Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 409.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

Sąd aż do ogłoszenia wyroku może wznowić przewód sądowy, zwłaszcza w wypadku przewidzianym w art. 399, albo też udzielić dodatkowego głosu uczestnikom postępowania, o których mowa w art. 406 § 1.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 268/12Sąd Apelacyjny w Katowicach

Oszustwo i fałszerstwo dokumentów – wyrok SA w Katowicach

Fragment uzasadnienia

… luźny, a na pewno nie sformalizowany związek, współpracę z pozostałymi osobami z tzw. trzonu grupy zarządzającej (...) W związku z tym, sąd odwoławczy na mocy art. 409 k.p.k. wznowił przewód sądowy i w trybie art. 399 § 1 k.p.k. uprzedził strony o możliwości przyjęcia innej kwalifikacji prawnej w wypadku R. S. z art. 18 § 3 k.k. Asumpt do takich rozważań dało stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że…
  • fałszerstwo (przepisy ogólne)
  • oszustwo
Czytaj orzeczenie
WD 1/13Wydział Odwoławczo-Kasacyjny

Ujawnienie informacji przez sędziego wojskowego – wyrok SN

Fragment uzasadnienia

… i wówczas oświadczył, że „istnieje konieczność zbadania mnie przez biegłych lekarzy psychiatrów, bez tego nie można było nawet rozpocząć procesu". Sąd Dyscyplinarny na podstawie art. 409 k.p.k. a contrario postanowił „ nie wznawiać przewodu sądowego celem poddania obwinionego badaniu przez biegłych lekarzy psychiatrów, albowiem... nigdy w tej sprawie nie pojawiły się żadne okoliczności, które by powodowały powstanie…
II AKa 169/20Sąd powszechny

II AKa 169/20

Fragment uzasadnienia

… października 2007 r., V KK 269/07, LEX nr 476327]. Ogłoszenie wyroku wywołuje także i ten skutek procesowy, że po jego nastąpieniu nie można wznowić przewodu sądowego (arg. ex art. 409 in princ. k.p.k. ). Wymóg publicznego ogłoszenia wyroku stanowi też normę konstytucyjną ( art. 45 ust. 2 zd. drugie Konstytucji RP ). Ogłoszenie wyroku ma charakter ustny ( art. 100 § 1 k.p.k. ). W doktrynie wskazuje się, że pojęcie…
IV Kz 255/22Sąd Okręgowy w Legnicy

IV Kz 255/22

Fragment uzasadnienia

… r. Na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania zażalenie złożył obrońca i wniósł o jego zmianę. Sąd Rejonowy na rozprawie 13 lipca 2022 r., na podstawie art. 409 k.p.k. wznowił przewód sądowy z uwagi na wniesienie ww. zażalenia i akta przesłał sądowi odwoławczemu celem jego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Zażalenie jest niedopuszczalne z mocy ustawy. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 409: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 409 KPK przyznaje sądowi możliwość podjęcia dwóch czynności aż do ogłoszenia wyroku. Po pierwsze, sąd może wznowić przewód sądowy, czyli powrócić do dalszego prowadzenia tej części postępowania. Po drugie, może udzielić dodatkowego głosu uczestnikom postępowania wskazanym w art. 406 § 1 KPK. Przepis posługuje się słowem „może”, dlatego nie ustanawia automatycznego obowiązku wznowienia przewodu ani udzielenia dodatkowego głosu. Art. 409 KPK wskazuje w szczególności na wypadek przewidziany w art. 399 KPK, lecz nie opisuje samodzielnie treści tego wypadku.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 409 KPK ma zastosowanie w toku postępowania sądowego, ale tylko do chwili ogłoszenia wyroku. Granica czasowa jest wyraźna: po ogłoszeniu wyroku przepis nie przewiduje już możliwości skorzystania z opisanych w nim czynności. Sąd może rozważyć wznowienie przewodu sądowego, jeżeli uzna je za potrzebne w ramach prowadzonego postępowania. Może także dopuścić dodatkową wypowiedź uczestników, o których mowa w art. 406 § 1 KPK. Z treści art. 409 KPK nie wynika zamknięty katalog sytuacji, w których sąd ma skorzystać z tego uprawnienia.

Przykład codziennego zastosowania

Podczas rozprawy sądowej uczestnicy postępowania przedstawili swoje stanowiska, jednak wyrok nie został jeszcze ogłoszony. Sąd może uznać, że przed wydaniem wyroku należy wznowić przewód sądowy i dalej prowadzić tę część postępowania. Nie musi przy tym od razu ogłaszać wyroku tylko dlatego, że wcześniej przeprowadzono już określone czynności procesowe. Zamiast wznowienia przewodu sąd może też udzielić dodatkowego głosu uczestnikowi wymienionemu w art. 406 § 1 KPK. Wybór między tymi rozwiązaniami należy do sądu w granicach wyznaczonych przez art. 409 KPK.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Błędem jest założenie, że art. 409 KPK pozwala na wznowienie przewodu sądowego również po ogłoszeniu wyroku. Przepis wyraźnie ogranicza tę możliwość do czasu poprzedzającego ogłoszenie wyroku. Nie należy również traktować wznowienia przewodu jako czynności obowiązkowej, ponieważ ustawodawca użył zwrotu „może”. Samo wskazanie art. 399 KPK jako przykładu nie oznacza, że tylko w tym jednym przypadku sąd może skorzystać z art. 409 KPK. Z art. 409 KPK nie wynika także, jakie konkretne czynności sąd ma wykonać po wznowieniu przewodu sądowego. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy sąd może wznowić przewód sądowy przed wyrokiem?

Tak. Art. 409 KPK pozwala sądowi wznowić przewód sądowy aż do ogłoszenia wyroku.

Czy wznowienie przewodu sądowego jest obowiązkowe?

Nie. Przepis stanowi, że sąd może wznowić przewód, co oznacza uprawnienie, a nie automatyczny obowiązek.

Do kiedy można zastosować art. 409 KPK?

Przepis może zostać zastosowany do chwili ogłoszenia wyroku. Po ogłoszeniu wyroku art. 409 KPK nie przewiduje tej możliwości.

Czy sąd może dopuścić dodatkową wypowiedź uczestników?

Tak. Sąd może udzielić dodatkowego głosu uczestnikom postępowania, o których mowa w art. 406 § 1 KPK.

Czy art. 409 KPK dotyczy tylko przypadku z art. 399 KPK?

Nie. Art. 399 KPK został wskazany w art. 409 KPK jako przykład, a nie jako jedyna sytuacja zastosowania przepisu.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 409