Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 192.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.Jeżeli karalność czynu zależy od stanu zdrowia pokrzywdzonego, nie może on sprzeciwić się oględzinom i badaniom niepołączonym z zabiegiem chirurgicznym lub obserwacją w zakładzie leczniczym.

§ 2.Jeżeli istnieje wątpliwość co do stanu psychicznego świadka, jego stanu rozwoju umysłowego, zdolności postrzegania lub odtwarzania przez niego postrzeżeń, sąd lub prokurator może zarządzić przesłuchanie świadka z udziałem biegłego lekarza lub biegłego psychologa, a świadek nie może się temu sprzeciwić.

§ 3.Przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do osób, które odmówiły zeznań lub zostały od nich zwolnione na podstawie art. 182 § 1 i 2 lub art. 185.

§ 4.Dla celów dowodowych można również świadka, za jego zgodą, poddać oględzinom ciała i badaniu lekarskiemu lub psychologicznemu.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II Ka 106/15Sąd Okręgowy w Siedlcach

Utrzymanie wyroku w sprawie o przemoc wobec notariusza

Fragment uzasadnienia

… sprawił, że nie sposób racjonalnie zarzucać Sądowi I instancji, że nie powziął wątpliwości co do występującej po jej stronie zdolności postrze­gania lub odtwarzania postrzeżeń ( art. 192 § 2 k.p.k. ), ani tym bardziej, iż nie wywołał w tym zakresie opinii biegłego ( art. 193 § 1 k.p.k. ). Zamykając rozważania w przedmiocie wartościowania zeznań M. B. nadmienić także trzeba, że odnoszenie się przez apelującego do zagadnienia…
  • przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu
Czytaj orzeczenie
II Ka 245/15Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu

Znęcanie nad rodziną a błąd w przesłuchaniu świadka

Fragment uzasadnienia

… że faktycznie Sąd Rejonowy dopuścił się takiego naruszenia podczas rozprawy głównej w dniu 21.05.2015r. (protokół przesłuchania na k.246). W tym zakresie decydująca jest treść art. 192§ 2 kpk . Jeżeli zatem istnieje wątpliwość co do stanu zdrowia psychicznego świadka, jego stanu rozwoju umysłowego, zdolności postrzegania lub odtwarzania przez niego postrzeżeń, sąd lub prokurator może zarządzić przesłuchanie świadka z…
  • postępowanie odwoławcze
Czytaj orzeczenie
II AKa 192/15Sąd Apelacyjny w Katowicach

Rozbój i groźby po czynie – wyrok SA w Katowicach

Fragment uzasadnienia

… jest dalece niewystarczające do powstania wątpliwości co do stanu psychicznego świadka, jego zdolności postrzegania lub odtwarzania przez niego postrzeżeń w rozumieniu art. 192 § 2 k.p.k. W orzecznictwie podkreśla się słusznie (zob. np. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 18 września 2013 r., sygn. akt II AKa 271/13, LEX nr 1375924), iż stosowanie art. 192 § 2 k.p.k. wymaga uprawdopodobnienia wątpliwości co do stanu…
II Ka 135/15Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu

