Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
Aktualizacja: 19 sierpnia 2026
(uchylony)
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… tym względzie, natomiast w kwestiach nie uregulowanych w kpk stosuje przepisy Kodeksu postępowania cywilnego ( art. 558 kpk ). Autor apelacji powołał się na obrazę art. 559 kpk w zw. z art. 322 kpc stwierdzając, że skoro nie jest możliwe ścisłe udowodnienie szkody, Sąd winien zasadzić odpowiednią sumę według swojej oceny, opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy – zgodnie z tym drugim przepisem. W ocenie Sądu…
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej uznał odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkodę wynikłą z błędnego zarządzenia zatrzymania i osadzenia powoda w postępowaniu karnym wykonawczym. Zasądzono 1000 zł oraz koszty procesu, wskazując na brak podstawy prawnej do pozbawienia wolności po objęciu grzywny wyrokiem łącznym. Orzeczenie jest istotne dla…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 559: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 559 Kodeksu postępowania karnego ma obecnie status przepisu uchylonego. Oznacza to, że jednostka redakcyjna oznaczona tym numerem została usunięta z tekstu ustawy przez późniejszą nowelizację, a w oficjalnym tekście jednolitym pozostaje jedynie sam numer artykułu z adnotacją "(uchylony)". Taka adnotacja nie jest normą prawną i nie da się z niej odczytać żadnego nakazu, zakazu ani uprawnienia. Ustawodawca zachowuje pusty numer po to, aby nie zaburzać numeracji całego kodeksu i aby odesłania zawarte w innych aktach prawnych oraz w orzecznictwie pozostawały czytelne. Z punktu widzenia stosowania prawa art. 559 KPK nie może dziś stanowić samodzielnej podstawy jakiejkolwiek czynności procesowej, wniosku ani rozstrzygnięcia sądu.
W aktualnym stanie prawnym art. 559 KPK nie ma zastosowania w żadnej toczącej się sprawie karnej. Powoływanie się na niego w piśmie procesowym byłoby powołaniem się na przepis nieistniejący, co sąd potraktuje jako oczywistą omyłkę albo jako brak wskazania podstawy prawnej. Uchylony przepis może natomiast mieć znaczenie historyczne i interpretacyjne: przy analizie starszych akt, dawnych komentarzy czy pism sporządzonych przed nowelizacją trzeba ustalić, jakie brzmienie obowiązywało w chwili dokonywania danej czynności. W takich sytuacjach kluczowe jest sięgnięcie do archiwalnej wersji Kodeksu postępowania karnego oraz do ustawy nowelizującej, która wskazuje datę wejścia w życie zmiany i ewentualne przepisy przejściowe. To właśnie przepisy przejściowe decydują, czy do czynności podjętych wcześniej stosuje się dawne, czy nowe reguły.
Osoba przygotowująca pismo w sprawie karnej znajduje w starszym poradniku odwołanie do art. 559 KPK i chce oprzeć na nim swój wniosek. Po sprawdzeniu aktualnego tekstu ustawy okazuje się, że przepis widnieje wyłącznie z adnotacją "(uchylony)", a więc nie zawiera żadnej treści normatywnej. Właściwym krokiem jest ustalenie, którą nowelizacją artykuł został skreślony i czy jego materia została przeniesiona do innej jednostki redakcyjnej, czy też zniesiona bez zastępstwa. Dopiero po takim sprawdzeniu można wskazać w piśmie aktualną i obowiązującą podstawę prawną, co pozwala uniknąć zarzutu braków formalnych.
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro numer artykułu nadal figuruje w kodeksie, to przepis wciąż obowiązuje w jakimś ograniczonym zakresie. Tak nie jest: adnotacja "(uchylony)" oznacza całkowitą utratę mocy obowiązującej. Drugim nieporozumieniem jest automatyczne zakładanie, że treść dawnego art. 559 KPK "przeniosła się" do sąsiedniego artykułu - bywa tak, ale równie często ustawodawca po prostu rezygnuje z danej instytucji. Trzeci błąd to korzystanie z nieaktualnych wydruków i wzorów pism, w których widnieją nieobowiązujące już podstawy prawne. Zawsze warto weryfikować brzmienie przepisu w aktualnym tekście jednolitym ustawy. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy chodzi o termin lub środek zaskarżenia, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Nie. Artykuł ten został uchylony i w tekście ustawy widnieje wyłącznie z adnotacją "(uchylony)", bez żadnej treści normatywnej.
Numer pozostawia się, aby nie zmieniać numeracji całego Kodeksu postępowania karnego. Dzięki temu odesłania w innych ustawach i w literaturze pozostają czytelne.
Nie ma to sensu, ponieważ przepis nie zawiera żadnej normy. Należy wskazać obowiązującą podstawę prawną odpowiadającą treści wniosku.
W archiwalnych wersjach tekstu ustawy oraz w ustawie nowelizującej, która go uchyliła. Wskazuje ona datę zmiany i ewentualne przepisy przejściowe.
O tym decydują przepisy przejściowe nowelizacji. To one określają, czy do czynności dokonanych wcześniej stosuje się dawne, czy nowe reguły.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 559