Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 641.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

Prawo do ściągnięcia zasądzonych kosztów procesu przedawnia się z upływem 3 lat od dnia, kiedy należało je uiścić.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

IV K 172/14Sąd Okręgowy w Gliwicach

Rozbój z gazem pieprzowym – wyrok SO w Gliwicach

Fragment uzasadnienia

… zwolniono od ponoszenia kosztów sądowych uznając, że nie ma on realnej możliwości ich uiszczenia, zaś ewentualna egzekucja w okresie ściągalności kosztów sądowych ( art. 641 k.p.k. ) nie miałaby szans powodzenia. Wymiar orzeczonej wobec oskarżonego bezwzględnej kary pozbawienia wolności znacząco ogranicza jego możliwości zarobkowe na najbliższe kilka lat. W przypadku uprawomocnienia się wyroku okres jego izolacji może się…
III K 110/13Sąd Okręgowy w Białymstoku

Kierowanie zorganizowaną grupą przy przemycie akcyzy – wyrok SO

Streszczenie

Sąd Okręgowy w Białymstoku wskazał, że zorganizowana grupa przestępcza nie musi mieć sztywnej hierarchii ani stałego składu. Wystarczy co najmniej trzy osoby, trwała współpraca, podział ról i planowanie popełniania przestępstw, także w sprawach karnoskarbowych dotyczących akcyzy. To ważny precedens dla oceny, kiedy działania kilku osób…
  • akcyza
  • przestępstwa karnoskarbowe
Czytaj orzeczenie
II AKa 158/22Sąd powszechny

II AKa 158/22

Fragment uzasadnienia

… mając w polu widzenia, iż orzeczona kara pozbawienia wolności ma charakter długoterminowy, wyraźnie przekraczając termin przedawnienia prawa do ściągnięcia kosztów procesu ( art. 641 k.p.k. ) uznał , iż nie zachodzi podstawa do zwolnienia oskarżonego na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. od obowiązku poniesienia tych kosztów. Oskarżony nie ma większego majątku natomiast posiada świadczenie emerytalne (przy świadomości jego…
  • przestępstwo przeciwko zdrowiu
Czytaj orzeczenie
III K 1/22Sąd powszechny

III K 1/22

Fragment uzasadnienia

… finansową w postaci kosztów, tym bardziej, że znalazłaby się ona w dalszej kategorii niż świadczenie zasądzone na rzecz oskarżycieli posiłkowych (por. też art. 1025§1 k.p.c. , art. 641 k.p.k. i art. 25§3 k.k.w. ). Oczywiście mienia „ujawnionego”, gdyż istnieje możliwość, że sprawca wyłudzone środki lub ich część nadal posiada i pozostają one w jego dyspozycji (por. np. k.3964 oraz k.3961v: „przeznaczył je na kryptowaluty”).…
  • oszustwo
  • przestępstwo przeciwko mieniu
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 641: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 641 KPK określa termin przedawnienia prawa do ściągnięcia zasądzonych kosztów procesu. Z przepisu wynika, że prawo to przedawnia się po upływie 3 lat. Termin jest liczony od dnia, w którym koszty należało uiścić. Chodzi więc o koszty procesu, które zostały już zasądzone, a nie o każde możliwe wydatki związane z postępowaniem karnym. Przepis wskazuje wyłącznie czas, w którym może być realizowane prawo do ich ściągnięcia.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 641 KPK ma zastosowanie wtedy, gdy w postępowaniu karnym zasądzono koszty procesu i powstał obowiązek ich uiszczenia. Kluczowe jest ustalenie dnia, w którym należało dokonać zapłaty. Od tego dnia rozpoczyna się trzyletni okres wskazany w przepisie. Norma nie stanowi, jakie koszty mają zostać zasądzone ani kto w konkretnej sprawie ma je ponieść, ponieważ kwestie te wynikają z innych przepisów oraz rozstrzygnięcia w sprawie. Nie wynika z niej także, że termin zawsze należy liczyć od dnia wydania orzeczenia, ponieważ decydujący jest dzień, w którym koszty należało uiścić.

Przykład codziennego zastosowania

W sprawie karnej zasądzono od określonej osoby koszty procesu, a obowiązek ich zapłaty stał się wymagalny w oznaczonym dniu. Od tego dnia rozpoczyna się bieg terminu z art. 641 KPK. Jeżeli przez kolejne 3 lata istnieje prawo do ściągnięcia tych zasądzonych kosztów, przepis wyznacza granicę czasową jego realizacji. Sam fakt, że koszty dotyczą postępowania karnego, nie zmienia konieczności ustalenia konkretnego dnia, w którym należało je uiścić.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Częstym błędem jest utożsamianie terminu z art. 641 KPK z każdym terminem występującym w postępowaniu karnym. Przepis dotyczy tylko prawa do ściągnięcia zasądzonych kosztów procesu. Nie należy też automatycznie przyjmować, że trzyletni termin biegnie od daty uprawomocnienia się orzeczenia, jeżeli z ustalonego obowiązku wynika inny dzień, w którym koszty należało uiścić. Błędne może być również pomijanie słowa „zasądzonych”, ponieważ przepis nie odnosi się do kosztów, które nie zostały objęte rozstrzygnięciem. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, aby prawidłowo ustalić dzień, od którego biegnie termin.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Ile wynosi termin przedawnienia kosztów procesu w sprawie karnej?

Art. 641 KPK wskazuje termin 3 lat. Dotyczy on prawa do ściągnięcia zasądzonych kosztów procesu.

Od kiedy liczy się termin z art. 641 KPK?

Termin liczy się od dnia, kiedy zasądzone koszty należało uiścić. Przepis nie wskazuje, aby zawsze był to dzień wydania orzeczenia.

Czy art. 641 KPK dotyczy wszystkich kosztów związanych ze sprawą karną?

Nie. Przepis odnosi się do kosztów procesu, które zostały zasądzone.

Czy po 3 latach przepis nadal pozwala ściągnąć zasądzone koszty?

Art. 641 KPK stanowi, że prawo do ich ściągnięcia przedawnia się z upływem 3 lat od dnia, w którym należało je uiścić.

Czy trzeba ustalić datę wymagalności kosztów?

Tak. Data, w której koszty należało uiścić, jest punktem początkowym trzyletniego terminu określonego w art. 641 KPK.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 641