Obowiązek przesłuchania świadka z biegłym – wyrok SO

Fragment uzasadnienia

… które mogły mieć wpływ na treść orzeczenia w rozumieniu przepisu art. 438 pkt 2 kpk . Uchybienia te związane są z naruszeniem przez Sąd Rejonowy obowiązku określonego w art. 192§2 kpk i są na tyle istotne, że uniemożliwiły one na obecnym etapie postępowania ustosunkowanie się przez Sąd Odwoławczy do zarzutów obwinionego dotyczących świadka A. R. (2) . Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że…
  • postępowanie odwoławcze
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 192: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 192 KPK reguluje niektóre oględziny i badania pokrzywdzonego oraz świadka wykonywane dla celów dowodowych. Zgodnie z § 1 pokrzywdzony nie może sprzeciwić się oględzinom i badaniom, które nie są połączone z zabiegiem chirurgicznym ani obserwacją w zakładzie leczniczym, jeżeli od jego stanu zdrowia zależy karalność czynu. W § 2 przewidziano, że sąd lub prokurator może zarządzić przesłuchanie świadka z udziałem biegłego lekarza albo biegłego psychologa, gdy pojawi się wątpliwość dotycząca stanu psychicznego świadka, jego rozwoju umysłowego, zdolności postrzegania lub odtwarzania postrzeżeń. Świadek nie może sprzeciwić się takiemu przesłuchaniu. Jednocześnie § 3 wyłącza stosowanie § 1 i 2 wobec osób, które odmówiły zeznań albo zostały z nich zwolnione na podstawie wskazanych w przepisie regulacji.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 192 § 1 KPK ma zastosowanie wtedy, gdy ustalenie stanu zdrowia pokrzywdzonego wpływa na ocenę, czy czyn jest karalny. Przepis obejmuje tylko oględziny i badania niepołączone z zabiegiem chirurgicznym lub obserwacją w zakładzie leczniczym. Art. 192 § 2 KPK dotyczy natomiast świadka, co do którego istnieją wątpliwości wpływające na możliwość prawidłowego odebrania i oceny jego relacji. Zarządzenie przesłuchania z udziałem biegłego należy do sądu albo prokuratora i wymaga wystąpienia wskazanych wątpliwości. § 4 pozwala dodatkowo, za zgodą świadka, poddać go oględzinom ciała oraz badaniu lekarskiemu lub psychologicznemu dla celów dowodowych.

Przykład zastosowania

Przykładowo, w postępowaniu dotyczącym pobicia stan zdrowia pokrzywdzonego może mieć znaczenie dla ustalenia karalności czynu. W takiej sytuacji art. 192 § 1 KPK pozwala przeprowadzić oględziny lub badanie lekarskie, które nie wiążą się z zabiegiem chirurgicznym ani obserwacją w zakładzie leczniczym. Jeżeli przesłuchiwany świadek ma trudność z odtworzeniem tego, co widział, prokurator albo sąd może zarządzić jego przesłuchanie z udziałem biegłego lekarza lub psychologa. Gdy świadek wyrazi zgodę, może też zostać poddany oględzinom ciała lub badaniu dla celów dowodowych na podstawie § 4.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Art. 192 KPK nie oznacza, że każdy pokrzywdzony może być poddany dowolnemu badaniu bez możliwości sprzeciwu. Brak możliwości sprzeciwu z § 1 dotyczy wyłącznie sytuacji, w której karalność czynu zależy od stanu zdrowia pokrzywdzonego, oraz badań o wskazanym w przepisie zakresie. Innym błędem jest utożsamianie przesłuchania świadka z udziałem biegłego z automatycznym badaniem psychologicznym świadka, ponieważ § 2 mówi o udziale biegłego w przesłuchaniu. Należy także uwzględnić wyjątek z § 3 dotyczący osób uprawnionych do odmowy zeznań lub zwolnionych od ich składania. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy pokrzywdzony może odmówić badania na podstawie art. 192 KPK?

Nie zawsze. Jeżeli karalność czynu zależy od jego stanu zdrowia, nie może sprzeciwić się oględzinom i badaniom niepołączonym z zabiegiem chirurgicznym ani obserwacją w zakładzie leczniczym.

Kiedy świadek jest przesłuchiwany z udziałem psychologa?

Sąd lub prokurator może to zarządzić, gdy istnieją wątpliwości co do stanu psychicznego świadka, jego rozwoju umysłowego albo zdolności postrzegania i odtwarzania postrzeżeń.

Czy świadek może sprzeciwić się przesłuchaniu z udziałem biegłego?

Nie. Art. 192 § 2 KPK stanowi, że świadek nie może sprzeciwić się przesłuchaniu zarządzonemu z udziałem biegłego lekarza lub psychologa.

Czy art. 192 KPK dotyczy osoby, która odmówiła zeznań?

Nie w zakresie § 1 i 2. Przepis wyłącza ich stosowanie wobec osób, które odmówiły zeznań albo zostały od nich zwolnione na podstawie art. 182 § 1 i 2 lub art. 185 KPK.

Czy badanie świadka wymaga jego zgody?

W przypadku oględzin ciała oraz badania lekarskiego lub psychologicznego świadka na podstawie art. 192 § 4 KPK konieczna jest jego zgoda.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 192