprowadzenie przesłuchania przy wyłączeniu jawności. Wyjątek dotyczy wyłącznie zwolnienia dokonanego na podstawie przepisów ustaw wymienionych w art. 181 § 1 zdanie drugie KPK i tylko w granicach, które te ustawy wyznaczają. Regulacja z § 2 obejmuje materiały związane z informacjami niejawnymi albo z tajemnicą wykonywanego zawodu lub funkcji, a jej celem ma być ochrona przed nieuprawnionym ujawnieniem.

Przykład zastosowania

W sprawie karnej sąd ma przesłuchać świadka w związku z tajemnicą, od której został on zwolniony w trybie przewidzianym w art. 180 KPK. Art. 181 § 1 KPK wskazuje wtedy, że przesłuchanie następuje na rozprawie z wyłączeniem jawności. Jeżeli zwolnienie z tajemnicy nastąpiło na zasadach określonych w przepisach medycznych lub dotyczących praw pacjenta, należy dodatkowo uwzględnić wyjątek wskazany w art. 181 § 1 zdanie drugie KPK. Gdy do zwolnienia wymagana była zgoda określonej osoby, art. 181 § 1a KPK odnosi się do jej możliwości publicznego rozpowszechniania ujawnionych okoliczności.

Częste nieporozumienia lub błędy

Częstym błędem jest traktowanie art. 181 KPK jako przepisu, który sam zwalnia z każdej tajemnicy. Artykuł ten odsyła do sytuacji przewidzianych w art. 179 i art. 180 KPK oraz określa przede wszystkim sposób przesłuchania na rozprawie. Nie należy też pomijać wyjątku dotyczącego zwolnień opartych na ściśle wskazanych ustawach i ograniczać go wyłącznie do samego faktu wykonywania zawodu medycznego. Błędne byłoby również uznanie, że § 1a pozwala każdej osobie publicznie rozpowszechniać informacje objęte tajemnicą, ponieważ przepis wskazuje osobę, której zgoda była wymagana do zwolnienia z tajemnicy. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy art. 181 KPK sam zwalnia z tajemnicy zawodowej?

Nie. Przepis odnosi się do wypadków przewidzianych w art. 179 i art. 180 KPK oraz określa sposób przesłuchania osoby objętej tymi regulacjami.

Czy przesłuchanie objęte art. 181 KPK jest jawne?

Zasadą jest przesłuchanie na rozprawie z wyłączeniem jawności. Art. 181 § 1 KPK przewiduje jednak wskazany w nim wyjątek dotyczący określonych zwolnień z tajemnicy.

Kto może publicznie rozpowszechniać ujawnione informacje?

W warunkach określonych w art. 181 § 1a KPK może to zrobić osoba, której zgoda była wymagana do zwolnienia z tajemnicy.

Czego dotyczy rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości?

Ma ono określić sposób sporządzania, przechowywania i udostępniania wskazanych materiałów oraz sposób powoływania się na nie w orzeczeniach i pismach procesowych.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 181