Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 384.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • Orzecznictwo

Sąd nie może uchylić lub zmienić wyroku na niekorzyść strony wnoszącej apelację, chyba że strona przeciwna również wniosła apelację.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I ACz 971/15Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Wyższe wynagrodzenie adwokata przy ponownym rozpoznaniu sprawy

Fragment uzasadnienia

… Sądu Okręgowego z dnia 27 sierpnia 2015r. został skutecznie zaskarżony jedynie w przedmiocie kosztów przez powódkę, Sąd Apelacyjny, zgodnie z zakazem reformationis in peius ( art. 384 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. ) nie mógł skorygować kwoty kosztów zastępstwa procesowego zasądzonej od pozwanego. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powódki, jako bezzasadne na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z…
  • koszty procesu
Czytaj orzeczenie
IV RC 176/15Sąd Rejonowy w Białymstoku

Podwyższenie alimentów na dziecko – wyrok SR w Białymstoku

Fragment uzasadnienia

… zwrotu wynagrodzenia radcy prawnego (600 – 45 = 555 zł). Wobec niezaskarżenia wyroku Sądu I instancji przez pozwanego oraz zakazu reformationis in peius wynikającego z art. 384 kpc nie było podstaw do zmiany pkt. IV zaskarżonego wyroku. O zwrocie stronie powodowej części kosztów procesu w postępowaniu odwoławczym rozstrzygnięto również w oparciu o art. 100 kpc biorąc pod uwagę fakt, że wartość przedmiotu zaskarżenia…
  • podwyższenie alimentów
Czytaj orzeczenie
III AUa 627/15Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Odsetki od emerytury po wznowieniu postępowania – SA Rzeszów

Fragment uzasadnienia

… właśnie roszczenie odwołującej ( za wyjątkiem jednego dnia 16 sierpnia 2013r.- o czym poniżej), co w sytuacji braku apelacji organu rentowego i wyrażonej w art. 384 k.p.c. zasady zakazu orzekania na niekorzyść skarżącego prowadzić może jedynie do oddalenia apelacji , jako oczywiście bezzasadnej. I tak w pierwszym rzędzie podkreślić należy ,że powołany wyżej przepis ustawy systemowej ,odmiennie od reguł prawa cywilnego…
I ACa 342/14Sąd Apelacyjny w Warszawie

Aktualizacja opłaty za użytkowanie wieczyste – wyrok SA

Fragment uzasadnienia

… zatem niemożliwe było dokonanie zmiany zaskarżonego wyroku, który określił wysokość opłaty rocznej na 306.110,- zł, na jego niekorzyść przez obniżenie opłaty, gdyż wykluczał to art. 384 k.p.c. , nawet przy uwzględnieniu, że apelacja określiła zakres zaskarżenia jako „całość” wyroku. W rezultacie należało zmienić wyrok Sądu Okręgowego jedynie w części dotyczącej opłat za rok 2011 i kolejne, a w pozostałym zakresie –…
  • użytkowanie wieczyste
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 384: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 384 Kodeksu postępowania cywilnego stanowi, że sąd nie może uchylić ani zmienić wyroku na niekorzyść strony, która wniosła apelację, chyba że strona przeciwna również wniosła apelację. Oznacza to, że jeśli tylko jedna strona korzysta z prawa do apelacji, sąd jest ograniczony w możliwościach zmiany wyroku na niekorzyść tej strony. Przepis ma na celu ochronę interesów strony odwołującej się od rozstrzygnięcia sądowego przed pogorszeniem jej sytuacji. W praktyce oznacza to, że inicjatywa apelacji toczona jest przy zapewnieniu, iż wyrok może zostać zmieniony lub uchylony negatywnie dla apelanta tylko wtedy, gdy także druga strona aktywnie kwestionuje orzeczenie. Zasada zawarta w art. 384 KPC zabezpiecza więc stronę odwołującą się przed ryzykiem, że jej skarga spowoduje pogorszenie jej sytuacji procesowej bez odpowiedzi ze strony przeciwnej. Przepis ma zastosowanie w procesach cywilnych, podczas rozpatrywania apelacji od wyroków sądu pierwszej instancji. Ograniczenie to obowiązuje niezależnie od charakteru sprawy i ma na celu zapewnienie swobody apelacyjnej oraz ochronę przed niekorzystnymi konsekwencjami samoistnego podjęcia apelacji przez jedną stronę. Przepis stosuje się wyłącznie w sytuacji, gdy strona wnosi apelację – w przypadku braku apelacji przez stronę przeciwną, sąd nie może na niekorzyść apelującego zmieniać lub uchylać wyroku. W praktyce przykładem zastosowania przepisu jest sytuacja, gdy powód w procesie cywilnym wnosi apelację od wyroku oddalającego jego powództwo, a pozwany nie składa apelacji. Sąd jest wtedy zobowiązany rozpatrzyć apelację bez możliwość zmiany wyroku na niekorzyść powoda, np. nie może zwiększyć zakresu roszczeń pozwanych. Taka reguła wzmacnia pozycję strony apelującej, chroniąc ją przed negatywnymi skutkami apelacji z własnej inicjatywy. Częstym błędem w interpretacji art. 384 KPC jest założenie, że sąd nigdy nie może zmienić wyroku na niekorzyść apelującego, podczas gdy warunkiem dopuszczalności takiej zmiany jest wniesienie apelacji przez stronę przeciwną. Niezrozumienie tego prowadzi do błędów merytorycznych w orzekaniu i analizie spraw. Innym nieporozumieniem bywa stosowanie tej zasady do postępowań innych niż apelacyjne, gdzie ma ona zastosowanie tylko w kontekście rozpatrywania apelacji. W indywidualnych przypadkach związanych z apelacjami warto skonsultować się z prawnikiem, aby prawidłowo interpretować i stosować art. 384 KPC.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza, że sąd nie może zmienić wyroku na niekorzyść apelanta?

Oznacza to, że jeśli tylko strona wnosi apelację, sąd nie może pogorszyć jej sytuacji poprzez zmianę wyroku na jej niekorzyść, chyba że druga strona także złoży apelację.

Kiedy sąd może zmienić wyrok na niekorzyść strony wnoszącej apelację?

Sąd może to zrobić tylko wtedy, gdy strona przeciwna również wniesie apelację w tej samej sprawie.

Czy przepis dotyczy wszystkich rodzajów postępowań?

Art. 384 KPC dotyczy rozpatrywania apelacji w postępowaniu cywilnym i nie ma zastosowania poza tym kontekstem.

Co się dzieje, gdy tylko jedna strona wnosi apelację?

Wówczas sąd nie może uchylać ani zmieniać wyroku na niekorzyść tej strony, chroniąc ją przed negatywnymi skutkami własnej apelacji.

Czy warto skonsultować się z prawnikiem w sprawie dotyczącej apelacji?

Tak, w indywidualnej sprawie profesjonalna konsultacja prawna pomaga prawidłowo stosować przepisy i bronić swoich praw.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 384