PrawMi

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 316.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

§ 1.Jeżeli czynności śledztwa nie będzie można powtórzyć na rozprawie, należy podejrzanego, pokrzywdzonego i ich przedstawicieli ustawowych, a obrońcę i pełnomocnika, jeżeli są już w sprawie ustanowieni, dopuścić do udziału w czynności, chyba że zachodzi niebezpieczeństwo utraty lub zniekształcenia dowodu w razie zwłoki.

§ 2.Podejrzanego pozbawionego wolności nie sprowadza się wtedy, gdy zwłoka grozi utratą lub zniekształceniem dowodu.

§ 3.Jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo, że świadka nie będzie można przesłuchać na rozprawie, strona lub prokurator albo inny organ prowadzący postępowanie mogą zwrócić się do sądu z żądaniem przesłuchania go przez sąd.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 46/13Sąd Apelacyjny w Gdańsku

Proces poszlakowy w sprawie o zabójstwo – wyrok SA Gdańsk

Fragment uzasadnienia

… art. 6 k.p.k. w zw. z art. 143 § 1 pkt 5 k.p.k. , art. 148 § 2 zd. drugie, § 3 i § 4 k.p.k. , art. 150 § 1 i 2 k.p.k. , art. 151 § 2 k.p.k. , art. 205 § 1 k.p.k. oraz art. 316 § 1 k.p.k. , poprzez przyjęcie, iż czynność przeprowadzona w dniu 2.08.2005 r. na terenie Niemiec, udokumentowana protokołem oznaczonym jako „Sprawozdanie - Wyjazd ze świadkiem C. ” zamieszczonym w języku niemieckim wraz z jego tłumaczeniem na język…
  • przestępstwa przeciwko życiu
Czytaj orzeczenie
II AKa 483/22Sąd powszechny

II AKa 483/22

Fragment uzasadnienia

… 703-704, t. IV). Ale ta sama dokumentacja została dołączona do wniosku obrońcy z 26 czerwca 2015 r. (wpłynął do prokuratury 29 czerwca 2015 r.) o przesłuchanie M. D. w trybie art. 316 § 3 k.p.k. (k. 722-724, t. IV), pismem z 10 lipca 2015 r. prokurator poparł przedmiotowy wniosek . Z powyższego wynika, iż w dacie 10 lipca 2015r prokurator zapoznał się z dokumentacją medyczną matki oskarżonego, wobec tego biorąc pod uwagę…
  • odszkodowanie
Czytaj orzeczenie
II AKa 313/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie

II AKa 313/21

Fragment uzasadnienia

… go w ten sposób naruszyło zasadę bezpośredniości oraz ich prawo do obrony (apelacja obrońcy K. i P. O. (1) , adw. A. R. ) obraza przepisów postępowania art. 316 § 1 k.p.k. w zw. z art. 171 § 1 k.p.k. w zw. z art. 172 k.p.k. poprzez uniemożliwienie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania i przeprowadzenie konfrontacji podejrzanego P. O. (1) z podejrzanymi a) V. T. , b) S. T. , c) S. K. , d) R. T. , e) S. T. . pomimo tego, iż…
  • przestępstwa karnoskarbowe
Czytaj orzeczenie
II AKa 159/19Sąd Apelacyjny w Warszawie

II AKa 159/19

Fragment uzasadnienia

… ( art. 315 § 2 kpk ), jak również tych, których nie można będzie powtórzyć na rozprawie, chyba, że zachodzi niebezpieczeństwo utraty lub zniekształcenia dowodu w razie zwłoki ( art. 316 § 1 kpk ). Trzeba jednak podnieść, że niezależnie od tego, iż zeznaniom pokrzywdzonych brak było takiego charakteru, a do udziału w innych czynnościach, stronę dopuszcza się na żądanie ( art. 317 § 1 kpk ), stroną oskarżona stała się w…
  • oszustwo
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 316: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

1. Co dokładnie stanowi przepis

Art. 316 KPK reguluje sposób przeprowadzania w śledztwie czynności, których później nie będzie można powtórzyć na rozprawie. Co do zasady do udziału w takiej czynności należy dopuścić podejrzanego, pokrzywdzonego oraz ich przedstawicieli ustawowych. Jeżeli w sprawie ustanowiono już obrońcę albo pełnomocnika, również oni powinni mieć możliwość uczestniczenia w czynności. Przepis przewiduje wyjątek, gdy zwłoka związana z dopuszczeniem tych osób grozi utratą albo zniekształceniem dowodu. W takiej sytuacji dobro zabezpieczenia dowodu uzasadnia przeprowadzenie czynności bez oczekiwania na ich udział.

2. Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 316 KPK stosuje się wtedy, gdy dana czynność śledztwa ma charakter niepowtarzalny na etapie rozprawy. Przepis nie wskazuje zamkniętego katalogu takich czynności, lecz wiąże jego zastosowanie z możliwością ich późniejszego odtworzenia przed sądem. Szczególne znaczenie ma ryzyko, że ważny dowód zniknie, zmieni się albo nie będzie mógł zostać uzyskany w późniejszym czasie. Jeżeli podejrzany jest pozbawiony wolności, co do zasady powinien zostać sprowadzony na czynność, ale nie następuje to, gdy zwłoka grozi utratą lub zniekształceniem dowodu. Ponadto, gdy istnieje niebezpieczeństwo, że świadka nie będzie można przesłuchać na rozprawie, strona, prokurator albo inny organ prowadzący postępowanie mogą żądać, aby świadka przesłuchał sąd.

3. Przykład w codziennej sytuacji

W śledztwie świadek ma przekazać informacje istotne dla ustalenia przebiegu zdarzenia, lecz istnieje obawa, że później nie będzie można go przesłuchać na rozprawie. Strona, prokurator albo organ prowadzący postępowanie może wówczas zwrócić się do sądu o przesłuchanie tego świadka. Jeżeli natomiast trzeba pilnie wykonać czynność śledztwa, której nie da się powtórzyć, podejrzany i pokrzywdzony powinni zasadniczo zostać do niej dopuszczeni wraz z ustanowionymi przedstawicielami. Gdy jednak oczekiwanie na ich udział mogłoby spowodować utratę lub zniekształcenie dowodu, czynność może zostać przeprowadzona bez zwłoki.

4. Częste nieporozumienia lub błędy

Art. 316 KPK nie oznacza, że każda czynność śledztwa musi odbywać się z udziałem wszystkich osób wymienionych w przepisie. Dotyczy on tylko czynności, których nie będzie można powtórzyć na rozprawie, oraz sytuacji opisanych w poszczególnych paragrafach. Błędem byłoby także przyjęcie, że podejrzanego pozbawionego wolności zawsze trzeba sprowadzić, ponieważ przepis wyraźnie przewiduje wyjątek związany z ryzykiem dla dowodu. Samo żądanie przesłuchania świadka przez sąd nie jest tożsame z przeprowadzeniem każdej czynności dowodowej przez sąd. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kogo należy dopuścić do niepowtarzalnej czynności śledztwa?

Co do zasady podejrzanego, pokrzywdzonego i ich przedstawicieli ustawowych. Jeżeli ustanowiono obrońcę lub pełnomocnika, należy dopuścić także te osoby.

Czy podejrzany pozbawiony wolności zawsze bierze udział w czynności?

Nie. Art. 316 § 2 KPK stanowi, że nie sprowadza się go, gdy zwłoka grozi utratą lub zniekształceniem dowodu.

Kiedy można przeprowadzić czynność bez udziału stron?

Jest to możliwe, gdy oczekiwanie na ich udział stwarza niebezpieczeństwo utraty albo zniekształcenia dowodu. Wynika to z art. 316 § 1 KPK.

Kto może żądać przesłuchania świadka przez sąd?

Z żądaniem mogą wystąpić strona, prokurator albo inny organ prowadzący postępowanie. Musi zachodzić niebezpieczeństwo, że świadka nie będzie można przesłuchać na rozprawie.

Czy art. 316 KPK dotyczy każdego świadka?

Nie. Przepis o przesłuchaniu przez sąd odnosi się do sytuacji, w której istnieje ryzyko niemożności przesłuchania świadka na rozprawie.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 316
← Wróć do pełnej ustawy